Gezondheid!

Gezondheid!

We wensen het elkaar regelmatig: Gezondheid! Vaak gevolgd door iets in de geest van ‘..want dat is toch het belangrijkste’. En zo is het ook. Vraag aan willekeurig wie, wat voor hem of haar het meest belangrijk is; grote kans dat het zijn gezondheid is. Kijk er ook Maslow’s piramide maar op na: het vormt het fundament van ons welzijn.

Gezondheid vormt ook de oorsprong van de bouwregelgeving. Regels voor rioleringsaansluitingen en voor ‘licht en lucht’ staan aan de basis van de wereldfaam die Nederland had (heeft?) op het gebied van de volkshuisvesting. Ze vormen een belangrijke bijdrage aan de verbetering van de gezondheidstoestand van de Nederlanders, met name in de eerste decennia van de vorige eeuw en in de tijd van de Wederopbouw. Het realiseren van gezonde gebouwen zou dus in ons DNA moeten zitten.

Wedstrijd

Is het dan niet vreemd dat we het bij duurzame gebouwen steeds weer weten te beperken tot een wedstrijd in vermeende energiezuinigheid? Gelukkig is er de laatste tijd aandacht voor de toegepaste materialen, in elk geval voor de materialenkringloop. Maar wat schromelijk onderbelicht wordt in onze concepten, certificaten, normen en labels is de gezondheid van de gebruikers van die kantoren en de bewoners van die woningen. Soms ontbreekt het zelfs volledig. Wat is de gezondheidskwaliteit van een 0-op-de-nota-renovatie? We kunnen er alleen maar naar raden. Het wordt niet beoordeeld, bewaakt of gemonitord.

Behoefte

Dat moet toch echt anders! Gebouwen zijn er voor mensen. Zoals Faro het verwoordt op hun website: ‘Als je niet voor mensen bouwt, voor wie dan wel?’. Spijker op z’n kop! En bouwen voor mensen is in de eerste plaats  het realiseren van een gebouwde omgeving die toch ten minste tegemoet komt aan die eerste basisbehoeften: bescherming van het lijf en de gezondheid. Of om het in de termen van Active House te zeggen: we hebben behoefte aan gebouwen die meer geven dan ze nemen.

Maar hoe waar ook, als je dat concreet wilt maken wordt het lastig. Er zijn wel eisen in de bouwregelgeving, maar die zijn globaal geformuleerd en de bijbehorende bepalingsmethoden zijn abstract. Goed voor het bewaken van een ondergrens, naar niet geschikt als richtlijn. Als bureau hebben we in het verleden de Gezondheidskaart ontwikkeld, met een hele serie meetprotocollen en toetsingen. Om te constateren of een gerealiseerde situatie voldoet, maar niet om blunders te voorkomen. En bij dat alles ontbreekt een besef van gebruikskwaliteit, veiligheid en van ongrijpbare psychologische aspecten zoals geborgenheid.

Goede oplossingen

Het is ook lastig, want hoe weeg je de emissies uit de toegepaste inrichtingsmaterialen ten opzichte van een trap die je uitdaagt de lift te laten voor wat hij is. Wat is de waarde van een te openen raam in een gebied met een te hoog PM2,5-gehalte? Het eerlijke antwoord: ik heb de oplossing ook nog niet; wel ideeën. Ik ben er wel van overtuigd dat we naar goede oplossingen zoeken moeten. In elk gebouw dat we renoveren, onderhouden of nieuw neerzetten. In elk ontwerp wat we afleveren, in elk advies dat we geven, in elke steen die we stapelen.

Maak het waar

Er ligt dus een mooie taak voor ons, in het verband van dit netwerk, om de naam Duurzaam Gebouwd waar te maken. Ik daag u dus uit om mee te denken: in een reactie op dit blog, in netwerkbijeenkomsten, in projecten.  Met Duurzaam Gebouwd gaan we dit onderwerp de komende tijd verder uitwerken. Dat gebeurt ook op andere plaatsen: bij de DGBC, in het internationale congres Healthy Buildings volgend jaar in Eindhoven en naar ik oprecht hoop in elk project waar u vandaag en morgen aan werkt.

Gezondheid!

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c54 c243 c244
Niet omdat het beton opraakt

Niet omdat het beton opraakt

9 apr om 17:00 uur
timer 3 min

Hans Korbee: Net zomin als dat het stenen tijdperk eindigde omdat de stenen opraakten, zal de huidige lineaire bouweconomie ...

Lees verder »

c21 c54 c261
Digital twin: de grote verbinder in gebouwdigitalisering

Digital twin: de grote verbinder in gebouwdigitalisering

24 mrt om 16:00 uur
timer 4 min

Marc Kooij: Steeds meer gebouwen zijn ‘smart’. Maar veel kansen van nieuwe datagedreven technologie blijven nog ...

Lees verder »

c21 c54
Maximale CO2-reductie voor 1 euro

Maximale CO2-reductie voor 1 euro

18 mrt om 16:00 uur
timer 4 min

Jan-Maarten Elias: Om CO2-neutraal te worden in 2050, is het noodzakelijk om eerst de klimaatdoelen van 2030 te halen. Mét ...

Lees verder »

c21 c54 c244
Duurzaamheid, waar moet je beginnen?

Duurzaamheid, waar moet je beginnen?

3 mrt om 16:11 uur
timer 4 min

Het woord duurzaamheid is inmiddels een containerbegrip geworden. Allerlei verschillende milieufacetten zoals ...

Lees verder »

c21 c54 c243
Reradicaliseren

Reradicaliseren

25 feb om 17:00 uur
timer 3 min

Onno Dwars: Ik vind dat het radicalisme van niet-gouvernementele organisaties (NGO’s) aan erosie onderhevig is. Hun ...

Lees verder »

c21 c54 c185
Decorated shit

Decorated shit

11 feb om 16:01 uur
timer 5 min

“Zolang we heiligverklaarde concepten overeind houden, zoals we het geleerd hebben op de universiteiten, ...

Lees verder »

c21 c54 c244
MPG: buigen of barsten?

MPG: buigen of barsten?

10 feb om 16:00 uur
timer 6 min

Hans Korbee: Juni 2016 bracht de SER het rapport uit ‘Werken aan een circulaire economie: geen tijd te verliezen’. ...

Lees verder »

c21 c54 c185 c244
Circulair bouwen als vaccin voor systeemcrises

Circulair bouwen als vaccin voor systeemcrises

3 feb om 15:45 uur
timer 6 min

Marten Valk: We zitten in een bijzondere tijd, er gebeurt veel. Door covid-19 is er acute aandacht voor het thema gezondheid. ...

Lees verder »

c21 c54 c190 c244
De timing van hout

De timing van hout

29 jan om 08:57 uur
timer 2 min

Onlangs werd ik getriggerd door het NRC-artikel ‘Bouwen met hout? Dat is niet duurzaam, zegt de norm’. ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244 c245
Wij zijn de overheid

Wij zijn de overheid

21 jan om 17:00 uur
timer 2 min

Onno Dwars: Nu Rutte III demissionair is, maakt Nederland de balans op. Als bouw- en vastgoedsector werden wij de afgelopen ...

Lees verder »

c21 c54 c140 c190
Amsterdamse School 2.0

Amsterdamse School 2.0

22-12-2020 om 08:46 uur
timer 4 min

Hermen Jansen: Levensduur, life-cycle, losmaakbaarheid en duurzaamheid; het langetermijndenken staat weer helemaal centraal in ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Duurzaam Gebouwd-expert blikt terug op carrière

Duurzaam Gebouwd-expert blikt terug op carrière

09-12-2020 om 15:30 uur
timer 9 min

Ben Kruseman: Na mijn bouwkundestudie in Tilburg, nu Avans Hogeschool Tilburg en de vervulling van mijn militaire dienstplicht, ...

Lees verder »

Reacties

Harm Valk is een van de weinigen uit de "reguliere" bouw van "gezondheid" een punt maakt. In deze tijd van "energie" op gebouw niveau, is er meer nodig om te zorgen dat mensen zelf energie en inspiratie hebben voor een vitaal leven; Harm Valk begrijpt dit

Keurig verwoord Harm!! Wellicht moeten we er binnenkort weer eens een boompje over opzetten om elkaar te inspireren. Ga de uitdaging graag aan!

Mee eens Harm! wellicht is het de moeite waard om eens contact op te nemen met de Vereniging Integralen Biologische Architectuur VIBA. Haar leden stellen gezondheid al sinds de oprichting in 1975 voorop in ontwerp, materiaalkeuze, uitvoering, binnenklimaat en beleving. Gezond bouwen en wonen is het devies.

Goede blog Harm! Gezondheid onderbelicht in de strijd om de energiezuinigste woning. Beperken van de energievraag is uiteraard belangrijk maar pas stap 1 (in de trias ecologica). Ik heb de indruk dat het duurzaam bouwen vooral benaderd wordt in etappes na elkaar ipv geïntegreerd met als gevolg een woningvoorraad die binnen 10-15 jaar alweer achterhaald is omdat "men" niets met gezondheid van de gebruiker heeft gedaan. Mooi om te zien dat er door VIBA is gereageerd. Combineer Nul Op de Meter met natuurlijke (isolatie)materialen en je bent echt stukken beter bezig met een woningvoorraad die echt voor de lange termijn dienst kan doen.

De nagel op de kop. Ook hier in België sta ik met deze boodschap, voorlopig, alleen , roepende in de woestijn. Ik zie zeer veel grote projecten, waar een energienorm alles bepalend is. Maar binnenlucht, daglicht of thermisch comfort staat niet of amper in het programma van eisen.

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up