Tijd voor kwaliteit

timer4 min
Tijd voor kwaliteit

De Eerste Kamer heeft de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen (WKB) aangenomen. Daarmee lijkt de kwaliteitsstrijd gestreden. Toch komt het aan op de praktijk om kwaliteitsborging tot een succes te maken. Het gaat dan om de wijze van implementatie en vooral de visie die daaruit spreekt. Pakt de sector de handschoen op en gaat zij staan voor kwaliteit, of doen we ons best om van de kwaliteitsborger een papieren tijger te maken?

De bouw- en installatiesector staat voor een keuze: omarmen of wegduiken. Staan wij voor onze kwaliteit en grijpen we deze kans aan, of duiken we in de slachtofferrol. Wij pleiten er voor het te zien als kans, omdat we het belangrijk vinden om te kunnen aantonen dat we consumenten en andere afnemers een comfortabel, veilig en duurzaam gebouw leveren. Eindelijk kan kwaliteit je onderscheidend maken en wordt een focus op een procesmatige aanpak van kwaliteitsbewaking beloond. De invoering van de WKB biedt de ideale kans om te laten zien dat het wantrouwen van de maatschappij in de bouw onterecht is. En de onduidelijkheden die er nog zijn? Die lossen we op, volgens een goed en open poldermodel met een weging van alle belangen. Dat was immers tot voor kort een positieve Nederlandse eigenschap, terecht wereldwijd als voorbeeld gesteld.

Natuurlijk kennen we het tegengeluid. De vrees voor verdere verjuridisering van de bouw in ellenlange procedures over verantwoordelijkheid en aansprakelijkheid. Het eindeloos doorleggen van een eventuele aansprakelijkheid naar derden. De grote mate van onduidelijkheid die er nog is, omdat de uitvoeringsorganisatie nog vorm moet krijgen. Het meest eenvoudig te weerleggen is de vrees voor de papieren tijger in deze digitale wereld. Al enkele jaren is er inmiddels ervaring met het op een transparante, flexibele en actie-gerichte manier vastleggen van gerealiseerde kwaliteit en de signalering van fouten en onvolkomenheden. Uitvoerders en kwaliteitsinspecteurs met een ipad op de steiger zijn al lang geen uitzondering meer. De gerechtvaardigde verwachting is dat de WKB op dit vlak voor een verdere versnelling gaat zorgen.

Fase van implementatie

Uiteindelijk is er na het aannemen van het wetsontwerp één groot winstpunt: duidelijkheid! Maar duidelijk is ook dat er nog veel onduidelijk is. We gaan de volgende fase in, die van implementatie. Vooraf is de gerechtvaardigde verwachting dat de WKB er voor gaat zorgen dat meer gebouwen worden opgeleverd die voldoen aan wet en regelgeving. En dat is nodig, we hebben een bewezen negatief trackrecord. Bijkomend voordeel is, dat door het moeten vastleggen van wat je daadwerkelijk aan het bouwen bent, er allerlei gebreken aan het licht komen, die nu in een volgende uitvoeringsfase (letterlijk) worden toegedekt. Daarmee leidt de WKB direct tot een verbeterslag in de bouwkwaliteit. Veel hangt er van af of deze verschuiving van verantwoordelijkheid naar de markt, bestand is tegen de werking van de markt.

Waar ligt de sleutel? Naar ons idee in een implementatie die uitgaat van een procesaanpak boven een projectaanpak. Dit sluit ook aan bij onderzoek van de EIB (en anderen) waarin dit als één van de redenen wordt gezien voor het laag lerend vermogen van de bouw, het niet onder bedwang krijgen van de faalkosten en de beperkte (financiële) ruimte die wordt vrijgemaakt voor innovaties. Anders gezegd: we kijken naar projectbudgetten, projectkwaliteit, projectoplossingen, maar de projectevaluaties … die slaan we over.

Vertrouwen geeft vertrouwen

De WKB is de ideale kapstok om kwaliteit onderdeel te maken van het primaire proces. Niet alleen omdat je het wil, maar nu ook omdat het moet. Vergelijk het maar met de wet en regelgeving rondom Arbo en Milieu. Ook destijds is de formalisering in de regelgeving het vliegwiel geweest voor borging van abstracte uitgangspunten in praktische oplossingen voor de dagelijkse bouwpraktijk. Zo zal degene die de borging van kwaliteit onderdeel maakt van zijn bedrijfsproces, het straks als natuurlijk gedrag gaan ervaren. Die gaat leren van fouten, routine kweken, het gat tussen kantoor en bouwplaats dichten, inzicht en lerend vermogen generen en gaat als gevolg daarvan vertrouwen op zijn kwaliteit. En dat vertrouwen geeft vertrouwen, aan opdrachtgevers, borgers en gemeenten. Die aanpak zal het altijd winnen van degene die er voor kiest zijn traditionele aanpak net genoeg bij te sturen om via minimale inspanning op projectniveau te komen tot een opleverdossier dat op school met een 6- zou worden beoordeeld.

Voor een belangrijk deel gaat het bij kwaliteitsborging om vertrouwen. De overheid en de politiek hebben met deze wet het vertrouwen uitgesproken dat de bouw- en installatiesector in staat is om de verantwoordelijkheid te pakken. Laten wij dat vertrouwen waarmaken.

Auteurs: Harm Valk. Sander van der Tol, Emile Jansen, Nieman Raadgevende Ingenieurs

Harm Valk 

Sander van der Tol

Emile Janssen

Deze expertblog is in ingekorte en bewerkte vorm verschenen als Cobouw-column onder de titel ‘Kwaliteitsstrijd’

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

Aangenaam klimaat voor fors paviljoen van glas

Aangenaam klimaat voor fors paviljoen van glas

16 aug om 10:00 uur
timer 2 min

Het was nogal een opgave: een fors restaurant met rondom glazen puien op een aangename en constante binnentemperatuur ...

Lees verder »

Fiscale voordelen voor milieuvriendelijke technieken

Fiscale voordelen voor milieuvriendelijke technieken

15 aug om 13:00 uur
timer 1 min

Ondernemers kunnen in 2019 fiscaal voordelig investeren dankzij aftrekposten voor milieuvriendelijke technieken.

Lees verder »

‘Lokaal verwarmen speelt belangrijke rol in energietransitie’

‘Lokaal verwarmen speelt belangrijke rol in ...

In de gratis whitepaper ‘Lokaal verwarmen speelt belangrijke rol in energietransitie’ hebben ...
Subsidieaanvraag Energiebesparing Eigen Huis vanaf 2 september

Subsidieaanvraag Energiebesparing Eigen Huis ...

15 aug om 08:45 uur
timer 1 min

Vanaf 2 september wordt de Subsidie Energiebesparing Eigen Huis (SEEH) weer opengesteld. Met de subsidie is het ...

Lees verder »

Tweede uitvraag Proeftuinen Aardgasvrije Wijken

Tweede uitvraag Proeftuinen Aardgasvrije Wijken

13 aug om 09:00 uur
timer 1 min

Vanaf september kunnen gemeenten weer een aanvraag indienen voor aardgasvrije proeftuinen.

Lees verder »

Seminar belicht versnellingsmogelijkheden #VanGasLos

Seminar belicht versnellingsmogelijkheden #VanGasLos

12 aug om 06:59 uur
timer 1 min

Het seminar #VanGasLos barst weer los. We zijn te gast bij Itho Daalderop in Tiel, waar we nieuwe inzichten ophalen ...

Lees verder »

Busbaan met zonnecellen als mini-energiecentrale

Busbaan met zonnecellen als mini-energiecentrale

9 aug om 14:00 uur
timer 4 min

Na een fietspad met zonnecellen is er nu ook een busbaan en een parallelweg met betonnen elementen waarin zonnecellen ...

Lees verder »

Zonnepanelen slimme investering voor scholen

Zonnepanelen slimme investering voor scholen

9 aug om 09:00 uur
timer 1 min

Met een lage rente kunnen scholen investeren in zonnepanelen die direct lagere energiekosten opleveren.

Lees verder »

Laatste dagen internetconsultatie over herziening Bouwbesluit 2012

Laatste dagen internetconsultatie over herziening ...

7 aug om 13:00 uur
timer 1 min

Je kunt nog tot en met maandag 12 augustus 2019 reageren op het conceptbesluit dat een wijziging inhoudt van het ...

Lees verder »

Heropening Subsidieregeling energiebesparing eigen huis

Heropening Subsidieregeling energiebesparing ...

6 aug om 10:00 uur
timer 2 min

Aan het begin van de zomer is bekendgemaakt dat de ‘Subsidie energiebesparing eigen huis’ (SEEH) na ...

Lees verder »

Waterval van energie in Amsterdams hotel

Waterval van energie in Amsterdams hotel

2 aug om 11:30 uur
timer 6 min

Diverse nieuwe concepten en benamingen strijden om voorrang in een innovatief, energieneutraal Amsterdams hotel.

Lees verder »

Whitepaper Energietransitie en sociale cohesie

Whitepaper Energietransitie en sociale cohesie

2 aug om 10:00 uur
timer 2 min

Draagt de energietransitie bij aan de sociale cohesie in wijken? Lees deze nieuwe whitepaper, met daarin ook aandacht ...

Lees verder »

Reacties

Een artikel met mooie intenties, maar ook met tegenstrijdigheden die ook het vertrouwen op zicht voor het gewenste effect (namelijk meer afdwingbare kwaliteit voor de burger) niet vergroot. Het alineadeel "Eindelijk kan kwaliteit je onderscheidend maken..... De invoering van de WKB biedt de ideale kans om te laten zien dat het wantrouwen van de maatschappij in de bouw onterecht is." is daar één van. Er is altijd al de mogelijkheid geweest om je op kwaliteit te onderscheiden maar de wil (waarschijnlijk uit kosten/winstoogmerk) was er niet en wordt door deze wet ook niet versterkt. Verder geeft het vergelijk met ARBO ook aan dat mentaliteit het kernpunt is. Hoe vaak moet de (onafhankelijke) controleorgaan van het ministerie nog constateren dat er gevaarlijk tot uiterst gevaarlijk wordt gewerkt. En dat na decennia ARBObewustzijn maken. Dit maakt voor mij de hoop op iets anders dan het maken tot een papieren tijger om toch maar op zoveel mogelijk de oude voet door te gaan in rook op te gaan. En waar blijft de gedupeerde burger?

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up