Het kan sneller en vollediger, maar corporaties kunnen de opgave wel aan!

timer3 min
Het kan sneller en vollediger, maar corporaties kunnen de opgave wel aan!

Nu de termijn, waarbinnen de klimaattafel gebouwde omgeving tot een hoofdlijnenakkoord moet komen, haar einde nadert worden de messen van de onderhandelaars nog eens flink geslepen. Aedes, de koepel van de woningcorporaties, heeft de afgelopen weken haar framingsactiviteiten al stevig gericht op de onbetaalbaarheid van de opgave voor de sector. Afgelopen dagen werd dat flink aangezet door de stellingname dat de voortrekkersrol die van hen wordt verwacht, alleen ingevuld kan worden als het gepaard gaat met een flinke financiële injectie. Dat roept de vraag op of corporaties de verduurzaming echt niet kunnen betalen.

Het is een feit dat de woningcorporaties steeds zwaarder worden belast. Enerzijds door de verhuurdersheffing en anderzijds door strengere fiscale regels waardoor verliezen nog maar beperkt mogen worden afgetrokken en er dus steeds meer vennootschapsbelasting betaald moet worden. Wat mij betreft volkomen onterecht. Met het afromen van ‘overtollige’ kasstromen wordt een enorm investeringspotentieel uit de sector getrokken (dat gaat inmiddels al snel om een bedrag van rond de 50 miljard euro). Desondanks zien de cijfers van de niet-Randstad corporaties er ieder jaar beter uit. Dat is de andere kant van de medaille waarmee de VVD ieder jaar weer de tegenstanders van de heffing om de oren kan meppen. Met de inzet van de heffingen en belastingen kunnen corporaties veel grotere sprongen maken, dat is duidelijk. De vraag is echter of ze de energietransitie ook kunnen invullen binnen het huidige regime.

Te simplistisch

Aedes schermt al enige tijd met een bedrag van 108 miljard euro dat door de sector opgehoest zou moeten worden om CO2-neutraal te zijn in 2050. Vanuit het perspectief van het onderhandelingsspel begrijp ik dat. Het is echter om een aantal reden een onjuiste calculatie. Het bedrag is bepaald door simpelweg 2,4 miljoen woningen te vermenigvuldigen met 45.000 euro. Dat is natuurlijk veel te simplistisch.

Allereerst zou Aedes alleen haar grondgebonden woningen in moeten brengen. Alhoewel corporaties veel hoogbouw bezitten is het besparingspotentieel klein bier vanuit energietransitieperspectief. Ik heb dat al vaker betoogd en de bijbehorende grafieken vaak laten zien. Het is in die zin jammer dat niet is vastgehouden aan de oorspronkelijk deal tussen de sector en het rijk die ging over kubieke meters gasbesparing (Aanbod aan de Samenleving 2008). Door de labeljacht van de afgelopen jaren is over het hoofd gezien dat label B voor een hoogbouwwoning heel wat anders oplevert dan een label B voor een grondgebonden woning (die overigens ook veel minder oplevert dan voorzien). Daarmee zeg ik niet dat we hoogbouw niet moeten doen maar die opgave kan in een ander tempo en met minder druk op de beschikbare middelen. Daarmee ontlasten we zeker de Randstad corporaties die het financieel al moeilijk hebben. Vanuit dit perspectief decimeren we de opgave naar 1 miljoen woningen.

30 jaar de tijd

Vervolgens moeten we het tijdsperspectief in ogenschouw nemen. De corporaties hebben 30 jaar. In die tussentijd krijgen al die 1 miljoen woningen zeker één keer een flinke onderhouds- of renovatiebeurt voor de kiezen. Verduurzaming kan daarin autonoom meelopen. Dan hebben we het plotseling over een heel ander financieel plaatje. Corporaties geven namelijk voor zo’n standaard ingreep al snel 40.000 euro uit zonder al te gekke dingen als asbest, verzakte leidingen, funderingsschade of maatregelen voor zelf aangebrachte voorzieningen. De meerkosten, t.o.v. de ingreep die toch al moest gebeuren, naar gasloze en CO2 neutrale woningen zijn bij de toepassing van warmtenetten nihil en bij de individuele aanpak van woningen zo’n 30.000 euro. Stel dat voor 60% een individuele oplossing wordt gekozen dan hebben we het dus over een verduurzamingsinvestering van 18 miljard euro, uitgesmeerd over 30 jaar. Door het instrument Energie Prestatie Vergoeding in te zetten kan dat bedrag vrijwel geheel worden terugverdiend binnen de levensduur van de woningen.

Hierbij houd ik geen rekening met forse kostprijsreducties die de bouw moet gaan realiseren om ook de particuliere voorraad te kunnen aanpakken. Het enige wat Aedes dus hoeft te doen is een afspraak maken dat alle 1 miljoen grondgebonden woningen de komende 30 jaar aangepakt worden (mits niet gesloopt of uitgepond) en dat dan in één keer de stap naar CO2-neutraal wordt gemaakt. 

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c120 c225 c244 c260
Circulariteit grootste kans voor renovatie

Circulariteit grootste kans voor renovatie

14-12-2020 om 07:00 uur
timer 8 min

Met talloze leegstaande kantoren, een krappe woningmarkt en een nijpende energietransitie is er meer dan ooit ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c243 c280
101 innovatieve renovatie-oplossingen

101 innovatieve renovatie-oplossingen

10-12-2020 om 10:01 uur
timer 1 min

Het is vaak nog goed zoeken naar de soort renovatie die voor een specifieke woning gewenst is. De oplossing is ...

Lees verder »

c21 c120 c225
Het grote goud van de renovatie- en transformatieopgave

Het grote goud van de renovatie- en transformatieopgave

25-11-2020 om 06:30 uur
timer 1 min

In de renovatie-opgave schuilt het grote goud: op 10 december aanstaande laten we je zien hoe de toekomst van ...

Lees verder »

c21 c26 c120 c243
Havensteder verduurzaamt 360 woningen in Bospolder-Tussendijken 

Havensteder verduurzaamt 360 woningen in Bospolder-Tussendijken 

10-11-2020 om 10:31 uur
timer 1 min

Havensteder verduurzaamt de vijf Gijsinglaanflats in Bospolder-Tussendijken. Het gaat om 360 woningen die van ...

Lees verder »

c21 c120 c160 c184 c225 c263
Uitkomsten innovatieprogramma Aardgasvrije en frisse basisscholen

Uitkomsten innovatieprogramma Aardgasvrije en ...

28-10-2020 om 09:32 uur

Het is alweer een tijdje terug dat ik voor Margrittes kunstwerk ‘Ceci n’est pas une pipe’ stond. ...

Lees verder »

c21 c120 c127 c143 c225 c243 c263
Programma Verbindingsdag Gezonde Scholen is rond 

Programma Verbindingsdag Gezonde Scholen is ...

26-10-2020 om 11:14 uur
timer 2 min

Op 11 november vindt de online Verbindingsdag Gezonde Scholen plaats. Architecten, schoolbesturen, overheden, ...

Lees verder »

c21 c120 c122 c127 c184 c225 c243
Eind jaren 60 wijk gaat #VanGasLos

Eind jaren 60 wijk gaat #VanGasLos

12-10-2020 om 17:00 uur
timer 1 min

In een eind jaren 60 wijk in Terborg, dichtbij Doetinchem, worden woningen van het gas af gehaald. Daarvoor wordt ...

Lees verder »

c21 c120 c127 c143 c160 c225 c263
Kabinet stelt 360 miljoen beschikbaar voor niet-coronaproof scholen

Kabinet stelt 360 miljoen beschikbaar voor niet-coronaproof ...

01-10-2020 om 14:55 uur
timer 2 min

Alle schoolgebouwen in Nederland hadden tot 1 oktober te tijd om te laten weten of het ventilatiesystem in ...

Lees verder »

c21 c120 c134 c225
Investeer nu om de kwaliteit van morgen te garanderen

Investeer nu om de kwaliteit van morgen te garanderen

23-09-2020 om 12:01 uur
timer 3 min

“Als we een kwaliteitsslag willen maken in de openbare ruimte, zodat die toekomstbestendig is en blijft, ...

Lees verder »

c21 c120 c151 c225
Verbouwing met sociale impuls voor Haagse wijk

Verbouwing met sociale impuls voor Haagse wijk

28-07-2020 om 10:01 uur
timer 1 min

Duurzaamheid gaat niet alleen over kilowatturen en alternatieven voor beton. Ook samenwerken, relaties en de omgeving ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c243
Labelsprongen voor 98 woningen in Prinsenbeek

Labelsprongen voor 98 woningen in Prinsenbeek

23-07-2020 om 07:00 uur

In Prinsenbeek zijn 98 woningen fors verduurzaamd, onder andere door toepassen van spouwmuurisolatie en het vervangen ...

Lees verder »

c21 c120 c160 c225
Internationale allure van gezond en groen Tapijn

Internationale allure van gezond en groen Tapijn

08-07-2020 om 10:01 uur
timer 5 min

De omvorming van het voormalige kazerneterrein van Tapijn in Maastricht is in volle gang. Het krijgt een nieuwe ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up