Gevels, daken en straten als bron van energie

timer4 min
Gevels, daken en straten als bron van energie

TNO organiseerde een minisymposium over gevels, daken en straten als energiebron. Design gaat soms ten koste van het rendement. Maar is dat een bezwaar als het mooi is en daardoor breed toegepast gaat worden?

Peter Paul van ’t Veen van TNO trapte de middag af met de melding van de oprichting van het Bouw en Techniek Innovatie Centrum BTIC: “TNO zet samen met de 4TUBouw en de hogescholen op verzoek van de Bouwagenda en in samenwerking met 3 ministeries (BZK, EZK en I&W) plus 3 brancheorganisaties (UNETO VNI, Bouwend Nederland en NLIngenieurs) een meerjarig innovatieprogramma op. Doel is de technologische en sociale ontwikkelingen van de energietransitie in de bouw een nieuwe impuls te geven. De uitdagingen zijn namelijk alleen maar groter geworden.”

Kleur de energieleverende gevel

Marloes van Heteren, partner en architect Studio Solarix zag de uitdaging vooral in de design van zonnepanelen: “Hoe mooi is het niet als gebouwen via hun ‘huid’ energie kunnen opwekken. Dat moet ook, want met alleen zonnepanelen op de daken gaan we het niet redden. Alle gebouwen moeten energieneutraal worden en daarvoor moet je de gevels gebruiken. We zijn aan de slag gegaan en het eerste door ons ontworpen paneel in 2016 was half composiet en half een zonnepaneel. Patroon, kleur, textuur en formaat zijn aan te passen en zo kun je een gevel van morfologie voorzien, zodat je een mooie gevel ziet en geen zonnepanelen. Nu, in oktober 2018 is de wereldprimeur van een gevel die geheel is voorzien van solar design door Solarix: het pand van Kuijpers in Helmond. Daar zal ook sensorgestuurde ledverlichting toegepast worden, waardoor bijvoorbeeld het weerbericht naar een verlichtingsscenario is te vertalen. We ontwikkelen door en nu laten we testen uitvoeren voor kleurbeleving in relatie tot de opbrengst van zonnecellen. Die minderopbrengst is ongeveer 15% afhankelijk van de kleurintensiteit.”

Thermische-pv onterecht onderbelicht

Marcel Cloosterman, voorzitter warmtesectie Holland Solar, benadrukte hij het feit dat het opwekken van zonnewarmte veel efficiënter is per m2 dan andere vormen van opwekking. Hoger dan biomassa of biobrandstoffen en bijna 4x efficiënter dan pv-panelen. “De grote massa moet de techniek gaan toepassen en dan moet het er ook goed uitzien. Als het over verduurzamen gaat is de uitdaging groot. Slechts 6,6% van de energie die we verbruiken is duurzaam (jaar 2017) en van dat percentage is 60% opgewekt door biomassa. Dat betekent voor een groot deel bijstook in kolencentrales, dus kun je je afvragen hoe duurzaam dat is. Als je dan ziet waar we naar toe moeten in 2030, dan zal het allemaal heel veel sneller moeten.”

Mensen willen niet wonen in een energiefabriek

Hendrik-Jan Weggeman, algemeen directeur Emergo verhaalde over de balans tussen optimale eigenschappen, design en commerciële prijsstelling van de Emergo prefab daken. “Onze eerste ervaring met energie producerende gebouwen was de ontwikkeling van een duurzaam renovatiedak voor de Stroomversnelling. Dat het mooier moest, daar waren mijn zakelijk partner en ik het snel over eens. Mooi en ook betaalbaar is daarom de kern van onze productontwikkeling. Een duurzaam energiedak moet naast energie produceren ook dienen als waterkering, warmte-isolatie en geluidswering. En, het moet er goed uitzien. Mensen willen niet in een energiefabriekje wonen, maar gewoon een fijne woning.”

Rondleiding met de Mona Lisa als sluitstuk

Na de presentaties de rondleiding in MEC-bouwlab langs diverse demonstraties met proefopstellingen van warmtepanelen voor de buitengevel. Ook de geprinte PV-panelen worden getoond, naast de pv-integratie in bouwdelen of zelfs een fietspad of wegafscheiding (SolaRoad). Opvallend is een testopstelling voor een zonneboiler die de nokvorst op daken vervangt. De ontwerper ervan legt uit dat ook voor hem esthetiek en het goed inpassen in een bestaand dak veel aandacht krijgt. Buiten het lab staat een groot paneel met daarop de Mona Lisa afgebeeld. Of haar mysterieuze glimlach inhoudt dat zij al weet wat de toekomst brengt? Wat TNO en de partners betreft is die zonnig. Met gevels en straten die zonne-energie- of warmte opvangen om aan de ontembare energievraag van de mensheid te kunnen voldoen.

Tekst en beeld: Tom de Hoog

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

'Menukaart' voor warmtetransitie in de huursector

'Menukaart' voor warmtetransitie in de huursector

17 jun om 13:00 uur
timer 2 min

Welke rol kunnen warmtepompen, zonneboilers en biomassaketels spelen in de warmtetransitie van huurwoningen? Dat ...

Lees verder »

Gasloze Vijverhof torens in Den Haag met pv-panelen

Gasloze Vijverhof torens in Den Haag met pv-panelen

13 mei om 11:00 uur
timer 2 min

Aan het Leemansplein in Den Haag, in het Central Innovation District (CID), staan de torens ‘Vijverhof’. ...

Lees verder »

Veranderend energielandschap bij Energie Café

Veranderend energielandschap bij Energie Café

8 mei om 11:00 uur
timer 1 min

Duurzaam Gebouwd-partner Solarclarity organiseert op 23 mei een Energie Café. Tijdens de bijeenkomst staat ...

Lees verder »

Startblok Elzenhagen is modulair, circulair en BENG

Startblok Elzenhagen is modulair, circulair ...

3 mei om 13:00 uur
timer 1 min

Gemeente Amsterdam en woningcorporaties De Key en Eigen Waard werkten samen met modulair bouwbedrijf Jan Snel aan ...

Lees verder »

'Hoepel op met je zonnepanelen!'

'Hoepel op met je zonnepanelen!'

2 mei om 08:00 uur
timer 3 min

Hoe zou u het vinden als u ’s ochtends uw kantoor binnenkomt en ontdekt dat de vloer volledig bedekt is met ...

Lees verder »

Lees het Duurzaam Gebouwd Magazine ook digitaal

Lees het Duurzaam Gebouwd Magazine ook digitaal

17 apr om 11:30 uur

Het Duurzaam Gebouwd Magazine valt tegenwoordig niet alleen in papieren vorm op je mat. Je leest het nu ook digitaal, ...

Lees verder »

Silverpoint zonnepanelen: zonder busbars een hogere opbrengst

Silverpoint zonnepanelen: zonder busbars een ...

2 apr om 15:30 uur
timer 1 min

De Nederlandse PV fabrikant Autarco heeft een nieuwe stap gezet in het verbeteren van de efficiëntie van zonnepanelen. ...

Lees verder »

Grootschalige energieopslag: de noodzaak en de kansen

Grootschalige energieopslag: de noodzaak en ...

29 mrt om 13:00 uur
timer 4 min

De Conferentie Energieopslag van Eaton in de Johan Cruijff ArenA toonde aan een breed publiek kansrijke en onmisbare ...

Lees verder »

Overheid zoekt innovators voor aardgasvrije realisaties

Overheid zoekt innovators voor aardgasvrije ...

7 mrt om 13:00 uur
timer 2 min

Het is tijd voor verandering. Nederland wil niet langer afhankelijk zijn van fossiele brandstoffen en zet daarom ...

Lees verder »

De uitdagingen van zonne-energie op zakelijk vastgoed

De uitdagingen van zonne-energie op zakelijk ...

26 feb om 10:30 uur
timer 1 min

Vastgoed verduurzamen aan de hand van praktijkcases. Dit onderwerp staat op het programma tijdens het seminar zonne-energie ...

Lees verder »

Save the date: DEI+ themabijeenkomsten Innovaties aardgasloze woningen, wijken en gebouwen

Save the date: DEI+ themabijeenkomsten Innovaties ...

25 feb om 08:00 uur
timer 1 min

Ben jij een ondernemer en/of eindgebruiker die investeert in een innovatie ten behoeve van aardgasloze woningen, ...

Lees verder »

Informatie-bijeenkomst subsidieregeling Urban Energy

Informatie-bijeenkomst subsidieregeling Urban ...

22 feb om 15:30 uur
timer 1 min

Onderzoek of ontwikkel jij producten en diensten voor duurzame energieopwekking, energiebesparing en/of een flexibele ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up