Mooie materialen redden uit sloopafval

timer5 min
Mooie materialen redden uit sloopafval

In de Week van de Circulaire Economie tonen we graag mooie voorbeelden van circulair bouwen. En laten we zien dat het ook een kwestie is van mensen en van doen. Zoals Bianca Woutersen (Heembouw) toelicht en aantoont in haar blog over het Circulaire Paviljoen. “Ongelofelijk dat deze mooie materialen anders tussen het bouw- en sloopafval waren beland!”

Tekst: Bianca Woutersen

Onlangs realiseerden we de renovatie van het Circulair Paviljoen op business park Schiphol Trade Park in Hoofddorp. We kregen van SADC de opdracht het gebouw zo circulair mogelijk te renoveren. Een project naar ons hart, want gebruikmaken van bestaande materialen zorgt voor minder afval, draagt bij aan een beter klimaat en levert authentieke gebouwen op, waar mensen graag willen zijn. De circulaire renovatie van dit paviljoen is (wederom) het bewijs hoe goed het gebruik van bestaande materialen mogelijk is. In dit blog vertel ik hoe wij dat bij Heembouw aanpakken.

Circulaire uitdaging

Bij Heembouw doen we al langer ervaring op met circulariteit. Zo is ons eigen kantoor in Berkel en Rodenrijs een van de gebouwen die we volledig circulair bouwden. Ik word daar heel enthousiast van. Door de passie voor verbouwen in mijn familie houd ik mij al van jongs af aan bezig met hergebruik van materialen. Het is geweldig dat circulair bouwen en renoveren nu mijn dagelijkse werk is.

Bij Heembouw vinden we dat het bij circulariteit om drie dingen gaat:

  • demontabel bouwen, zodat materialen op termijn herbruikbaar zijn;
  • bestaande materialen en producten hergebruiken;
  • van bestaande materialen nieuwe producten maken.

Bij het Circulair Paviljoen was niet veel over van het oorspronkelijke gebouw. Het dak bestond uit asbesthoudende platen en een deel van de gemetselde gevels was ingestort of stond op het punt van instorten. De herbruikbare onderdelen waren eigenlijk alleen de vloer, de stalen spanten en een deel van de gemetselde gevels en de kozijnen. We stonden voor een circulaire uitdaging!

Ons startpunt was: op basis van het ontwerp onderzoeken wat we demontabel konden maken. Daarnaast zijn we stap voor stap, per onderdeel van het gebouw, gaan kijken of we er bestaand materialen voor konden vinden.

Demontabel bouwen

Demontabel bouwen is een belangrijk aspect van circulariteit, omdat materialen dan op de lange termijn herbruikbaar zijn. De architect had in de restanten van de oorspronkelijke loods huurunits geplaatst en voor de constructie van die huurunits kozen we voor Skellet-profielen.

Mooie materialen redden uit sloopafval

Zo’n Skellet-profiel (foto boven) is een kruisvormige, stalen koker met terugliggende vlakken, waarin om de 25 mm gaatjes zijn geponst. Elk verbindingsstuk is ontwikkeld met dezelfde gaatjes en kan telkens aansluiten op dit raster, waardoor bouwen met Skellet heel eenvoudig is.

Het grote voordeel is dat de units aan het einde van hun levensloop kunnen worden gedemonteerd en dat er dan met de losse onderdelen weer een nieuwe constructie, met zelfs een compleet nieuwe functie, opgebouwd kan worden. Skellet is als het ware Meccano, waarvan je telkens weer iets nieuws kunt bouwen. Meer circulair kan je een constructie niet krijgen!

Overigens vragen dergelijke keuzes vaak wel om (kleine) aanpassingen in het ontwerp, maar dat is sowieso iets om rekening mee te houden bij circulaire renovaties. Doordat je aan het begin nog niet weet welke materialen allemaal beschikbaar komen, kan het ontwerp tussentijds nog wijzigen. Het is echt een interactief proces, waarbij wederzijds vertrouwen tussen alle betrokken partijen heel belangrijk is.

Hergebruik van materialen

Er zijn enorm veel producten die een tweede leven verdienen. We startten onze zoektocht daarom bij een eigen renovatieproject, waar de architect al veel materialen vond die toegepast konden worden. Onze verdere zoektocht leverde nog veel meer op. Van hang- en sluitwerk, deuren, balken, plaatmateriaal, trappen, sandwichpanelen tot een stalen spant. Ongelofelijk dat deze mooie materialen anders tussen het bouw- en sloopafval waren beland!

Het mooiste onderdeel vonden we bij een lokale handelaar die ik al heel lang ken, waar we samen met de architect naartoe gingen. Daar stuitten we op een container vol authentieke ramen uit het Arsenaal in Leiden. De architect was er meteen van overtuigd dat dit samen met de hergebruikte balken de buitenwand kon worden van de loods. Er waren wel wat aanpassingen in het ontwerp nodig om dit mogelijk te maken, maar wat zijn we trots op hoe mooi deze ramenwand geworden is (foto onder)!

Van bestaande materialen nieuwe producten maken

Mooie materialen redden uit sloopafvalSoms zijn materialen in hun huidige vorm niet te hergebruiken, maar dat betekent niet dat het materiaal geen kwaliteit meer bevat. Van oude producten kunnen nieuwe producten worden gemaakt. Een voorbeeld hiervan is het qualirack plaatmateriaal dat we bij het Circulair Paviljoen toepasten op een tussenwand. Dit is voor 100% gemaakt van herwonnen hout. Ook de nieuwe kozijnen zijn gemaakt van 100% herwonnen hout.

Het is prachtig om bestaande producten een nieuw leven te geven en het doet absoluut geen afbreuk aan de kwaliteit van het gebouw. Sterker nog, het geeft een gebouw iets extra’s. Ik ben sinds het project af is een aantal keren bij het Circulair Paviljoen geweest en het is zó mooi. Het straalt rust uit en het heeft een verhaal.

Mijn hoop: dat we dit veel vaker en met z’n allen doen in de bouw. Dat materialen die kunnen worden hergebruikt niet in de container belanden, maar een tweede leven krijgen. Dat is niet ingewikkeld en leidt tot mooie gebouwen, waar mensen heel graag willen zijn.

Nieuwsgierig naar ons eigen kantoor in Berkel en Rodenrijs? Lees dan hier het verhaal van mijn collega Arjan.

Fotografie: Heembouw

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c185 c190 c225 c260
Biobased hypotheek stimulans voor alternatieve bouwmaterialen

Biobased hypotheek stimulans voor alternatieve ...

14 jun om 10:01 uur
timer 4 min

De Triodos Bank lanceert deze maand als eerste Nederlandse geldverstrekker een hypotheek waarbij de rente gekoppeld ...

Lees verder »

c21 c135 c190 c225 c244
Nieuwe tool opent weg voor ruimere inzet duurzaam beton

Nieuwe tool opent weg voor ruimere inzet duurzaam ...

9 jun om 11:01 uur
timer 3 min

TNO heeft een nieuwe aanpak en tool ontwikkeld om de toepassing te verbeteren van duurzamere betonsoorten en secundaire ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225
Volop kansen voor hergebruik van kalkzandsteen

Volop kansen voor hergebruik van kalkzandsteen

2 jun om 13:01 uur
timer 7 min

Sloopbedrijven zijn al decennialang circulair bezig en zien hun belang in de verduurzaming van de maatschappij ...

Lees verder »

c21 c135 c185 c190 c225 c260
Nationale Conferentie Circulaire Bouweconomie

Nationale Conferentie Circulaire Bouweconomie

2 jun om 10:01 uur
timer 2 min

Wil jij meedenken en -praten over de toekomst van de circulaire bouweconomie? Met aandacht voor talloze sectoren ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225 c260
De inspiratie van een eigenwijs, circulair bouwproject

De inspiratie van een eigenwijs, circulair bouwproject

20 apr om 10:01 uur
timer 5 min

Met een grondig inkijkje in het circulair ontwerpen én bouwen gaf architect Fulco Treffers een inspirerende ...

Lees verder »

c21 c120 c190 c225
Transformatie: bekend kantoorpand wordt schoolgebouw

Transformatie: bekend kantoorpand wordt schoolgebouw

30 mrt om 10:01 uur
timer 1 min

Van Wijnen heeft de renovatie- en sloopwerkzaamheden in de drie torens van het bekende Zandkasteel afgerond. Hierna ...

Lees verder »

c21 c190 c225 c244
Meer eenduidigheid moet circulariteit écht vooruithelpen

Meer eenduidigheid moet circulariteit écht ...

29 mrt om 15:01 uur
timer 3 min

Het circulair maken van de economie en bouw vergt veel inspanningen. De mogelijkheden en eisen kennen diverse ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225
Circuloco: circulaire ‘hut’ als Floriade-paviljoen

Circuloco: circulaire ‘hut’ als ...

25 mrt om 10:01 uur
timer 3 min

Op het Floriade-terrein in Almere wordt in drie maanden tijd een bijzonder circulair pand gebouwd: Circuloco. ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225
Demontabel icoon van 165.000 kilogram staal

Demontabel icoon van 165.000 kilogram staal

24 mrt om 15:01 uur
timer 3 min

Op het Leiden Bio Science Park is een knap staaltje werk opgeleverd. Letterlijk. Het nieuwe laboratoriumgebouw ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225
Kip en ei van circulair bouwen

Kip en ei van circulair bouwen

14 mrt om 14:01 uur
timer 4 min

In ons eerste, dubbeldikke digitale magazine van 2022 lees je drie expertcolumns van de hand van Marten Valk, ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225
Circulariteit concreet maken met citumen

Circulariteit concreet maken met citumen

11 mrt om 10:15 uur
timer 1 min

Oogst en hergebruik van materialen, ontwerpen voor demontage en de toepassing van circulaire innovaties: zo maak ...

Lees verder »

c21 c135 c190 c225
Extreem duurzaam museum met eigen geschiedenis

Extreem duurzaam museum met eigen geschiedenis

1 mrt om 16:01 uur
timer 2 min

Het monumentale postkantoor van Venlo is omgetoverd tot een heel toegankelijk en duurzaam museum met een bijzondere ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up