Het belang van een duurzame woon- en werkomgeving

Het belang van een duurzame woon- en werkomgeving

De gebouwde omgeving om ons heen verandert, met nieuwe constructies en moderne technologieën brengen we een fundamentele verschuiving teweeg in de manier waarop nieuwe gebouwen worden ontworpen en gebouwd, terwijl ingrijpende renovatie programma's plaatsvinden in oudere gebouwen, als onderdeel van de broodnodige inspanningen om energie te besparen en het verlagen van onze ecologische voetafdruk. Laten we deze gelegenheid aangrijpen om zowel de brandveiligheid alsook de energie-efficiëntie van onze gebouwvoorraad te verbeteren.

Onze gebouwen veranderen snel als gevolg van trends zoals groene, duurzame, en energie-efficiënte gebouwen met meerdere gebruiksfuncties. We veranderen onze gebouwen waarbij de consequenties voor de brandveiligheid niet in alle gevallen zijn te overzien.

Niet alleen de bouwkundige randvoorwaarden wijzigen in geval van nieuwbouw en ombouw van gebouwen. Ook de gebouwgebruiker verandert. Vanwege de vergrijzing vertoont de leeftijdsopbouw van de Nederlandse bevolking een heel andere samenstelling dan bijvoorbeeld 50 jaar geleden. Dit impliceert een ander waarnemingsvermogen en vluchtgedrag dan waarvan standaard wordt uitgegaan. Door de vergrijzing ontstaat een trend van langer zelfstandig blijven wonen. Die trend is vanuit economisch perspectief noodzakelijk. Zelfstandig wonen betekent dat bewoners min of meer zelfredzaam zijn. De vraag is of zij dat onder brandcondities dan ook zijn. In elk geval zullen zij meer tijd nodig hebben om zich in veiligheid te brengen. De hulpmiddelen zoals rollators en scootmobielen zullen daarbij misschien eerder belemmerend dan meewerkend zijn. De benodigde vluchttijd zal dus toenemen. (bron Fellowspeech FSE van Ruud van Herpen TU/e, Building Physics and Services dd 20 maart 2013; klik hier voor de presentatie)

De cijfers
(bron:  Verbond van Verzekeraars)

Branden met een schade van meer dan 1 miljoen Euro.
Het afgelopen jaar 2013 hebben zich in ons land 148 grote branden voorgedaan, waarbij de geraamde schade één miljoen euro of meer bedroeg. Sinds de start van de registratie van de miljoenenbranden in 1998 deden zich in één jaar nooit meer grote brandcalamiteiten voor. Deze zorgden gezamenlijk voor een schadelast van naar schatting 636,5 miljoen euro, ruim 70% meer dan de 365,1 miljoen euro in 2012 en op een kleine drie ton na een evenaring van de grootste schadelast ooit in een jaar: de 636,8 miljoen euro in 2003.

Branden in zorggebouwen.
Ten opzichte van het jaar 2011 (met 1081 binnenbranden) is er een zeer forse stijging te constateren voor 2012 met 1673 binnenbranden in zorggebouwen, zoals ziekenhuizen en in gebouwen ouderenzorg, psychiatrie en gehandicaptenzorg e.d. Een stijging van 55%.

Overheidsdoelstelling

Het is geen doelstelling van de overheid om de schade te beperken die optreedt op het terrein waar de brand ontstaat. Het doel van de brandveiligheidsvoorschriften is namelijk het voorkomen van slachtoffers (gewonden en doden) en het voorkomen dat een brand zich uitbreidt naar een ander perceel. Het behouden van het bouwwerk en het voorkomen van schade aan het milieu, monumenten of maatschappelijke voorzieningen of belangen zijn geen doelstellingen van de overheid. (Bron: Bouwbesluit 2012)

Hoe brandveilig is een duurzaam gebouw?

Wat nodig is, is een integrale benadering met niet alleen oog voor personen maar ook voor het gebouw. Een duurzaam gebouw moet niet alleen vluchtveilig maar ook een brandveilig gebouw zijn. Het is dus belangrijk te zoeken naar de juiste balans tussen brandveiligheid en duurzaamheid.

Wat wij regelmatig constateren zijn branden die door- of overgeslagen zijn naar een ander compartiment en of gebouw op hetzelfde perceel. Deze gevolgschade komt volledig voor rekening van de betreffende eigenaar van het perceel en is geen overheidsverantwoordelijkheid. Dit soort gevolgschades zijn op een redelijk eenvoudige manier te voorkomen. Het antwoord van een willekeurige verzekeraar is helder. Zorg minimaal voor een scheiding die gedurende 4 uur branduitbreiding kan voorkomen en het maximaal schade scenario wordt bijvoorbeeld gehalveerd. Dit resulteert in een premie reductie van 50%!

Voorgaande betekent dat hoe robuuster een gebouw wordt gebouwd, hoe minder schade ontstaat ten gevolge van een brand. De keerzijde is dat meer materialen worden gebruikt en de duurzaamheid onder druk komt te staan. Onderstaande plaatje illustreert dit verschil.

Lichte scheidingsconstructie (robuustheid laag)

Zware scheidingsconstructie (robuustheid hoog)

Maatschappelijke verantwoordelijkheid

Er is ook een maatschappelijke verantwoordelijkheid waar we mee te maken hebben. Het gaat niet alleen om de economische impact maar ook om de sociale impact. Niet alles wordt door onze overheid geregeld. Bij het ontwerpen van een duurzaam gebouw zullen keuzes gemaakt moeten worden welke preventieve maatregelen wenselijk cq verstandig zijn ook al zijn deze in voorkomende gevallen bovenwettelijk. 

Hoe brandveilig is een duurzaam gebouw?

Onze maatschappelijke verantwoordelijkheid gaat verder dan het wettelijke kader. Het gaat om Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen waarbij de eigenaar/opdrachtgever van een bouwwerk het bouwwerk krijgt opgeleverd dat voldoet aan zijn verwachtingen en ambities en aan datgene wat zijn omgeving van hem mag verwachten, niet alleen in de gebruiksfase maar ook op het moment dat er brand uitbreekt. Zorg er daarom voor dat rekening wordt gehouden met het toekomstige gebruik en het veranderende gedrag van personen door bijvoorbeeld vergrijzing. Duurzame gebouwen die wat betreft brandveiligheid voldoen aan de minimale eisen van de bouwregelgeving en als het gaat om robuustheid laag scoren gedragen zich bij brand over het algemeen onvoorspelbaarder en zijn gevoeliger voor branduitbreiding naar andere compartimenten/gebouwen.

Het Bouwbesluit regelt niet hoe een gebouw eruitziet na een brand.

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c54
Bedrijfshallen: van lelijke eend naar circulaire trendsetter

Bedrijfshallen: van lelijke eend naar circulaire ...

30 jun om 15:30 uur
timer 7 min

Hans Korbee: Niemand houdt van ze, niemand vindt ze mooi. Grote, lelijke blokken in het landschap. Noodzakelijk kwaad, die ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Haal de MPG en BENG snel door de shredder

Haal de MPG en BENG snel door de shredder

10 jun om 13:00 uur
timer 9 min

Hans Korbee: Iedereen die een tijdje in de bouw rondloopt weet: de minimumeisen in het Bouwbesluit zijn in meer dan 80% van ...

Lees verder »

c21 c54 c135
Na twaalf jaar winterslaap nog steeds niet wakker

Na twaalf jaar winterslaap nog steeds niet wakker

11 mei om 10:01 uur
timer 10 min

Twaalf jaar hebben we het moeten stellen zonder ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu. ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c261
Meer energie-efficiëntie met lichtmanagementsysteem in combinatie met noodverlichting

Meer energie-efficiëntie met lichtmanagementsysteem ...

4 mei om 09:54 uur
timer 3 min

Hans Nas: In een wereld die steeds meer ‘connected’ wordt, is het niet meer dan vanzelfsprekend dat ook noodverlichtingsarmaturen ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Duurzaam Gebouwd-expert Lizzy Butink: ‘Verduurzamen begint bij gedragsverandering’

Duurzaam Gebouwd-expert Lizzy Butink: ‘Verduurzamen ...

26 apr om 11:00 uur
timer 3 min

Lizzy Butink: Lizzy Butink startte begin 2022 als manager duurzaamheid bij Dura Vermeer en treedt toe tot het expertpanel van ...

Lees verder »

c21 c54
Terug naar de middeleeuwen of vooruit naar vroeger?

Terug naar de middeleeuwen of vooruit naar vroeger?

5 apr om 15:01 uur
timer 7 min

Het verhaal van de drie biggetjes zit diep in de haarvaten van de Nederlander. Het eerste biggetje is lui en bouwt ...

Lees verder »

c21 c54 c261
Met digitalisering werf je het talent van de toekomst

Met digitalisering werf je het talent van de ...

22 feb om 10:01 uur
timer 4 min

Marc Kooij: Een nieuwe generatie staat in de startblokken om hun carrière te beginnen. Weet jij wat deze jonge talenten ...

Lees verder »

c21 c54 c244
De sociaal-culturele kant van transitie in de bouw

De sociaal-culturele kant van transitie in de ...

18 feb om 14:30 uur
timer 6 min

Marten Valk: In transities is het noodzakelijk om de technische kant te overstijgen en de sociaal-culturele kant te includeren. ...

Lees verder »

c21 c54 c243
Het kan anders: huisnummerregistratie

Het kan anders: huisnummerregistratie

9 feb om 10:01 uur
timer 3 min

Kijkend naar het huidige sociaaleconomische landschap ziet Hans Hidden geen duurzame samenleving waarin voor bepaalde ...

Lees verder »

c21 c54 c140 c190
Circulaire economie: van horen zeggen!

Circulaire economie: van horen zeggen!

8 feb om 13:01 uur
timer 5 min

In de Week van de Circulaire Economie deelt Carlisle Construction Materials BV via de geijkte platforms zoveel ...

Lees verder »

c21 c54 c277 c295
De balans van de aarde herstellen met verbeeldingskracht

De balans van de aarde herstellen met verbeeldingskracht

27 jan om 10:01 uur
timer 9 min

Nagenoeg iedereen begrijpt dat de huidige klimaatverandering ongekend snel gaat en dat deze snelheid komt door ...

Lees verder »

c21 c54 c135 c243 c265
Is NMDA toch MDMA?

Is NMDA toch MDMA?

18 jan om 15:30 uur
timer 3 min

Harm Valk: Als je het snel uitspreekt lijkt NMDA (het niet-meer-dan-anders principe uit de Warmtewet) verdacht veel op MDMA ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up