Interview Kristinsson: Het ademende raam

Het ademende raam is een compact ventilatiesysteem met warmtewisselaar dat bestaande ventilatiesystemen overbodig maakt. Het revolutionaire compacte klimaatbeheersingconcept van architect Jón Kristinsson dat onder de kenners alleen bekend was van prototypes en schetsen komt volgend jaar op de markt via Brink Klimaat Systemen in Staphorst.

Een compacte vorm als een langwerpige speakerbox staat in de kelder van het kantoor van architectenbureau Kristinsson. Het is een prototype van ‘het ademende raam’ waaraan prof. ir. Jón Kristinsson al vele jaren werkt.

Het systeem bestaat uit drie componenten; ventilatoren, een warmtewisselaar en een meet- en regelsysteem. Het vernuft zit hem in het hoge rendement, de compacte uitvoering en de onderhoudsvriendelijke vormgeving.

Het binnenklimaat in gebouwen is voor een groot deel afhankelijk van de isolatie en de ventilatie. En daarmee is het droevig gesteld gezien de voorbeelden in de praktijk van slecht regelbare ventilatie en de luchtkwaliteit in scholen.

Grote stappen met warmteterugwinning
Kristinsson bestudeerde de energiestromen in een gebouw: “Voor wat de energiehuishouding betreft hebben we met isolatie het maximum aan mogelijkheden wel bereikt. Grotere stappen kunnen we maken met warmteterugwinning. Je kunt daarom beter minder isoleren en meer energie steken in warmte-terugkoppeling.” Daarmee wordt het rendement van een warmewisselaar essentieel voor de energiezuinig gebouw.”

Kristinsson besluit dat de oplossing voor deze problemen ligt in een fundamenteel nieuwe denkrichting. De ventilatie van het gebouw aanpakken door opnieuw te ontwerpen. Hij besluit het geld dat hoorde bij de aan hem in 1998 toegekende Koninklijke Shell Prijs te investeren in de ontwikkeling van het ademende raam.

Simpel idee, moeilijk te concretiseren
“Ik was er van overtuigd dat het mogelijk moest zijn om een zelfstandig, compacte luchtbehandelingsysteem te ontwikkelen dat elke ruimte van voldoende frisse lucht kan voorzien.” Kristinsson zocht naar een geschikte warmtewisselaar in vakliteratuur, klopte aan bij universiteiten en onderzoeksinstellingen. Zonder resultaat.

“Het rare is dat ik de juiste man uiteindelijk veertig kilometer verderop vond.’ En dan heeft hij het over Nederlands beroemdste uitvinder, de voormalige Akzo-directeur Noor van Andel. Van Andel, gespecialiseerd in warmtewisselaars, zag aanvankelijk ook geen oplossing toen Kristinsson bij hem aanklopte. Kristinsson daagde hem uit: “Dat valt me nu tegen van een techneut. Dat hij zegt dat iets niet kan!”

Binnen twee maanden lag daar een geschikt systeem. “We zijn toen nog jaren bezig geweest, want hoewel het idee achter het ademend raam vrij eenvoudig is, is het technisch ontzettend moeilijk te maken”, zegt Kristinsson.

Basis van het ademende raam
De basis van ‘het ademende raam’ bestaat uit 26 achter elkaar geplaatste matjes die geweven zijn van ragfijn koperdraad (0,1 millimeter doorsnee). Er is vijftien kilometer draad in verwerkt. De luchtstromen die door twee kleine ventilatoren (4 Watt) worden opgewekt, gaan dwars door alle 26 matjes heen.

Om te voorkomen dat de luchtstroom naar buiten botst op de luchtstroom naar binnen, zijn luchtdichte schotten geplaatst, die de matten feitelijk in parallelle kanaaltjes verdelen. In ieder kanaaltje stroomt de lucht in tegengestelde richting van het buurkanaal.

Doordat de koperdraadjes heel goed warmte en kou opnemen en geleiden, krijgen de tegengestelde luchtstromen door ieder matje ongeveer dezelfde temperatuur. Kristinsson: “We verwarmen de lucht met 25 graden en koelen de lucht met 15 graden. Dat zijn ongekende prestaties!”

Klaar voor de markt
De compacte warmtewisselaar is gebruiksvriendelijk. Er zitten behalve de ventilatoren (“We werken nog aan een andere manier van ventileren”) geen onderhoudsgevoelige onderdelen in. Hij is gemakkelijk te reinigen want hij past in een vaatwasser of is af te spoelen onder de douche.

Het is te gebruiken als zelfstandige unit bij een raam, maar in nieuwbouw projecten gemakkelijk in te bouwen. Toegevoegde technologie meet de kwaliteit van de lucht, meldt wanneer de kanalen schoongemaakt moeten worden en kan zelfs een rookmelder zijn.

Het ademende raam is dus klaar voor de markt. Naar verwachting zal Brink klimaatsystemen uit Staphorst het product volgend jaar op de markt brengen. Het kost een paar honderd Euro, “maar dat verdien je snel terug door energiebesparing,” rekent Kristinsson.

Negentig procent besparen
De voordelen van het systeem zijn groot. “Denk je eens in hoe veel meer ruimte je in een gebouw hebt als je geen installaties achter systeemplafonds hoeft te verbergen?

Ook de thermische warmte van een gebouw komt terug. Zonder verlaagde plafonds kun je door ‘s avonds de ramen open te zetten negentig procent van de airconditioning besparen.” Het einde van het moeilijk regelbare binnenmilieu lijkt nabij.

pdf versie van de studie

Gerelateerde artikelen, events & downloads

'Een BENG-schoolgebouw is geen sluitende businesscase'

'Een BENG-schoolgebouw is geen sluitende businesscase'

Vandaag om 12:00 uur

Het einde van de levensduur nadert voor een fors deel van de schoolgebouwen in Nederland, met vooral vastgoed ...

Lees verder »

Europa’s grootste glas-glas zonnepanelenproject bij Waalwijks familiebedrijf

Europa’s grootste glas-glas zonnepanelenproject ...

Vandaag om 11:00 uur
timer 2 min

Naber Plastics maakt grote slagen op het gebied van duurzaamheid. Na onder meer batterijen scoort het familiebedrijf ...

Lees verder »

Seminar Circulair Bouwen: leveranciers meenemen in het circulaire bouwproces

Seminar Circulair Bouwen: leveranciers meenemen ...

Vandaag om 09:00 uur

Het volledige programma van het seminar Circulair Bouwen is bekend! Sprekers snijden actuele onderwerpen aan als ...

Lees verder »

Demonteerbare Cradle to Cradle-lift

Demonteerbare Cradle to Cradle-lift

Gisteren om 10:00 uur

Mitsubishi Elevator Europe lanceert de MOVE, een nieuwe lift die ontworpen is volgens de Cradle to Cradle (C2C) ...

Lees verder »

Heb jij de oplossing om transities in Drenthe te versnellen? 

Heb jij de oplossing om transities in Drenthe ...

20 nov om 10:00 uur

In dit filmpje laten we enkele sponsoren van het Duurzaam Gebouwd Congres aan het woord en horen we wat het hen ...

Lees verder »

Industrialisatie op het programma van Bouwpoort

Industrialisatie op het programma van Bouwpoort

20 nov om 08:00 uur

Wat staat er op het programma van Bouwpoort op 3 december 2019? In dit artikel laten we je zien op welke kennisdeling ...

Lees verder »

Een toekomstbestendige vastgoedportefeuille voor het mbo

Een toekomstbestendige vastgoedportefeuille ...

19 nov om 11:00 uur
timer 1 min

Lees nu uitgebreid met welke benefits en maatwerk draaijer+partners het vastgoedbeheer in het mbo aanpakt.

Lees verder »

Bijna 5.000 projecten kregen SDE+ subsidie  

Bijna 5.000 projecten kregen SDE+ subsidie  

19 nov om 08:00 uur

Dit voorjaar werden meer dan 5.000 subsidieaanvragen voor de Stimulering Duurzame Energieproductie (SDE+) gedaan. ...

Lees verder »

'Gelukkig zijn mensen niet gelijk'

'Gelukkig zijn mensen niet gelijk'

18 nov om 11:00 uur

Professor Jan Latten is als socioloog en demograaf erg geïnteresseerd in trends in de samenleving. Hoe kijkt ...

Lees verder »

'Samenwerken is noodzakelijk' 

'Samenwerken is noodzakelijk' 

18 nov om 08:00 uur
timer 1 min

De boodschap 'Samen is noodzakelijk' verkondigt Daan Zandbelt, die als keynotespreker het seminar Passende ...

Lees verder »

Terugblik op 3 jaar Expeditie Energieneutraal Wonen

Terugblik op 3 jaar Expeditie Energieneutraal ...

15 nov om 13:00 uur

De jaarlijkse Expeditiedag vindt dit jaar plaats op vrijdag 29 november, waarop provincie Drenthe terugblikt ...

Lees verder »

Warmtenetten met onafhankelijk beheer brengen de energietransitie verder

Warmtenetten met onafhankelijk beheer brengen ...

15 nov om 08:00 uur
timer 4 min

Warmtenetten worden nutsvoorzieningen, net als de huidige gas- en elektriciteitsnetten. Dat is de overtuiging ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up