Roundtable: ‘Locatie speelt belangrijke rol bij renovatie’

Roundtable: ‘Locatie speelt belangrijke rol bij renovatie’

“Duurzaamheid bij nieuwbouwprojecten is geen probleem. De meeste uitdaging ligt in de bestaande bouw.” Vanuit die achtergrond had gastheer Arnoud Matser namens Merosch met zijn collega’s 3 stellingen bedacht, die ter sprake kwamen tijdens een rondetafelgesprek over renovatie en transformatie.

“Om onze duurzaamheidsdoelstellingen te halen, moeten we het renovatietempo en de impact verdrievoudigen”, trapte Matser af. “Dat betekent dat we jaarlijks 15.000 gebouwen moeten renoveren.” Daarom was zijn eerste stelling ‘Om renovatie en transformatie te stimuleren, moet een verslinderstaks worden ingevoerd: hoe meer verbruik per m2, hoe meer belasting’. “Een belasting is een drempel”, vond Theo van der Meijden van Reijnaers. “Ik ben meer van het stimuleren.”

Roundtable: ‘Locatie speelt belangrijke rol bij renovatie’

Omgeving bepalend

Sibo Arbeek van ICS adviseurs vertelde dat de omgeving bepalender wordt bij de verduurzaming. “Het gaat steeds minder om het object, maar meer om de omgeving. Dat blijkt uit een onderzoek dat we hebben gedaan.” Arthur Liem van de gemeente Haarlemmermeer sloot zich hierbij aan. “Het draait om de locatie, die bepaalt of het rendabel is.” Volgens hem willen met name maatschappelijke organisaties panden renoveren naar BREEAM-NL Excellent of Outstanding. “De gemiddelde gebouweigenaar is hiermee nog niet bezig, voor hem zouden stimuleringsmaatregelen of negatieve prikkels helpen. Vergelijk het met rijden door rood: je kunt het natuurlijk ook belonen als je het niet doet.” Na 2020 verdwijnt de subsidie. “Tot BREEAM-NL Very Good worden je kosten goedgemaakt door energieopbrengsten. Maar ik vraag me af of er zonder die stimuleringsmaatregelen ook panden met ‘Excellent’ of ‘Outstanding’ verschijnen.” Hierop haakte Rinske Wikkerink van Kraaijvanger Architecten aan. “Dit geldt toch niet alleen voor renovatie, maar ook voor nieuwbouwprojecten?”

Niet-duurzame energie te goedkoop

Rob de Jong van Sto Isoned dacht echter dat niet-duurzame energie te goedkoop is. “Duurzame energie heeft een aantal externe kosten, die niet zijn doorgerekend in de prijs van fossiele energie. Eigenlijk zouden we een realistische prijs moeten afrekenen.” Dit beaamde Gerben van Dijk van Bouwstenen voor Sociaal. Hij pleitte voor een reële beprijzing van fossiele energie. “Veel subsidies houden de prijs van fossiel kunstmatig laag." Volgens Van der Meijden kan de overheid hierin een rol spelen. “Dit gebeurde wel in België en Duitsland.” Liem ziet de verduurzaming zich snel ontwikkelen. “Technisch kan het en we hebben nu het momentum. Vergelijk het met lcd-tv’s: zo’n 10 jaar geleden waren ze onbetaalbaar en nu heeft iedereen zo’n platte tv.” Hierbij speelt de handhaving een belangrijke rol. “Je zou eigenlijk moeten straffen om te stimuleren en belonen in de juiste richting”, vond Wikkerink. “En door je energieverbruik in de gaten te houden, maak je het tastbaar”, sloot Maarten van Dalen van DencoHappel zich hierbij aan.

Straf om te stimuleren en beloon in de juiste richting'

Rinske Wikkerink

Van het gas af?

Bij stelling 2 ‘Bij grootschalige renovatie/transformatie moet per definitie de gasaansluiting vervallen’ vroeg gastheer Arnoud Matser van Merosch zich af wanneer een project grootschalig is. De Jong gaf aan dat hiervoor Europese richtlijnen bestaan: “Die richtlijn geeft aan dat het grootschalig is als meer dan 25% van een gebouw wordt aangepakt.” Daarna volgde de vraag van Van Dijk: “In 5 jaar zijn we op het gas aangesloten. Willen we van het gas af? Als we binnen 15 jaar hiervan af willen, dan moeten we er toch nu mee beginnen.” Hierbij pleitte De Jong ervoor dat gemeenten wijken aanwijzen, die van het gas af kunnen gaan.” Volgens Liem is dit nog niet zo eenvoudig. “Wij kunnen geen eisen stellen, die boven het Bouwbesluit komen.”

Wij kunnen geen eisen stellen, die boven het Bouwbesluit komen'

Arthur Liem, gemeente Haarlemmermeer

Materialen hergebruiken

Op de 3e stelling ‘Fabrikanten moeten worden verplicht om hun materialen na gebruik terug te nemen en grotendeels te hergebruiken’ reageerde Adriaan Boer van Kieback & Peter: “Dit is in Duitsland al wettelijk verplicht.” Ook Van Dalen was van deze verplichting een voorstander. “Hierdoor moeten fabrikanten hun producten anders produceren.” Van der Meijden vroeg zich af hoe de restwaarde van een product te bepalen is. “Het verschilt enorm per product. Zo kunnen onze aluminium vensters 50 à 100 jaar in een gebouw blijven zitten. Die periode is voor tapijten veel korter en dat maakt het economisch voor tapijtfabrikanten interessanter dan voor ons. ” Wikkerink denkt dat het draait om flexibel omgaan met de producten. “Het nieuwe stadskantoor in Venlo is gebouwd zonder een leasecontract aan de materialen toe te voegen. Het is echter wel demontabel.” Volgens Liem is deze manier van bouwen de toekomst. “We recyclen nu nog te veel laagwaardig, dat moeten we veranderen. Hiermee moeten we rekening houden in een bouwproject.” 

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c120 c160 c225 c243
Practice what we teach

Practice what we teach

25 mrt om 11:00 uur
timer 7 min

Duurzaamheid krijgt bij de Universiteit Utrecht een centrale plek in de kerntaken en in de bedrijfsvoering. Wij ...

Lees verder »

c21 c120 c135 c225 c243
“We keken naar de stenen, terwijl we naar de mensen hadden moeten kijken”

“We keken naar de stenen, terwijl we naar ...

25 feb om 10:00 uur
timer 7 min

Aan de vooravond van haar jaarlijkse congres vond in Assen de eerste Ronde Tafel van Duurzaam Gebouwd in 2020 ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c243 c244
Opvolgers MOR-team verleggen focus naar portiekflats

Opvolgers MOR-team verleggen focus naar portiekflats

4 feb om 16:01 uur
timer 3 min

Woensdag onthult het studententeam MOR (Modular Office Renovation) van de TU Delft een prototype van een appartement ...

Lees verder »

c21 c120 c184 c225
Woonwaard laatste winnaar WoCo25, ook kansrijk in 2020

Woonwaard laatste winnaar WoCo25, ook kansrijk ...

05-12-2019 om 10:00 uur
timer 3 min

Woningcorporatie Woonwaard is de laatste winnaar van de WoCo25, een van de Nederlandse Duurzaam Bouwen Awards. ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c251
Industrieel maatwerk nodig voor woningrenovaties

Industrieel maatwerk nodig voor woningrenovaties

28-11-2019 om 10:00 uur
timer 3 min

Om de doelen uit het Klimaatakkoord te realiseren, is een opschaling van het aantal woningrenovaties essentieel. ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c246
Nieman wint internationale duurzaamheidsaward

Nieman wint internationale duurzaamheidsaward

25-11-2019 om 09:30 uur
timer 2 min

Nieuw Utrechts Peil won in Parijs de Green Solutions Award 2019 met de ‘Flat met Toekomst’. In ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c243
140 appartementen in Den Haag van label G naar B

140 appartementen in Den Haag van label G naar ...

07-10-2019 om 10:00 uur
timer 2 min

CBRE Global Investors heeft de grootschalige verduurzaming van 140 appartementen in de wijk Waldeck in Den Haag ...

Lees verder »

c21 c120 c127 c225
#VanGasLos: blijf niet wachten op de Regionale Energiestrategie

#VanGasLos: blijf niet wachten op de Regionale ...

26-09-2019 om 08:00 uur
timer 8 min

Een vastgoedvoorraad waar nog aardgas van toepassing is, behoort definitief tot het verleden. Die tendens was ...

Lees verder »

c21 c120 c122 c225
Gezond en duurzaam complex op bijzondere staalconstructie

Gezond en duurzaam complex op bijzondere staalconstructie

16-09-2019 om 13:00 uur
timer 2 min

Een van de uitdagingen bij de transformatie van de Fenixloods schuilde in de bijzondere staalconstructie. Hoe ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c243 c245
Duurzaam en dementievriendelijk thuis in Gouda

Duurzaam en dementievriendelijk thuis in Gouda

10-09-2019 om 10:00 uur
timer 3 min

Hoe pas je een dementievriendelijk ontwerp het beste toe binnen een monumentaal pand met een rijke geschiedenis?

Lees verder »

c21 c120 c160 c225
Outletcenter SugarCity behaalt BREEAM-NL Ontwerpcertificaat

Outletcenter SugarCity behaalt BREEAM-NL Ontwerpcertificaat

05-09-2019 om 16:00 uur
timer 1 min

Waardering voor unieke herontwikkeling industrieel erfgoed in Amsterdam.

Lees verder »

c21 c26 c120
Oude kantoren getransformeerd tot nieuw ‘dorp’ in Diemen-Zuid

Oude kantoren getransformeerd tot nieuw ‘dorp’ ...

28-08-2019 om 10:00 uur
timer 4 min

Steeds vaker worden leegstaande kantoorgebouwen getransformeerd tot werkplekken, hotelkamers of prima leefbare ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up