Het kan anders

timer3 min
Het kan anders

Wanneer ik nu naar het huidige sociaaleconomische landschap kijk, zie ik op een aantal vlakken, voor bepaalde groepen, geen duurzame samenleving waarin wonen en werken samengaan. Hoe heeft dit kunnen ontstaan en welk herstelplan is mogelijk?

Ongeveer vijf jaar geleden heb ik een woonwerkgebouw ontworpen en dit ontwerp financieel gezien doorgerekend. Ook is de haalbaarheid bekeken. Allereerst goed om de definitie van een woonwerkgebouw scherp te krijgen, want wat is dat nu precies? Een woonwerkgebouw is een gebouw waar een woonunit en een werkunit, ieder met een eigen entiteit, ruimtelijk aan elkaar gekoppeld zijn. Het is een hybride gebouw dat een locatie zoekt. De plattegrond ontstaat vanuit de wensen van de gebruiker: in dit geval is dat de jonge, vaak nog alleenstaande werkondernemer.

Resultaat van flexibilisering van de arbeidsmarkt

Een werkondernemer is een zelfstandige ondernemer die haar of zijn diensten aanbiedt als ondernemer, maar ook weleens tijdelijk een arbeidscontract heeft en dan tijdelijk werknemer is. Deze groep neemt in omvang toe als resultaat van de flexibilisering van de arbeidsmarkt en wellicht ook door een aantal andere ontwikkelingen. Hierover later meer. Het woonwerkgebouw leent zich bij uitstek om geplaatst te worden op de grens van een woonwijk en een bedrijventerrein. Ook kan het geplaatst worden langs een drukke spoorweg of snelweg.

Dit ontwerp is destijds niet uitgevoerd om een aantal redenen. Daar werkondernemers vaak een flucturerend inkomen hebben met periodes van geen of laag inkomen ligt de taak om voor deze groep te bouwen, mijn inziens, bij de toegelaten instellingen. Deze instellingen mogen volgens de woningwet voor dit soort gebouwen geen gebruikmaken van borging door het Waarborgfonds Sociale Woningbouw (WSW). Een ander groot opstakel zijn de kosten van (ondergronds) parkeren. Dan zijn er nog een aantal wetten en regelgevingen die meer tegenwerken dan meewerken, waardoor gemeenten moeilijk kunnen faciliteren.

Apart behandelen?

Conclusie is dat de overheid het functioneel stedenbouwkundig concept van de jaren twintig van de vorige eeuw heeft omarmd en dit niet meer heeft kunnen loslaten. Hierdoor worden, onder andere, de functies wonen, werken, recreëren en verkeer voortaan apart behandeld. Zo is een ruimtelijke omgeving ontstaan die wordt ingericht door stedenbouwers die een misplaatste controle in handen hebben gekregen en wonen en werken, uit gewoonte, van elkaar gescheiden zien. Veel is vastgelegd in wet- en regelgeving die niet snel aan te passen is. Interessant is de vraag waarom deze wet- en regelgeving bestaat en of dat nog nuttig is.     

Ook op ander terrein is het mogelijk fout gegaan. Samenwonen wordt nu financieel bestraft via de kostendelersnorm en door een voordeurdelers benadering. Veel calculerende burgers kiezen daarom voor een eigen voordeur met een eigen huisnummer. Het is nu niet makkelijk om een eigen huisnummer te registreren. Dit komt mede door de restrictieve Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG), opgelegd door de centrale overheid. Veel gemeentes werken hier vol enthousiasme aan mee en soms wordt de menselijke maat daarbij uit het oog verloren.

Herstelplan

Welk herstelplan is mogelijk? Hier wil ik in de volgende zes blogs een antwoord op geven aan de hand van bovengenoemd woonwerkgebouw.  Aan de volgende knoppen wil ik draaien: financiering; parkeernorm; verkaveling, bestemmingsplan, kostendelersnorm en huisnummerregistratie. Vergeet niet dat de combinatie wonen werken in de jaren zestig in een nieuw licht kwam te staan door de toen uitbreidende dienstensector en later, in de jaren negentig, door het voor iedereen toegankelijke internet. Hopelijk kunnen we in de komende zes blogs, per onderwerp, de knop op de juiste stand zetten.

De volgende aspecten zijn ook van belang voor het realiseren van woonwerkgebouwen, maar zullen minder gedetailleerd worden belicht: woningnood door bevolkingsaanwas; not in my back yard (NIMBY): bewoners vinden meer nieuwbouw wenselijk maar niet vlakbij; velen, onder wie de kleine beleggers, hebben financieel baat bij een zekere woningnood en voelen daarom wat minder de drang om dat snel te laten verhelpen; het op Europees niveau gelijktrekken van wet- en regelgeving ten behoeve van het functioneren van het vrije markt-mechanisme.

Tekst: Hans Hidden
In een blogreeks gaat Hans Hidden in op hoe het ‘anders kan’ in de ruimtelijke omgeving, waarin hij onder andere financiering en verkaveling als onderwerpen behandelt en naar een herstelplan toewerkt.

Lees ook:
deel 2 - Het kan anders: financiering
deel 3 - Het kan anders: parkeernormen
deel 4 - Het kan anders: verkavelen
deel 5 - Het kan anders: bestemmingsplannen
deel 6 - Het kan anders: kostendelersnorm

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c54 c135 c243
Prijsplafond is geen blijvende oplossing

Prijsplafond is geen blijvende oplossing

12 jan om 15:01 uur
timer 3 min

Met de nodige verbazing volgde Duurzaam Gebouwd-expert Albert Hulshoff de afgelopen maanden het debat over het ...

Lees verder »

c21 c54 c148 c263
Installateur steeds vaker ook adviseur energietransitie

Installateur steeds vaker ook adviseur energietransitie

10 jan om 10:01 uur
timer 5 min

Er zijn steeds meer mensen actief met het verduurzamen van hun woning. Naast de klimaatdoelen vormen ook de hoge ...

Lees verder »

c21 c54 c225 c280
Isochroniteit: de vijf levensduren van een duurzaam gebouw

Isochroniteit: de vijf levensduren van een duurzaam ...

14-12-2022 om 10:01 uur
timer 9 min

Wie een duurzaam gebouw wil ontwikkelen, kan daarvoor de 5F-methode gebruiken die gebaseerd is op vijf verschillende ...

Lees verder »

c21 c54 c135 c243 c265
Zet deze winter ook de knop om!

Zet deze winter ook de knop om!

26-10-2022 om 16:01 uur
timer 3 min

Krijgen we deze winter op vrijdag lege kantoren met de thermostaat in de laagste stand en met alle lampen uit? ...

Lees verder »

c21 c54 c135 c265
Portefeuilleaanpak voor de komende vier jaar

Portefeuilleaanpak voor de komende vier jaar

25-10-2022 om 16:01 uur
timer 5 min

In een driedelige serie blogs gaat Duurzaam Gebouwd-expert Selina Roskam dieper in op het verschijnen van de Kamerbrief ...

Lees verder »

c21 c54 c186 c265
Renovatiestandaard: nieuwe stap vooruit

Renovatiestandaard: nieuwe stap vooruit

24-10-2022 om 16:01 uur
timer 7 min

Wat is het een bizarre tijd. Werken aan de energietransitie in de gebouwde omgeving is schaken op drie borden ...

Lees verder »

c21 c54 c134 c160 c259
Geen stikstofmiljoenen, maar een deltaplan voor de bouw

Geen stikstofmiljoenen, maar een deltaplan voor ...

18-10-2022 om 10:01 uur
timer 6 min

In Nederland worden problemen in silo’s geplaatst en opgelost met geld. Heel veel geld. De bouwsector heeft ...

Lees verder »

c21 c54 c265
Welke warmtepomp past bij mijn gebouw?

Welke warmtepomp past bij mijn gebouw?

31-08-2022 om 13:01 uur
timer 36 min

In Nederland zijn meer dan 150 merken warmtepompen te koop en voor meer dan 6.000 types ligt een ISDE-subsidie ...

Lees verder »

c21 c54
Bedrijfshallen: van lelijke eend naar circulaire trendsetter

Bedrijfshallen: van lelijke eend naar circulaire ...

30-06-2022 om 15:30 uur
timer 7 min

Hans Korbee: Niemand houdt van ze, niemand vindt ze mooi. Grote, lelijke blokken in het landschap. Noodzakelijk kwaad, die ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Haal de MPG en BENG snel door de shredder

Haal de MPG en BENG snel door de shredder

10-06-2022 om 13:00 uur
timer 9 min

Hans Korbee: Iedereen die een tijdje in de bouw rondloopt weet: de minimumeisen in het Bouwbesluit zijn in meer dan 80% van ...

Lees verder »

c21 c54 c135
Na twaalf jaar winterslaap nog steeds niet wakker

Na twaalf jaar winterslaap nog steeds niet wakker

11-05-2022 om 10:01 uur
timer 10 min

Twaalf jaar hebben we het moeten stellen zonder ministerie van Volkshuisvesting, Ruimtelijke Ordening en Milieu. ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c261
Meer energie-efficiëntie met lichtmanagementsysteem in combinatie met noodverlichting

Meer energie-efficiëntie met lichtmanagementsysteem ...

04-05-2022 om 09:54 uur
timer 3 min

Hans Nas: In een wereld die steeds meer ‘connected’ wordt, is het niet meer dan vanzelfsprekend dat ook noodverlichtingsarmaturen ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up