Het kan anders

timer3 min
Het kan anders

Wanneer ik nu naar het huidige sociaaleconomische landschap kijk, zie ik op een aantal vlakken, voor bepaalde groepen, geen duurzame samenleving waarin wonen en werken samengaan. Hoe heeft dit kunnen ontstaan en welk herstelplan is mogelijk?

Ongeveer vijf jaar geleden heb ik een woonwerkgebouw ontworpen en dit ontwerp financieel gezien doorgerekend. Ook is de haalbaarheid bekeken. Allereerst goed om de definitie van een woonwerkgebouw scherp te krijgen, want wat is dat nu precies? Een woonwerkgebouw is een gebouw waar een woonunit en een werkunit, ieder met een eigen entiteit, ruimtelijk aan elkaar gekoppeld zijn. Het is een hybride gebouw dat een locatie zoekt. De plattegrond ontstaat vanuit de wensen van de gebruiker: in dit geval is dat de jonge, vaak nog alleenstaande werkondernemer.

Resultaat van flexibilisering van de arbeidsmarkt

Een werkondernemer is een zelfstandige ondernemer die haar of zijn diensten aanbiedt als ondernemer, maar ook weleens tijdelijk een arbeidscontract heeft en dan tijdelijk werknemer is. Deze groep neemt in omvang toe als resultaat van de flexibilisering van de arbeidsmarkt en wellicht ook door een aantal andere ontwikkelingen. Hierover later meer. Het woonwerkgebouw leent zich bij uitstek om geplaatst te worden op de grens van een woonwijk en een bedrijventerrein. Ook kan het geplaatst worden langs een drukke spoorweg of snelweg.

Dit ontwerp is destijds niet uitgevoerd om een aantal redenen. Daar werkondernemers vaak een flucturerend inkomen hebben met periodes van geen of laag inkomen ligt de taak om voor deze groep te bouwen, mijn inziens, bij de toegelaten instellingen. Deze instellingen mogen volgens de woningwet voor dit soort gebouwen geen gebruikmaken van borging door het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). Een ander groot opstakel zijn de kosten van (ondergronds) parkeren. Dan zijn er nog een aantal wetten en regelgevingen die meer tegenwerken dan meewerken, waardoor gemeenten moeilijk kunnen faciliteren.

Apart behandelen?

Conclusie is dat de overheid het functioneel stedenbouwkundig concept van de jaren twintig van de vorige eeuw heeft omarmd en dit niet meer heeft kunnen loslaten. Hierdoor worden, onder andere, de functies wonen, werken, recreëren en verkeer voortaan apart behandeld. Zo is een ruimtelijke omgeving ontstaan die wordt ingericht door stedenbouwers die een misplaatste controle in handen hebben gekregen en wonen en werken, uit gewoonte, van elkaar gescheiden zien. Veel is vastgelegd in wet- en regelgeving die niet snel aan te passen is. Interessant is de vraag waarom deze wet- en regelgeving bestaat en of dat nog nuttig is.     

Ook op ander terrein is het mogelijk fout gegaan. Samenwonen wordt nu financieel bestraft via de kostendelersnorm en door een voordeurdelers benadering. Veel calculerende burgers kiezen daarom voor een eigen voordeur met een eigen huisnummer. Het is nu niet makkelijk om een eigen huisnummer te registreren. Dit komt mede door de restrictieve Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG), opgelegd door de centrale overheid. Veel gemeentes werken hier vol enthousiasme aan mee en soms wordt de menselijke maat daarbij uit het oog verloren.

Herstelplan

Welk herstelplan is mogelijk? Hier wil ik in de volgende zes blogs een antwoord op geven aan de hand van bovengenoemd woonwerkgebouw.  Aan de volgende knoppen wil ik draaien: financiering; parkeernorm; verkaveling, bestemmingsplan, kostendelersnorm en huisnummerregistratie. Vergeet niet dat de combinatie wonen werken in de jaren zestig in een nieuw licht kwam te staan door de toen uitbreidende dienstensector en later, in de jaren negentig, door het voor iedereen toegankelijke internet. Hopelijk kunnen we in de komende zes blogs, per onderwerp, de knop op de juiste stand zetten.

De volgende aspecten zijn ook van belang voor het realiseren van woonwerkgebouwen, maar zullen minder gedetailleerd worden belicht: woningnood door bevolkingsaanwas; not in my back yard (NIMBY): bewoners vinden meer nieuwbouw wenselijk maar niet vlakbij; velen, onder wie de kleine beleggers, hebben financieel baat bij een zekere woningnood en voelen daarom wat minder de drang om dat snel te laten verhelpen; het op Europees niveau gelijktrekken van wet- en regelgeving ten behoeve van het functioneren van het vrije markt-mechanisme.

Tekst: Hans Hidden
In een blogreeks gaat Hans Hidden in op hoe het ‘anders kan’ in de ruimtelijke omgeving, waarin hij onder andere financiering en verkaveling als onderwerpen behandelt en naar een herstelplan toewerkt.

Lees ook:
deel 2 - Het kan anders: financiering
deel 3 - Het kan anders: parkeernormen

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c54
De innovatiechallenge: gebruik de ideeën in je eigen organisatie

De innovatiechallenge: gebruik de ideeën ...

17 sep om 17:00 uur
timer 4 min

Marc Kooij: De druk om steeds sneller te komen met nieuwe oplossingen neemt toe. Leveranciers die deze innovaties bedenken, ...

Lees verder »

c21 c54 c243
Het kan anders: verkavelen

Het kan anders: verkavelen

16 sep om 13:01 uur
timer 3 min

In zijn reeks van blogs laat Hans Hidden zien hoe je de ruimtelijke omgeving anders kunt inrichten met de focus ...

Lees verder »

c21 c54 c148 c245
Ventileren voor dummies

Ventileren voor dummies

23 aug om 13:00 uur
timer 13 min

Goed ventileren van huizen en gebouwen is belangrijk, voor comfort én gezondheid. Zoals met zo veel dingen ...

Lees verder »

c21 c54 c243
Waar halen we onze elektriciteit vandaan in 2050?

Waar halen we onze elektriciteit vandaan in ...

19 aug om 16:01 uur
timer 5 min

Jan-Maarten Elias: Het is 2050. Hoe ziet de energievoorziening binnen de gebouwde omgeving er dan uit? In ieder geval zonder verbranding ...

Lees verder »

c21 c54 c243
Het kan anders: parkeernormen

Het kan anders: parkeernormen

12 aug om 11:01 uur
timer 3 min

In een blogreeks gaat Hans Hidden in op hoe het ‘anders kan’ in de ruimtelijke omgeving, waarin hij ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c277 c278
Wat als

Wat als

10 aug om 13:01 uur
timer 3 min

Het IPCC luidt opnieuw de noodklok en mede daarom gaat Norbert Schotte, bij VORM manager Innovatie & Duurzaamheid, ...

Lees verder »

c21 c54 c259 c277
Weeralarm of weer alarm?

Weeralarm of weer alarm?

28 jul om 10:00 uur
timer 2 min

Harm Valk: Het klimaat is veranderd. Toch lijkt de illusie te bestaan dat we de definitieve verandering nog kunnen voorkomen, ...

Lees verder »

c21 c54 c266 c277
Multifunctionele daken – flexibele oplossing voor klimaatadaptieve dakconstructies

Multifunctionele daken – flexibele oplossing ...

22 jul om 08:00 uur
timer 4 min

Benno Nijenhuis: In het vakgebied van platte daken is het hebben van een goede link met ontwerp en architectuur belangrijk en soms ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Toekomst van wonen en CO2-reductie

Toekomst van wonen en CO2-reductie

21 jul om 15:30 uur
timer 5 min

Marten Valk: We hebben in de gebouwde omgeving de uitdaging om onze huidige CO2-uitstoot terug te brengen van 180 Mt/jaar naar ...

Lees verder »

c21 c54 c244 c276
Visie op 2050: ‘Gebouwen produceren zelf water’

Visie op 2050: ‘Gebouwen produceren zelf ...

20 jul om 17:00 uur
timer 2 min

Johan Bel: Wat hebben we ons toch een zorgen gemaakt 30 jaar geleden. De aanstormende ellende van klimaatverandering denderde ...

Lees verder »

c21 c54 c243
Het kan anders: financiering

Het kan anders: financiering

20 jul om 11:00 uur
timer 3 min

In een blogreeks gaat Hans Hidden in op hoe het ‘anders kan’ in de ruimtelijke omgeving, waarin hij ...

Lees verder »

c21 c54 c135 c243
Energielabel C eerste, kleine stap richting Eindnorm Utiliteitsbouw

Energielabel C eerste, kleine stap richting ...

16 jul om 13:01 uur
timer 3 min

Nog anderhalf jaar en dan is Energielabel C verplicht voor elk kantoorgebouw in Nederland. Daarmee zijn we er ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up