Duurzame energie in de stad

In de serie ‘De Eeuw van de Stad’ van de VPRO geven 7 duurzaam gebouwd-experts hun visie op de duurzame stad. Dit keer Paul van Bergen van DGMR. Dit artikel is tevens te lezen op: http://weblogs.hollanddoc.nl/deeeuwvandestad/.

Met de stad als een veilig toevluchtsoord neemt ook de zorg over onze toekomstige energievoorziening toe. Als steden groeien en als de welvaart toeneemt blijkt ook het gebruik van energie en de uitstoot van broeikasgassen een lineair verband te vertonen .

Tegenwoordig weten we dat onze atmosfeer niet meer in staat is die uitstoot op te nemen en de roep om een minder CO2 belastende oftewel duurzame energievoorziening is hiermee een feit. Maar wat betekent een duurzame energievoorziening nu eigenlijk?

Soorten energie

Duurzame energie is energie waarover de mensheid voor onbeperkte tijd kan beschikken en waarbij, door gebruik ervan, het leefmilieu en de toekomstige generaties niet worden benadeeld. Duurzame energie wordt dan ook vaak hernieuwbare energie genoemd. V

Vormen van duurzame energie zijn bijvoorbeeld geothermische energie (warmte uit de aardbodem of de opslag van warmte en koude), zonne-energie (de winning van warmte en omzetting van zonne-energie in elektrische energie), windenergie (windturbines), energie uit water (hydro-elektrische waterkracht maar ook getijden- en golfslagenergie) en natuurlijk bio-energie.

Die laatste vorm van duurzame energie maakt gebruik van het verbranden of vergisten van gewassen of van het omzetten van biomassa rechtstreeks in benzine, diesel of gas. Wordt bij het gebruik van de zon, wind, water of bij geothermie geen CO2 als afvalproduct geproduceerd, bij het gebruik van biomassa wordt altijd CO2 uitgestoten die in principe weer opgenomen wordt door de fotosynthese van de toekomstige biomassa. In die zin is biomassa een CO2-neutrale brandstof . De andere vormen van duurzame energie zijn CO2-vrije vormen van energie en dus te verkiezen vóór het gebruik van biomassa.

Opwekking
Als we kijken naar de opwekking van duurzame elektriciteit in Nederland, dan wordt bijna 4% van onze totale hoeveelheid elektriciteit opwekte door CO2-neutrale biomassa en nog eens 3,5 % door CO2-vrije duurzame bronnen (totale duurzame aandeel in de elektriciteitsproductie is in NL dus 7,5%). Die 3,5% CO2-vrije elektriciteitsproductie is net zoveel als de productie van (CO2-vrije) kernenergie door de centrale in Borssele!

Duurzame energie moet dan ook een veel grotere rol in de energievoorziening van onze steden gaan spelen. Een wens die gedeeld wordt in vele Nederlandse steden, want de initiatieven van gemeenten om in 2020, 2025, 2030, 2040 of 2050 …… klimaat- of energie- of CO2-neutraal te zijn, zijn niet meer bij te houden. Ambities in overvloed, maar er wordt er wel voldoende nagedacht over de consequenties van die ambities?

Duurzaam oogsten
In een stad hebben we behoefte aan energie, waarbij die behoefte is op te splitsen in een behoefte
aan warmte om te verwarmen, koude om te koelen en elektriciteit om al onze apparaten en systemen te laten functioneren. Duurzame energie moeten we kunnen oogsten: bijvoorbeeld warmte en elektriciteit vanaf daken, warmte vanaf het wegdek, afvalwarmte van de biomassa centrale, koude vanuit de rivier en het grondwater, elektriciteit vanaf het zonnepanelen bos etc.

Dat vraagt ruimte in en om de stad en bij de planning van nieuwe infrastructuur of nieuwe bebouwing moet het kunnen oogsten van duurzame energie een verplicht onderdeel van het ontwerp zijn. Een enkel zonnepaneel op een dak leidt niet tot een CO2-neutrale energievoorziening.

Als bijvoorbeeld Amsterdam zijn totale elektriciteitsbehoefte volledig met zonnepanelen zou willen opwekken, dan is circa 35 km2 aan zonnepanelen nodig, dat is 15% van het totale oppervlakte van Amsterdam! Ontwerp dus in en om de stad echte energie oogstgebieden! Een nieuwe vorm van landbouw.

Nieuwe structuren
Om die behoefte aan duurzame warmte-, koude- en elektriciteit aan iedereen te kunnen aanbieden moet een structuur en infrastructuur ontwikkeld worden om de vormen van duurzame energie uit te wisselen, te structuren en te organiseren.

De opgewekte en geoogste warmte-, koude en elektriciteit moeten in separate netwerken naar en van onze woningen en bedrijven worden gebracht, we kunnen hierop energie up- en downloaden al naar gelang onze behoefte. Distributie van warmte- en koude via kleinschalige locale netwerken, distributie van groene elektriciteit via het centrale open elektriciteitsnetwerk. Net als onze riool- en kabelaansluiting, krijgt iedere gebruiker van een duurzame stad een aansluiting op het warmte-/koude- en het groene elektriciteitsnet. Dat vraagt een principiële wijziging in de manier waarop onze energieproductie, -distributie, -opslag en afrekening gaat plaatsvinden.

Investeringen
De investeringen die hiervoor nodig zijn moeten we met zijn allen opbrengen en zijn noodzakelijk voor het behoudt van onze leefomgeving en welvaart. Een CO2-neutrale energievoorziening is een teken van beschaving en kan niet gebaseerd worden op bedrijfseconomische criteria zoals te behalen korte termijn terugverdientijden.

Duurzame energie voor een duurzame stad vraagt niet om nog meer individuele gemeentelijke ambities maar om een centraal deltaplan ‘energie voor de stad’ en vraagt vooral om regie!

Auteur: Ir. P.J. van Bergen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c54 c140 c190
Amsterdamse School 2.0

Amsterdamse School 2.0

22-12-2020 om 08:46 uur
timer 4 min

Hermen Jansen: Levensduur, life-cycle, losmaakbaarheid en duurzaamheid; het langetermijndenken staat weer helemaal centraal in ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Duurzaam Gebouwd-expert blikt terug op carrière

Duurzaam Gebouwd-expert blikt terug op carrière

09-12-2020 om 15:30 uur
timer 9 min

Ben Kruseman: Na mijn bouwkundestudie in Tilburg, nu Avans Hogeschool Tilburg en de vervulling van mijn militaire dienstplicht, ...

Lees verder »

c21 c54 c140 c278
Groene of grijze circulariteit?

Groene of grijze circulariteit?

26-11-2020 om 15:30 uur
timer 4 min

Daan Bruggink: Cradle2Cradle heeft vanuit de VS in 2002 een heel goede voorzet gegeven en heel veel mensen geïnspireerd ...

Lees verder »

c21 c54 c238 c244 c260
Biofilische ontwerpprincipes moeten een vanzelfsprekendheid zijn

Biofilische ontwerpprincipes moeten een vanzelfsprekendheid ...

05-11-2020 om 09:01 uur
timer 2 min

Daan Bruggink: "Het is opmerkelijk dat scholen behoren tot de kwalitatief slechtste gebouwen: oud, ongeïsoleerd, te koud, ...

Lees verder »

c21 c54 c139 c254 c259
Vechten voor het leven. Ons leven

Vechten voor het leven. Ons leven

28-10-2020 om 18:00 uur
timer 5 min

Onno Dwars: Onno Dwars won in 2019 de ABN AMRO Duurzame Top 50. Nu, achttien maanden later, blikt hij tijdens Building Holland ...

Lees verder »

c21 c54 c244
Waardebehoud of waardecreatie voor circulair bouwen?

Waardebehoud of waardecreatie voor circulair ...

14-10-2020 om 16:30 uur
timer 4 min

Hans Korbee: Beschermen van bestaande waarde is door CB23 in haar leidraad Meten van circulariteit als een van de drie doelen ...

Lees verder »

c21 c54 c243
Worden warmtenetten ingehaald door innovatie?

Worden warmtenetten ingehaald door innovatie?

18-09-2020 om 15:30 uur
timer 3 min

Jan-Maarten Elias: “We overschatten altijd de innovatieve ontwikkelingen die binnen twee jaar zullen optreden, en onderschatten ...

Lees verder »

c21 c54 c245
Ventilatie: maak je gebouw niet alleen veilig maar ook gezond

Ventilatie: maak je gebouw niet alleen veilig ...

16-09-2020 om 15:30 uur
timer 4 min

Marc Kooij: Gebouwventilatie staat nu vol in de schijnwerpers. We staan voor de opgave om gebouwen veiliger en meer coronaproof ...

Lees verder »

c21 c54 c122 c244
Circulariteit anno 2020: dakdekkersbranche onder de loep

Circulariteit anno 2020: dakdekkersbranche onder ...

27-08-2020 om 15:30 uur
timer 5 min

Erik Steegman: Dakbedekkingsmaterialen worden met enige regelmaat op het voetstuk geplaatst als het gaat om de duurzaamheid. ...

Lees verder »

c21 c54
Achteruitkijkspiegel

Achteruitkijkspiegel

17-08-2020 om 16:00 uur
timer 5 min

Harm Valk: Als we nadenken over de verduurzaming van de gebouwde omgeving, dan gebruiken we de achteruitkijkspiegel: we baseren ...

Lees verder »

c21 c54 c245
De installatie van deurintercoms: luister naar het Bouwbesluit!

De installatie van deurintercoms: luister naar ...

20-07-2020 om 15:30 uur
timer 7 min

Peter van Veen: Als directeur van Comelit Nederland loop ik al even mee in het land van aanbellen, een gesprek voeren met de bezoeker ...

Lees verder »

c21 c54 c245
De gezonde gebouwgebruiker in tijden van COVID-19: deel 2

De gezonde gebouwgebruiker in tijden van COVID-19: ...

29-05-2020 om 15:30 uur
timer 5 min

Marten Valk: De wereld ontwaakt steeds verder uit haar lockdown, hoewel we de COVID19-puzzel nog niet opgelost hebben. Elke ...

Lees verder »

Reacties

Bij dit soort discussies verwijs ik altijd graag naar de site van de heer van Staveren : energiefeiten .nl Onder het kopje " een relativerend verhaaltje over ENERGIE " kunt u op deze site lezen over de onthutsende werkelijkheid. Daarop staat bijvoorbeeld te lezen dat het elektriciteitsverbruik in 2002 in Nederland 100 miljard ! Kilowattuur bedroeg. daarvoor zijn 1.000.000.000 zonnepanelen van 1 m2 nodig of 12 centrales Het primaire energieverbruik van China steeg in de afgelopen 16 jaar met 361 %. we hebben het hiet niet over ander opkomende economien als india, Brazielie en ander Latijns Amerikaanse landen. Verder hebben we het ook niet over die paar miljard mensen op deze aardbol die nog niet eens een peertje hebben om bij te lezen ( ze kunnen er binnenkort een paar van ons overnemen ) En , O ja! volgens een onlangs verschenen rapport van de IEA moeten er de komende twintig jaar wereldwijd minstens 200 grote centrales worden gebouwd, alléén al om aan de stijgende vraag naar elektriciteit te voldoen voor tv, s, mobiele telefoons, en allerlei andere elektronische gadges. wat in dit soort plannen ook altijd lijkt te worden vergeten is dat zonnepanelen niet aan de bomen groeien en het ontzettend veel energie kost om de grondstof de maken en ontzettend veel vervuiling en dat je met windmolens geen windmolens kunt maken.

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up