Slimme architectuur

Slimme architectuur

Paul de Ruiter kijkt naar de relatie tussen architectuur en duurzaamheid.

Esthetiek, duurzaamheid, energiezuinigheid, kostenbewustheid, gemak en gezondheid. Het zijn begrippen die in de architectuur ogenschijnlijk in strijd zijn met elkaar, maar niets is minder waar. De combinatie van deze factoren is juist basisvoorwaarde om hoogwaardige architectuur te maken die voorziet in de behoeften van de opdrachtgever, de gebruikers en hun omgeving.

Integraal ontwerpen is een vanzelfsprekende voorwaarde voor goede architectuur. Of beter gezegd, slimme architectuur, die intelligent gebruik maakt van materialen, technologie en kennis. Het is een uitdaging om gebouwen te ontwerpen waarvan mensen zowel in letterlijke als figuurlijke zin energie krijgen.

Evolutie
In de ontwikkeling van slimme architectuur staan mens en natuur altijd centraal. Door goed na te denken over hoe mens en omgeving functioneren in en om een gebouw, kunnen onverwachte en grensverleggende oplossingen worden geboden waarmee het bouwen evolueert.

De ontwikkeling van de digitale camera is een goed voorbeeld van zo’n proces. Digitale camera’s zijn in een paar jaar tijd van grote apparaten geslonken tot het formaat van luciferdoosjes, die veel betere prestaties leveren met veel minder materiaal- en energieverbruik. Door de markt en het gedrag van mensen te analyseren, konden fabrikanten de consument een nieuw product bieden, waarvan de ontwikkeling voorheen onmogelijk leek.

Precies dát, het leren van de praktijk en het hierop aanpassen van de productconcepten, is het streven van slimme architectuur. Het is hightech architectuur die kan voorzien in de (toekomstige) behoeften van de gebruiker, en die bovenal leidt tot een omgeving die met een minimaal gebruik van energie de juiste condities biedt om optimaal te kunnen functioneren als mens. Om goed te kunnen slapen, efficiënt te kunnen werken, gelukkig en gezond te kunnen leven. Niet de vorm, maar de mens is de basis voor een duurzame omgeving.

Technologie
In de huidige conceptuele architectonische ontwerpen worden weliswaar de nieuwste technieken en inzichten verwerkt, maar in de ontwikkeling van concept naar bouwbare architectuur zit de architectuur eigenlijk nog in het industriële tijdperk. Terwijl de technologie in andere industrieën al decennia lang in chemische processen denkt en inmiddels overschakelt naar biologische processen, is de ‘state of the art’ in architectuur gebaseerd op mechanische principes.

De integratie van nieuwe technologieën in het maakproces van architectuur kan vele duurzame en energiebesparende innovaties opleveren. En ultimo vormen deze inzichten weer een aanleiding om het conceptuele ontwerp van architectuur te beïnvloeden.

Investeren
Duurzame en energiebesparende oplossingen zijn noodzakelijk, om de belangrijke reden dat de uitstoot van CO2 moet worden verminderd, maar ook omdat de fossiele brandstoffen eindig zijn en tegen steeds grotere financiële en politieke kosten gewonnen moeten worden.

Het is niet nodig om energie te blijven opwekken uit fossiele brandstoffen die van ver komen, want er zijn ruimschoots alternatieve energiebronnen dichtbij beschikbaar. De technologieën die het mogelijk maken energie op te wekken uit zon, wind, water, aardwarmte, biogas en biomassa zijn reeds aanwezig, we moeten ze alleen durven integreren in onze gebouwde omgeving, in onze architectuur.

Gebouwen en wijken kunnen duurzame energieproducenten worden in plaats van milieuonvriendelijke energieconsumenten en dat is een mogelijkheid die een nieuw perspectief biedt op het investeren in de gebouwde omgeving. Hoe hoger de investering, des te meer energie het gebouw levert, des te groter de besparing. Niet alleen in geld, maar juist ook van het milieu.

Dienstbaar
Goede architectuur is dienstbaar aan mensen en de mensheid. Dienstbaar doordat zij beantwoordt aan de werkelijke behoeften van eindgebruikers, opdrachtgevers en hun omgeving, én door te inspireren en te vitaliseren. Slimme architectuur kan het schijnbaar onmogelijke mogelijk maken en gebouwen realiseren die daadwerkelijk energiebron zijn.

Paul de Ruiter

Gerelateerde artikelen, events & downloads

Waterstof draagt niet bij aan de CO2-doelen van 2030

Waterstof draagt niet bij aan de CO2-doelen ...

9 mei om 00:00 uur
timer 8 min

Jan Willem van de Groep: Laat ik aan het begin van deze blog even helder zijn: ik heb niets tegen waterstof. Het is een energiedrager die ...

Lees verder »

De architect anno 2019 moet geen trend nalopen

De architect anno 2019 moet geen trend nalopen

26 apr om 15:30 uur

Thomas Bögl: Sinds een jaar of drie maakt de bouw- en vastgoedsector zich opeens bijzonder druk over de circulariteit van onze ...

Lees verder »

Nieuwe verdienmodellen in de bouw- en vastgoedsector?

Nieuwe verdienmodellen in de bouw- en vastgoedsector?

8 apr om 10:00 uur
timer 10

As a service, at your service: met diensten en abonnementen in plaats van producten kun je andere inkomstenbronnen ...

Lees verder »

Polderen over circulaire bouw

Polderen over circulaire bouw

3 apr om 15:30 uur
timer 3 min

Hoe geef je de circulaire bouw vorm? Daarover spreek ik samen met diverse experts uit de bouw in CB’23 (circulaire ...

Lees verder »

Klimaatakkoord is een rechtse hobby

Klimaatakkoord is een rechtse hobby

19 mrt om 15:30 uur
timer 1 min

Onno Dwars: Het klimaatakkoord wordt vaak gezien als een linkse hobby. GroenLinks, Partij voor de Dieren en D66 zijn partijen ...

Lees verder »

Transitievisie warmte opstellen: de voor- en nadelen per aanpak

Transitievisie warmte opstellen: de voor- en ...

18 mrt om 15:30 uur
timer 1 min

Marjet Rutten: Een week geleden publiceerden we een expertpost van Duurzaam Gebouwd-expert Marjet Rutten, die inging op de mogelijkheden ...

Lees verder »

Is levensduur een belemmerende factor bij circulariteit?

Is levensduur een belemmerende factor bij circulariteit?

13 mrt om 15:30 uur
timer 3 min

Hans ter Horst: Zou de Van Dale er iets mee doen? Het woord ‘Circulair’. Het is voor mij nu al het woord van 2019. ...

Lees verder »

Een transitievisie warmte opstellen: hoe doe je dat?

Een transitievisie warmte opstellen: hoe doe ...

11 mrt om 13:00 uur
timer 7 min

Marjet Rutten: De komende jaren wordt aardgas vervangen door duurzame bronnen. Het Rijk verwacht van iedere gemeente per 2021 ...

Lees verder »

In 5 stappen meer grip op de kwaliteit van je gebouw

In 5 stappen meer grip op de kwaliteit van je ...

10 jan om 15:30 uur
timer 4 min

Het blijft een worsteling voor menig facilitair manager: overzicht en regie houden over de prestaties van een pand. ...

Lees verder »

Gezamenlijk voortouw nemen voor transitie naar all-electric

Gezamenlijk voortouw nemen voor transitie naar ...

7 jan om 15:30 uur
timer 3 min

Karin Husmann: Iedereen kent de gigantische opgave om in 2050 CO2-neutraal te zijn. In dat jaar moet de gebouwde omgeving volledig ...

Lees verder »

Editorial Duurzaam Gebouwd Magazine 41: Circulair Bouwen

Editorial Duurzaam Gebouwd Magazine 41: Circulair ...

4 jan om 15:30 uur
timer 1 min

In Duurzaam Gebouwd Magazine 41 schreef Duurzaam Gebouwd-expert Pim Peters, directeur van IMd Raadgevende Ingenieurs, ...

Lees verder »

Best gelezen 2018: nummer 1

Best gelezen 2018: nummer 1

2 jan om 15:30 uur

Jan Willem van de Groep: Het was spannend, maar het best gelezen artikel van 2018 is de expertpost 'Wet VET: waarom gasloos bouwen wél ...

Lees verder »

Reacties

Erg interessant om te lezen. Via www.elodea.org valt te zien hoe ook een ecoloog (oikos logos!) wellicht mee kan werken in deze broodnodige transitie. Termieten zijn daarbij goede leermeesters! Zoek onder Macrotermes michaelseni. Kennis over hydrologie en vegetatie kan wellicht een aanvulling zijn voor de groene horizontale (sedum / vegetatiedaken/etc) en verticale structuren. Met het netwerk groene bureaus (een branche-organisatie van 54 kleine, middelgrote en grote bureausuit de groene sector) organiseren we daar de 2e helft van november een studiedag over.Het lijkt ons erg nuttig om ideeen uit te wisselen op dit terrein! vriendelijke groeten namens elodea, drs henk jansen www.elodea.org

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up