Klimaatmissie: aan de slag gaan met Ladder van Koeling

timer3 min
Klimaatmissie: aan de slag gaan met Ladder van Koeling

Een enquête van het Klimaatverbond Nederland laat zien dat gemeenten bij het uitwerken van de Transitievisies Warmte de noodzaak voor koeling vergeten. Dat zegt Jan Engels van het Klimaatverbond, die tegelijkertijd verwijst naar de Whitepaper over de Ladder van Koeling.

“Er treedt met de bloedhete zomers een behoefteverandering op”, aldus Engels op de website van Futurebuild Holland. “De omzet van airco’s verveelvoudigde de afgelopen jaren en de hittegolf van 2020 zorgde voor een stijging van het elektriciteitsverbruik van 30 procent. En dat terwijl we pas aan het begin van de klimaatverandering staan. Daarom roepen we op om de behoefte aan warmte en koeling te combineren.” 

In de vorig jaar verschenen intentieverklaring Klimaatverandering en koeling gebouwen van OSKA onderschrijft de coalitie van ondertekenaars de noodzaak om in het ontwerp en bij renovatie van gebouwen systematisch rekening te houden met het veranderende klimaat en de steeds vaker optredende hittegolven. De verklaring richt zich daarbij op de normen en praktijkstandaarden die de basis vormen voor de manier waarop we in Nederland bouwen. De Intentieverklaring laat zien hoe belangrijk het is om kritisch te kijken naar hoe gekoeld wordt.
“Er ontstaat een paradigmaverschuiving”, vervolgt Engels, “van een tekort aan warmte naar een overvloed ervan. De verklaring wil die verandering invullen en zorgt voor een aanvulling op de NTA8800 [bepalingsmethode BENG, red.] en de TOjuli [eis voor risico oververhitting, red.]. Laatstgenoemde kijkt naar historisch klimaat en naar het gebouw zelf, zonder de omgeving daarbij te betrekken.”

Ladder

De verklaring richt zich daarbij op de normen en praktijkstandaarden die de basis vormen voor de manier waarop we in Nederland bouwen.

Centraal in die verklaring staat de Ladder van Koeling. Deze bevat vier treden:

  1.  zorgen voor een verkoelende omgeving (bijv. met bomen of groen dak);
  2.  warmte weren (bijvoorbeeld met screens of zonwering); 
  3.  passief koelen (bijvoorbeeld met nachtventilatie);
  4.  milieuvriendelijke actieve koeling (bijvoorbeeld met warmtepomp).

Op basis van deze rangorde, van meest naar minst wenselijke maatregelen, geeft de Ladder van Koeling handvatten aan bijvoorbeeld gemeenten en corporaties die hiermee aan de slag willen. “Hierdoor denk je na”, vervolgt Engels, “over het verschil tussen het historische en toekomstige klimaat, over hoe je voorkomt dat de zon overdadig binnentreedt en hoe het gebouw is neergezet.”

Engels breekt daarbij een lans voor het oogsten van warmte, om die later te gebruiken. “Verplaats de warmte van binnen niet naar de toch al te hete buitenruimte, maar zorg voor opslag. Je krijgt een andere energiedynamiek op het moment dat bedrijven en woningen energie met elkaar gaan uitwisselen, hoewel daarvoor wel aanpassingen op het vlak van wet- en regelgeving nodig zijn.”

Gemeenten

Gemeenten hebben afgelopen jaar hun visie op de warmtetransitie opgesteld, met daarin heel weinig aandacht voor koeling. Zo bleek uit een enquête die is uitgevoerd in opdracht van het Klimaatverbond. Daarom beveelt Engels gemeenten aan: “Begin met isolatie, zodat je de energievraag terugdringt. Neem daar ook buitenzonwering in mee, zodat de koelbehoefte lager wordt, en ga aan de slag met vergroening van de omgeving, zodat bijvoorbeeld bomen voor beschutting zorgen. De keuze voor een alternatieve warmtevoorziening komt dus ná isoleren. Je realiseert daarmee nog steeds de doelstellingen uit het Klimaatakkoord omdat je, via de kleinere energievraag, de CO2-uitstoot fors reduceert.”

Lees nu het complete interview met Jan Engels op de website van Futurebuild Holland.

Je leest meer over de Ladder van Koeling in deze whitepaper en de missie van ambassadeur Jan Engels op Futurebuild. De Intentieverklaring vind je hier.

Lees ook: Koeltebehoefte is blinde vlek in klimaatdebat

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c135 c225 c237 c259
Steden bouw je óók voor voetgangers

Steden bouw je óók voor voetgangers

17 nov om 10:01 uur
timer 7 min

Tijdens het congres Gamechangers in de Bouw & Infra is er extra veel ruimte voor lopen. Als de wandelvriendelijke ...

Lees verder »

c21 c225 c259 c277
Register Duurzame Leefomgeving maakt goede, groene ideeën aantoonbaar en tastbaar

Register Duurzame Leefomgeving maakt goede, ...

3 nov om 11:45 uur
timer 2 min

In een online talkshow met belangrijke gasten uit de bouw-, vastgoed- en groensector is het platform Register ...

Lees verder »

c223 c259
Whitepaper: CFP | verduurzaming sport accommodaties begint met inzicht

Whitepaper: CFP | verduurzaming sport accommodaties ...

Van de sportaccommodaties in eigen beheer is het grootste deel meer dan twintig jaar oud. De energiekosten zijn ...
c21 c54 c134 c160 c259
Geen stikstofmiljoenen, maar een deltaplan voor de bouw

Geen stikstofmiljoenen, maar een deltaplan voor ...

18 okt om 10:01 uur
timer 6 min

In Nederland worden problemen in silo’s geplaatst en opgelost met geld. Heel veel geld. De bouwsector heeft ...

Lees verder »

c21 c134 c225 c259 c278
Congres over natuurinclusief bouwen: inspiratie en oplossingen

Congres over natuurinclusief bouwen: inspiratie ...

13 sep om 10:01 uur
timer 2 min

Natuurinclusief bouwen zit in de lift. Gelukkig maar, want de klok tikt door. Toch is de praktijk weerbarstig. ...

Lees verder »

c21 c225 c259 c276
Bosk: pleidooi voor boom en natuur

Bosk: pleidooi voor boom en natuur

18 aug om 13:01 uur

De afgelopen maanden trok een opvallende, groene stoet door Leeuwarden. Honderd dagen kleurde de hoofdstad van ...

Lees verder »

c21 c160 c225 c259
<span class='normaltextrun'><span>Op het podium van het Verbindingsfestival: Laurens de Lange</span></span>

Op het podium van het Verbindingsfestival: Laurens ...

24 mei om 13:00 uur
timer 1 min

Duurzaam Gebouwd-expert Laurens de Lange staat 7 juli 2022 op het podium van het Verbindingsfestival. In dit artikel ...

Lees verder »

c21 c225 c237 c259 c277
Amsterdamse School in een modern jasje met negatieve EPC

Amsterdamse School in een modern jasje met negatieve ...

15-12-2021 om 09:01 uur
timer 4 min

De gemeente Amsterdam heeft de Zuiderkerkprijs toegekend aan het project Spaarndammerhart/De Verbinding van Korth ...

Lees verder »

c21 c54 c259 c277
Weeralarm of weer alarm?

Weeralarm of weer alarm?

28-07-2021 om 10:00 uur
timer 2 min

Harm Valk: Het klimaat is veranderd. Toch lijkt de illusie te bestaan dat we de definitieve verandering nog kunnen voorkomen, ...

Lees verder »

c21 c225 c259
Groene regio’s meer in trek huizenkopers

Groene regio’s meer in trek huizenkopers

13-01-2021 om 10:01 uur
timer 3 min

Wat tijdens de eerste maanden van de coronacrisis al vaker werd geopperd, lijkt zich ook te hebben voltrokken. ...

Lees verder »

c21 c54 c139 c259 c283
Vechten voor het leven. Ons leven

Vechten voor het leven. Ons leven

28-10-2020 om 18:00 uur
timer 5 min

Onno Dwars: Onno Dwars won in 2019 de ABN AMRO Duurzame Top 50. Nu, achttien maanden later, blikt hij tijdens Building Holland ...

Lees verder »

c21 c160 c225 c259 c266
Meer gezondheid en liefde in tijden van woningnood

Meer gezondheid en liefde in tijden van woningnood

02-10-2020 om 07:01 uur
timer 7 min

Meer dan ooit ligt het thema ‘gezonde omgeving’ in het verlengde van de ‘gebouwde omgeving’. ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up