Utrecht aan de slag met Buurt Bouwdoos Warmtetransitie

timer5 min
Utrecht aan de slag met Buurt Bouwdoos Warmtetransitie

“De Buurt Bouwdoos Warmtetransitie is een heel mooi concept dat we graag in heel Nederland  benut willen zien. Dit kan echt héél nuttig zijn voor ontzettend veel projecten overal in het land.” Aldus Urgenda-directeur Marjan Minnesma, tevens juryvoorzitter van de Expeditie Warmte van de gemeente Utrecht.

Utrecht heeft de ambitie om voor 2030 ongeveer veertigduizend bestaande woningen van het gas af te koppelen en aan te sluiten op duurzame warmtebronnen. Met de Expeditie Warmte heeft de gemeente ideeën opgehaald om dit op gang te krijgen. Hierbij worden marktpartijen aan wijken en buurten gekoppeld om samen slimme én uitvoerbare plannen te ontwikkelen voor de inzet van lage temperatuur warmtebronnen. Het gaat de gemeente zowel om de business case en de techniek waarmee je lokale oplossingen tot stand brengt, als om de noodzakelijke betrokkenheid van bewoners en huiseigenaren.

Invloed

De Buurt Bouwdoos Warmtetransitie, ontwikkeld door de ingenieurs en adviseurs van WSP en warmtebedrijf Ennatuurlijk, behoort volgens de jury tot de drie meest veelbelovende initiatieven in deze expeditie.  De combinatie WSP en Ennatuurlijk ontwikkelde het concept in samenwerking met buurtinitiatief Warm Tuindorp. Key accountmanager Barry Scholten werkt namens Ennatuurlijk mee aan de ontwikkeling. “We hebben we ons de vraag gesteld”, vertelt Scholten, “hoe we zelf als woningeigenaren tegen de warmtetransitie aankijken. Zouden wij zelf bijvoorbeeld blij zijn als de overheid of een marktpartij langskomt met een warmteplan waar we zelf geen invloed op hebben gehad. En waar je wél voor moet betalen?”

De Buurt Bouwdoos Warmtetransitie neemt bewoners en hun woningen als startpunt. Naarmate bewoners hun woning geschikter weten te maken voor verwarming met lage temperatuur, neemt het aantal opties om lage temperatuur warmtebronnen uit de wijk in te zetten exponentieel toe. Daarmee neemt de keuzevrijheid van bewoners toe én kan er een efficiënt, sociaal en duurzaam systeem ontstaan.

Warmtespel

Marko Kruithof, manager energietransitie bij WSP, licht de inhoud van de Buurt Bouwdoos Warmtetransitie toe. “Het concept combineert technische expertise, een met de buurt te spelen Warmtespel en communicatie ten dienste van de buurt. Lokale initiatiefnemers, zoals Warm Tuindorp, krijgen hiermee het gereedschap in handen waarmee ze zinvol en overtuigend werk kunnen maken van de warmtetransitie in hun omgeving.”

Als huiseigenaar krijg je met behulp van een slim enquêteformulier, de ‘woningconfigurator’, in beeld waar jouw huis staat als het gaat om de warmtetransitie. Welke isolerende maatregelen heb je getroffen, heb je zonnepanelen, zijn je radiotoren op leeftijd? De antwoorden geven inzicht aan jou als eigenaar. Vervolgens kun je als buurt of wijk deze data samenvoegen voor de hele straat of buurt. Met deskundige ondersteuning is het dan mogelijk te bekijken welke vorm van duurzame lokale warmte haalbaar is en wat er eventueel moet gebeuren om zo’n oplossing haalbaar te maken.

Utrecht aan de slag met Buurt Bouwdoos Warmtetransitie

Met behulp van een serious game - het Warmtespel - ga je als buurt vervolgens experimenteren met verschillende scenario’s, zodat iedereen helder inzicht krijgt in de invloed die verschillende keuzes maken op een goed eindresultaat: een comfortabel, duurzaam én betaalbaar verwarmd huis voor zoveel mogelijk bewoners. De ‘spelers’ worden hierbij ondersteund door factsheets, waarin de verschillende warmteopties voor de wijk heel helder worden uitgelegd.

Alle buurtbewoners houden een voor dit doel ontwikkeld Huishoudboekje bij, waarmee ze hun eigen situatie en opties voor de toekomst steeds goed in kaart hebben. Door dit proces steeds met nieuwe groepen buurtbewoners te doorlopen, ontstaat begrip en breed draagvlak voor oplossingen die haalbaar en aantrekkelijk blijken voor de meeste bewoners van de buurt. Dan kan er een keuze gemaakt worden voor realisatie.

Samen

Alle elementen van de Buurt Bouwdoos Warmtetransitie zijn ontwikkeld met de bewoners van de Utrechtse jaren 30-wijk Tuindorp. Kruithof vervolgt: “De samenwerking met Warm Tuindorp, een geweldige groep mensen met enorme passie, betrokkenheid en ook veel inhoudelijke kennis, is hierbij van enorme waarde. Het schuurde de eerste paar sessies, maar dat maakte het proces erna glanzend en versnellend. Het heeft ons gezamenlijke motto nog eens onderstreept: ‘Alleen ga je harder, samen kom je verder’.”

Frank Wubbolt, lid van Warm Tuindorp, heeft gesteund door de ervaringen met Buurt Bouwdoos, een manifest opgesteld, waarmee voor de buurt de komende jaren de weg wordt gewezen naar een toekomst met duurzame warmte. Uitgangspunten zijn comfort, duurzaamheid, betaalbaarheid en behoud van het aangezicht en karakter van de wijk. Het buurtinitiatief gaat nu een vereniging oprichten die de gestelde doelen gezamenlijk, met zoveel mogelijk buurtbewoners, dichterbij gaat brengen. Het einde van de expeditie is daarmee nadrukkelijk het begin van een nieuwe fase in de verduurzaming van de wijk.

Rioolgemaal

Tijdens de expeditie is de Buurt Bouwdoos Warmtetransitie van begin tot eind gebruikt en er ligt dan ook al een eerste concept warmteplan, inclusief een duidelijk beeld van de maandlasten, de benodigde aanpassingen aan de woning én de winst voor milieu en klimaat. Scholten: “Een warmtenet met duurzame warmte is een realistisch verduurzamingsscenario voor Tuindorp in Utrecht. Daarbij wordt onder andere gebruikgemaakt van de warmte uit het rioolgemaal in de wijk en een centrale warmtepomp. De benodigde aanpassingen aan de woningen blijven in dit scenario beperkt en de maandlasten ten opzichte van verwarmen met een gasketel zijn vergelijkbaar. Het is echter aan de buurt zelf om nader onderzoek te doen en uiteindelijk een keuze te maken.”

WSP en Ennatuurlijk gaan de Buurt Bouwdoos Warmtetransitie doorontwikkelen en inzetten in andere wijken, mogelijk in Utrecht, maar ook in andere gemeenten. Zo hopen ze de warmtetransitie extra energie te geven. Ennatuurlijk-CEO Ernst Japikse is overtuigd van het nut en de noodzaak: “Het lukt alleen om de energietransitie te versnellen als we er in slagen de burgers méér te betrekken. We verwachten dat door de Buurt Bouwdoos veel meer mensen begrijpen dat er écht wat te kiezen valt.”

Bron: Ennatuurlijk
Foto boven: Tuindorp Utrecht (Shutterstock)

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c54 c243
Met inspiratie, zonder rampen

Met inspiratie, zonder rampen

3 mei om 15:30 uur
timer 1 min

Claudia Bouwens: De blik op 2050 stemt droevig. We kennen de richting, maar met het tempo zoals het nu gaat, redden we het niet. ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c265
Nieuwe film over energietransitie: Het paradijs op aarde begint in Nederland

Nieuwe film over energietransitie: Het paradijs ...

23 apr om 07:01 uur
timer 3 min

In de documentaire ‘Het paradijs op aarde begint in Nederland (met de energietransitie)’ laat Ruud ...

Lees verder »

c21 c26 c243
Advertorial: Van energielabel F naar A!

Advertorial: Van energielabel F naar A!

21 apr om 07:00 uur

De isolatie-eisen die gesteld worden in de bouw zijn hoog. Goede isolatie, een hoge luchtdichtheid en het beperken ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c265
Eerste gemeenten aan de slag met Slimme Wijken Aanpak

Eerste gemeenten aan de slag met Slimme Wijken ...

19 apr om 13:01 uur
timer 2 min

Aardgasvrij in 2050 is de stip aan de horizon, maar nu al kunnen woningen aardgasvrij-ready worden gemaakt. Om ...

Lees verder »

c21 c184 c225 c243
Wat kunnen we leren van de aardgastransitie uit de jaren 60?

Wat kunnen we leren van de aardgastransitie ...

19 apr om 10:01 uur
timer 6 min

Met een indrukwekkende propagandacampagne, duizenden kilometers leidingwerk en miljoenen apparaten die werden ...

Lees verder »

c21 c160 c225 c243 c265
Mythes warmtepomp ontrafeld in gratis webinar

Mythes warmtepomp ontrafeld in gratis webinar

14 apr om 10:01 uur
timer 1 min

In het webinar ‘Warmtepompen in de bestaande bouw’ wordt uitgelegd hoe warmtepompen voor zowel CO2-reductie ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Niet omdat het beton opraakt

Niet omdat het beton opraakt

9 apr om 17:00 uur
timer 3 min

Hans Korbee: Net zomin als dat het stenen tijdperk eindigde omdat de stenen opraakten, zal de huidige lineaire bouweconomie ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c265
Van Gelder trekt emissievrij de natuur in

Van Gelder trekt emissievrij de natuur in

9 apr om 11:01 uur
timer 2 min

Ondanks de stikstofcrisis kan de Natuurboulevard in Oostvoorne toch worden aangelegd. Van Gelder zal de laatste ...

Lees verder »

c21 c225 c243
‘Het einddoel hoeft niet alleen energielabel C te zijn’

‘Het einddoel hoeft niet alleen energielabel ...

9 apr om 09:01 uur

Gemeente Rotterdam voldoet met circa de helft van de gemeentelijke kantoorgebouwen aan de energielabel-C-verplichting.

Lees verder »

c21 c160 c225 c243
Energietransitie vergt ook een transitie in de bedrijfsvoering

Energietransitie vergt ook een transitie in ...

8 apr om 16:01 uur
timer 6 min

De energietransitie verloopt traag en daarbij heeft de installatiesector moeite om de afstand tot de particuliere ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c268
Wil jij weten hoe de toekomst van de bouw eruitziet? 

Wil jij weten hoe de toekomst van de bouw eruitziet? 

7 apr om 08:00 uur
timer 1 min

Een deelname aan het webinar Industrialisatie verzekert je dat je weer helemaal op de hoogte bent van de initiatieven ...

Lees verder »

c21 c160 c225 c243
‘Zet die installateur aan tafel’

‘Zet die installateur aan tafel’

6 apr om 16:01 uur
timer 6 min

Vandaag de dag is het niet meer voldoende om simpelweg een product aan te bieden. De markt is verschoven naar ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up