Circulair bouwen van theorie tot praktijk

Circulair bouwen van theorie tot praktijk

Circulair slopen, demonteren en hergebruik van complete gebouwelementen vormen het volgende hoofdstuk in de overgang naar een circulaire economie. Hoogwaardig hergebruik van materialen en gebouwelementen gebeurt nog niet op grote schaal, maar is niet langer toekomstmuziek. Zo bestaat in Amersfoort de intentie om een vrijstaande villa van 80% procent hergebruikt materiaal te bouwen.

Coöperatie De Ombouw, een samenwerking van deskundigen in belangrijke vakgebieden in de bouw, werkt aan deze circulaire ontwikkeling. Naast onder andere Superuse Studios als architect en ingenieursbureau Boot maakt adviesorganisatie Kontek (onderdeel van Brink Groep) deel uit van het team van experts dat zich met de ontwikkeling bezighoudt. “Wij werden in de zomer van 2015 benaderd door De OMbouw om advies uit te brengen, vooral op het vlak van kosten”, vertelt adviseur Sander de Jong. “Toen stond een bijzonder duurzaam schetsontwerp vast, geënt op het hergebruik van (duurzame) materialen en het putten uit het donorgebouw, een ziekenhuis dat op de locatie staat. Dit wordt gesloopt en hier kunnen we allerlei materialen uit putten.”

Potentie van volledig hergebruikbare woning

Voor adviseur Liesbeth Flipsen is deze circulaire herontwikkeling ‘Villa Lichtenberg’ koren op de molen. “Als afstudeerder startte ik in 2014 bij Kontek, met grote interesse in circulair bouwen. Daarom zocht ik uit wat de meerkosten en baten zijn van hergebruik van sloopafval, bij de bouw van eengezinswoningen. De OMbouw gelooft in de potentie van een grotendeels uit hergebruikte materialen gebouwde woning en dat sluit goed aan op mijn afstuderen.” Of de ambitie volledig ingevuld kan worden, onderzoekt het tweetal samen met de partners van de OMbouw.“ Of we 80% gaan halen, weten we nog niet dit is uiteraard wel het streven. Natuurlijk kunnen we hele hoge ambities stellen, maar dat heeft ook impact op de kosten. Daarin moeten we een optimum bereiken”, vertelt De Jong over de financiële doelstellingen.

Wat wil de koper?

Er is al regelmatig contact geweest met potentiele kopers voor de villa. “Met de kopers ontdekken we de wensen, eisen en hoe die in onze ambitie op te nemen zijn. Er is behoorlijk belangstelling voor onze circulaire ambitie in de markt”, weet Flipsen. Uitdagingen zijn onder andere het hergebruik van gevelopeningen, de beoordeling van sloopwerkzaamheden en de kosten voor een aannemer. “Daarvoor is materialenkennis noodzakelijk, want je moet ze beoordelen op bruikbaarheid en duurzame potentie. Het spanningsveld is dat wij een ideaal hebben op het gebied van hergebruik, terwijl de realiteit van kosten, voorschriften en garanties heel veel hobbels opwerpt”, aldus De Jong. “Het spanningsveld ligt daar nu, binnen nieuwbouw-regelgeving en garantiestellingen die de koper verlangt bij nieuwbouw, echter nu met gebruik van hergebruikte materialen. Dit is een uitdaging voor de komende tijd.”

Opgedane kennis delen

Aanjager van het project De OMbouw stopt niet bij deze individuele realisatie. “We krijgen enthousiaste reacties uit de markt en zien dit als een pilotproject. Meerdere locaties in Nederland zijn rijp voor dit soort ontwikkelingen: het is slechts een kwestie van tijd om deze plekken te ontdekken en ze onder handen te nemen”, vertelt Flipsen. Na realisatie van het project is het belangrijk om de opgedane kennis te delen, zodat anderen ermee aan de slag kunnen. “Nederland komt verder in het realiseren van duurzame doelstellingen als we ervaringen met elkaar delen. Zo blijft het niet bij een individuele realisatie en zorgen we dat de kennis bij meer partijen wordt ondergebracht om zo de meerkosten voor circulair bouwen te verlagen. Daar gaat het om: een volledig circulaire economie een stuk dichterbij brengen door onderlinge kennisdeling en samenwerking”, aldus De Jong.

Integrale samenwerking als sleutel

In het ontwerpteam is inmiddels intensief overleg met de  sloopaannemer van het ziekenhuis om samen uit te zoeken welke materialen in het ontwerp kunnen worden opgenomen, binnen het totale sloop- en bouwproces. Hier ligt een schat aan informatie over het mogelijke hergebruik van de materialen ligt. Dit laat nogmaals zien dat integrale samenwerking – hoe vaak we het ook horen en zeggen – absoluut de sleutel is voor succesvolle transformaties en ontwikkelingen in het algemeen.” Flipsen vult aan: “De OMbouw gaat voor een circulaire revolutie.”

Bij de totstandkoming van dit artikel was Sander de Jong in dienst van Kontek. Inmiddels is hij werkzaam als projectleider bij RPS.

Voor meer informatie over de villa en Coöperatie De OMbouw: www.deombouw.nl of www.kontek.nl. De uitgebreide versie van dit artikel is verschenen in Duurzaam Gebouwd Magazine, zie DuurzaamGebouwd.nl/Duurzaam-Gebouwd-Magazine.

Gerelateerde artikelen, events & downloads

44 miljoen subsidie voor circulaire economie

44 miljoen subsidie voor circulaire economie

13 aug om 13:00 uur
timer 2 min

Nieuwe subsidieregeling voor pilot- en demonstratieprojecten gericht op recycling en hergebruik van afval, en ...

Lees verder »

De weerbarstige praktijk van duurzaam slopen

De weerbarstige praktijk van duurzaam slopen

12 aug om 13:00 uur
timer 6 min

Slopen is niet direct een sexy onderwerp en ook niet altijd even duurzaam. Hoe besteed je circulair slopen aan ...

Lees verder »

Verregaand verduurzamen door meer met minder

Verregaand verduurzamen door meer met minder

9 jul om 08:00 uur
timer 5 min

‘To sustain our future, rich in colour’. Dat is de slogan die prijkt op de website van Baril, leverancier ...

Lees verder »

Hoe overwin je de weerstand tegen verduurzaming?

Hoe overwin je de weerstand tegen verduurzaming?

6 feb om 10:00 uur
timer 7 min

Duurzame bedrijvendokter Jaap de Vries over desinformatie, blauwe diesel en iPads op wielen. Velen zoeken ...

Lees verder »

Energietransitie kan circulariteit dwars zitten

Energietransitie kan circulariteit dwars zitten

24 jan om 11:00 uur
timer 5 min

Rapport 'Circulaire Economie in kaart' biedt kansen en bedreigingen. Hoe circulair is een nieuwe warmtepomp? En ...

Lees verder »

Jaap de Vries: duurzame bedrijvendokter

Jaap de Vries: duurzame bedrijvendokter

22 jan om 12:01 uur
timer 6 min

Met tientallen samenwerkingsprojecten maakte Jaap de Vries naam in Friesland: “Als je voldoende koplopers ...

Lees verder »

Duurzaam Gebouwd Magazine #41: Klimaattechniek en Circulaire Economie

Duurzaam Gebouwd Magazine #41: Klimaattechniek ...

07-12-2018 om 07:00 uur

Het langverwachte Duurzaam Gebouwd #41 ligt op de mat. Dit keer belichten we de thema’s Klimaattechniek ...

Lees verder »

Fijn en gezond werken in kantoor sociaal domein Breda

Fijn en gezond werken in kantoor sociaal domein ...

28-11-2018 om 15:30 uur
timer 4 min

Het in 2017 opgeleverde kantoor van het sociaal domein van gemeente Breda combineert circulariteit, gezondheid ...

Lees verder »

'Winnaar Circulaire Ring, vertel nou eens hoe je dat doet?'

'Winnaar Circulaire Ring, vertel nou eens hoe ...

02-11-2018 om 08:00 uur
timer 4 min

Je zult hem maar winnen: de Circulaire Ring. Een award en titel die alleen voor de duurzaamste gemeente van Nederland ...

Lees verder »

‘Wij zijn klaar voor een definitieve switch naar de circulaire economie’

‘Wij zijn klaar voor een definitieve switch ...

01-11-2018 om 16:00 uur
timer 3 min

De kanteling richting een economie zonder afval is in volle gang. Overal in Nederland zien we initiatieven ontpoppen, ...

Lees verder »

'Demontabel bouwen is geen utopie meer'

'Demontabel bouwen is geen utopie meer'

26-10-2018 om 08:00 uur
timer 5 min

Al bijna 90 jaar voorziet voormalig familiebedrijf Aberson de bouw en vastgoed van oplossingen voor de verduurzaming ...

Lees verder »

'Tot 2030 miljard ton aan grondstoffen nodig'

'Tot 2030 miljard ton aan grondstoffen nodig'

18-10-2018 om 08:00 uur
timer 1 min

Om een circulaire bouweconomie te realiseren zijn duurzame winning van zand, grind, klei en gebruik van primaire ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up