Circulair versus duurzaam versus energieneutraal bouwen

Circulair versus duurzaam versus energieneutraal bouwen

Slechts 5.000 Chileense peso's kostten de patroeska-poppetjes die ik voor deze blog kocht in een winkeltje in Castro, een schilderachtig stadje op het eiland Chiloë in Chili. Ze zijn in mijn ogen perfect geschikt om de ogenschijnlijke dilemma's tussen duurzaam-, circulair,- en energieneutraal-bouwen te laten verdwijnen.

Bekijk de afbeelding op volledige grootte

In 2017 heb ik het Transitieteam mogen ondersteunen, dat onder leiding van Elphi Nelissen de Transitieagenda 2018-2021 voor de circulaire Bouweconomie heeft opgesteld. Deze agenda zal op 15 januari samen met de agenda's voor voedsel, kunststoffen, maakindustrie en consumenten worden aangeboden aan de Tweede Kamer. Tijdens het ontwikkelproces is veelvuldig gediscussieerd over de overeenkomsten, verschillen en hiërarchie tussen de begrippen duurzaam, circulair en energieneutraal. De visies en meningen daarover bleken stevig te verschillen.

Ook op DuurzaamGebouwd.nl valt geregeld de verzuchting te lezen dat er een beetje een wirwar aan begrippen en definities is ontstaan. Dit terwijl een gedeelde taal juist zo belangrijk is om samen te werken aan het realiseren van ambities. Zo stelt De Bouwagenda voor alle opgenomen sectoren dat deze zowel circulair als energieneutraal zullen moeten worden.

Hoogwaardig hergebruik

De circulaire Bouweconomie is gericht op het minimaliseren van het gebruik van eindige grondstoffen en het hoogwaardig hergebruik van vrijkomende materialen. De exacte definitie zal op 15 januari worden onthuld. Omdat aardgas en steenkolen de meest gebruikte grondstoffen zijn in de Bouweconomie, is het onmogelijk een circulaire Bouweconomie te realiseren zonder een drastische beperking van het energiegebruik. Er is sprake van een eenzijdige afhankelijkheid; energieneutraal is mogelijk zonder circulair te zijn, circulair zijn is niet mogelijk zonder energieneutraal te zijn. Ofwel circulair voegt een nieuwe dimensie toe aan energieneutraal. Hetzelfde geldt naar duurzaamheid (3P), ook dit begrip voegt dimensies toe aan circulariteit, bijvoorbeeld de sociale dimensie. Zo zijn de begrippen niet strijdig, maar eenzijdig afhankelijk van elkaar en vormen als het ware een mooie reeks met een toenemende complexiteit.

De poppetjes verbeelden dit in mijn ogen perfect; energieneutraal, circulair en duurzaam zijn drie overtreffende begrippen, die niet zonder elkaar kunnen. Lange vakanties en verre reizen werpen soms onverwachte vruchten af.

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c185 c190 c225 c267
Nieuwe fase voor circulariteit in infrastructuur

Nieuwe fase voor circulariteit in infrastructuur

6 aug om 10:01 uur
timer 3 min

Op 1 oktober start officieel het innovatieve partnerprogramma De Circulaire Weg. Met dit as a service-programma ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225
Wereldprimeur in Venlo: hergebruik oude atletiekbaan

Wereldprimeur in Venlo: hergebruik oude atletiekbaan

5 aug om 10:01 uur
timer 1 min

In Venlo is een versleten kunststofatletiekbaan niet naar Duitsland afgevoerd en verbrand. Het materiaal wordt ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c244
Circulaire staalconstructie voor bedrijfsgebouw in Deventer

Circulaire staalconstructie voor bedrijfsgebouw ...

21 jul om 08:00 uur

De bouw van een circulair bedrijfsgebouw van uitgeverij DAVO in Deventer is officieel gestart. Het pand is voor ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c244
De bijdrage van kalkzandsteen aan circulariteit en duurzaamheid

De bijdrage van kalkzandsteen aan circulariteit ...

13 jul om 13:00 uur

Met het natuurlijke bouwproduct kalkzandsteen kan het circulair bouwen een impuls krijgen. Ben Kruseman, van producent ...

Lees verder »

c21 c122 c185 c225
Circulaire woningen met innovatieve kozijn/roostercombinatie

Circulaire woningen met innovatieve kozijn/roostercombinatie

6 jul om 12:01 uur
timer 6 min

Buiksloterham, de nieuwste woonwijk van Amsterdam, heeft zich ontwikkeld tot proeftuin voor circulair wonen. ...

Lees verder »

c21 c151 c185 c225 c267
Op zoek naar oplossingen in het zorgvastgoed

Op zoek naar oplossingen in het zorgvastgoed

3 jul om 09:01 uur
timer 2 min

Op de derde en laatste dag van de drukbezochte online vakbeurs Real Estate Futureproof zagen we gisteren aan twee ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c243
De invloed van covid-19 op duurzame doelstellingen en investeringen

De invloed van covid-19 op duurzame doelstellingen ...

30 jun om 16:01 uur
timer 1 min

Wat heeft de huidige coronacrises voor effect in de wereld van de duurzame ondernemingen en instanties? 671 respondenten ...

Lees verder »

c21 c185 c186 c225 c243 c245 c246
Digitaal magazine Wet- en regelgeving

Digitaal magazine Wet- en regelgeving

8 jun om 16:01 uur
timer 2 min

Wet- en regelgeving zijn essentieel om de verduurzaming en energietransitie vooruit te helpen. De coronacrisis ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c244
Upgrade voor circulaire werklocatie C-Bèta

Upgrade voor circulaire werklocatie C-Bèta

14 apr om 10:01 uur
timer 2 min

Sinds 2018 is C-Bèta een circulaire ontmoetings-, werk- en evenementenplek nabij Schiphol, waar circulaire ...

Lees verder »

c21 c138 c185 c190 c225 c244
BPD geeft circulariteit en Madaster een forse impuls

BPD geeft circulariteit en Madaster een forse ...

31 mrt om 10:00 uur
timer 7 min

Gebiedsontwikkelaar BPD (Bouwfonds Property Development) geeft het circulair bouwen een enorme impuls door in ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c244
De blauwdruk van circulaire brandweerkazernes

De blauwdruk van circulaire brandweerkazernes

30 mrt om 13:00 uur
timer 6 min

De nieuwe circulaire brandweerkazerne in Surhuisterveen heeft meermaals de landelijke media gehaald. Het in juni ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c244
Gemeente Utrecht innoveert voor circulair kleedgebouw

Gemeente Utrecht innoveert voor circulair kleedgebouw

26 mrt om 12:30 uur
timer 4 min

Een circulair kleedgebouw. Dat hoor je niet zo vaak. Toch is de realisatie ervan in volle gang, in Lunetten, in ...

Lees verder »

Reacties

Circulariteit gaat over het behoud van grondstoffen - alle grondstoffen, voor alle mensen, zolang de mens als soort bestaat en dat vormgegeven binnen een economisch systeem, hoe dat er ook uitziet. Het gaat over grondstoffen én mensen en over de mogelijkheid om te behouden op de extreem lange termijn. Een daadwerkelijk circulaire economie is mondiaal mogelijk met medewerking van alle mensen, en dat is mogelijk indien de transitie een rol kán gaan spelen bij alle mensen. Wanneer mensen op een (naar onze begrippen) aanvaardbaar welvaartsniveau kunnen leven is een gesprek over aanpassingen in hun gedrag, hun leven om de wereld circulair te maken wellicht mogelijk. Het gaat om een wereldwijde mindset shift bij ons zelf: dat het om de totale keten gaat van zowel grondstoffen als mensen, vóór, tijdens en na de gebruiksperiode. Dat het om de bereidheid gaat om die keten te willen analyseren met de werkelijke feiten, los van certificaten en puntensystemen. Dat het om de bereidheid gaat om de kennis van die analyse in te zetten om processen ingrijpend te veranderen. Dat het gaat om de bereidheid om transparant te zijn over de keten. Dat het gaat om de bereidheid om in te zien dat er twee gelijktijdige transities nodig zijn: 1. optimaliseren van lineaire cycli (middels de R-fasen refurbish, resuse etc) voor alles wat zich al in de huidige economie bevindt en niet geschikt is voor volledig behoud, en 2. een start maken met de ontwikkelen van grondstofgebruik dat wel geschikt is voor volledig behoud.

Over definities: misschien ook de hoogste tijd het begrip "energieneutraal" te dumpen. Slaat natuurkundig binnen de context van de bouw helemaal nergens op. Even als Circulair. Natuurlijke processen zijn regeneratief en maken per definitie gebruik van externe energie bronnen. Het lijkt me al met al niet erg slim cruciaal beleid uit te zetten op basis van niet diepgaand wetenschappelijk onderbouwde begrippen.

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up