Wie is de gebruiker die we gelukkig willen maken?

Wie is de gebruiker die we gelukkig willen maken?

“Ik werk in de bouw. Ik ben ingenieur, ik ben opgeleid in de bouwfysica. Dat is het raakvlak van…” In de gesprekken die ik de laatste jaren voerde over mijn werk, merkte ik dat mijn gespreksgenoten veel ontvankelijker waren voor mijn missie om mensen gelukkig te maken.

De uitdagingen die we in onze glocale samenleving hebben, zijn prikkelend. De bewustwording van gebouwgebruikers in onze gebouwomgeving wordt groter en groter. We maken hoekige statische gebouwen voor ronde, dynamische organisaties en mensen. Juist voor de aspecten van comfort en gezondheid liggen er kansen om een betere match te realiseren tussen gebouw en gebruiker. Als we de uitkomsten van de Leesman-index – dat de effectiviteit van de werkomgeving meet – mogen geloven, is de ruimte voor verbetering in het domein van gezondheid en comfort met afstand het grootst.

Wie is 'de' gebruiker? 

Klinkt allemaal logisch, maar wie is ‘de’ gebruiker? Een organisatie kent vele gezichten met uiteenlopende belangen, terwijl een Programma van Eisen (PvE) doet vermoeden dat dit alles is terug te brengen tot een reeks getallen voor statische ruimten. Om de achterliggende behoefte in beeld te krijgen, zijn we vanuit Deerns de dialoog aangegaan met de diverse stakeholders binnen zorggebouwen. Weten de bestuurders die aan de beslis- en ontwerptafel zitten, specifiek waar de drijfveren, behoeften en wensen liggen van de andere stakeholders zoals bewoners, verplegend personeel, facilitair management en bezoekers?

 Verplaats je eens in een ander

Vaak spreken ze een andere taal en toch nemen we de aannames voor waar aan in nieuwbouw- en renovatietrajecten. En anders weten de partners in het ontwerp- en bouwteam op basis van hun enorme ervaring te vertellen wat de gebouwgebruikers verlangen. Ik nodig je uit voor het volgende gedachtenexperiment: probeer aan iemand die kleurenblind is uit te leggen wat de kleur blauw is… En? Het is lastig om ons echt in anderen te verplaatsen.

Verschil in ervaringen gebouwgebruik

Nieuwsgierig naar onze bevindingen over de gesprekken die we voerden met de bewoners, bestuurders, medewerkers en bezoekers van zorginstellingen? Opvallend was dat de bestuurders de minste opmerkingen gaven over de comfortgerelateerde zaken die spelen in het gebouwgebruik. Teamleiders en facilitair personeel benoemden de meeste behoeften en aandachtspunten in dit domein. De bewoners zelf wisten ook relatief weinig concrete zaken te benoemen. Een verklaring is dat het verzorgend en facilitair personeel nadrukkelijker actief is in de gebouwen. Zo loopt de verpleging ertegenaan dat het lichtniveau op veel plekken onvoldoende is om de kleine letters op medicijndoosjes te ontcijferen. Het PvE schrijft daar meestal strak een gemiddeld luxniveau voor. Een waarde waar de gebruiker niet gelijk mee geholpen is.

Wat is de juiste lichtoplossing?

Een ander lichtaspect is dat er vaak te weinig licht voor verplegers is om ’s avonds kleding klaar te leggen. De volgende dag zien ze de bewoners dan in daglicht soms lopen met vlekken op hun kleding. Vlekken die met de avondverlichting niet te zien waren. Architecten grijpen dan al snel naar een oplossing om verdiepingshoog glas te maken voor de optimale daglichtvoorziening. Een sympathieke gedachte, maar ouderen lopen daar letterlijk van weg. Ze durven niet langs de ramen te lopen of erdoor naar buiten te kijken.

 Onwennigheid met vloerverwarming

Ook is er onwennigheid met vloerverwarming. Deze duurzame voorziening, die goed aansluit bij het steeds meer toepassen van lagetemperatuurverwarming, is bij veel ouderen onbekend. Het systeem is niet zichtbaar, waardoor het gevoelsmatig kouder lijkt. Traditionele radiatoren doen hen aan ‘warmte’ herinneren. En door altijd met bedekte voeten te lopen, maakt dat voor hen de vloerverwarming ook minder voelbaar is.

 Geluidsoverlast?

Dat het gehoor van ouderen terugloopt, is bekend. Zelf hebben ze ook niet zoveel last van het harde tv-geluid dat van hun buren doorkomt. Hun bezoekers storen zich daar eerder aan. De akoestiek in de ruimte, bepalend voor de spraakverstaanbaarheid, is wel een aandachtspunt. In gewone appartementen is het doorgaans ongebruikelijk om geluidsabsorberende voorzieningen te treffen zoals een absorberend plafond. De meerwaarde hiervan voor ouderen is groot om de concentratieboog gespannen te houden en te zorgen voor een prettig verblijf.

Oplossingsrichtingen

In onze samenwerking met adviesbureau HEVO en architectenbureau Inbo voor de Transformatiescan gebruiken we de gesprekstechnieken om het huisvestingsvraagstuk van zorginstellingen kristalhelder te krijgen, om vervolgens samen met de stakeholders oplossingsrichtingen naast elkaar te zetten. De veranderingen in onze verzorgingsstaat, de voorraad aan de vele niet (meer) passende zorggebouwen en de vraag voor duurzaam en gezond vastgoed vraagt om een integrale aanpak die de eindgebruikers bewust in het traject betrekken. Simpelweg om mensen gelukkig te maken.

Met dank aan het afstudeerwerk van Roelof Dieleman (Avans Tilburg - Deerns).

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c160 c225
Doe mee aan de expeditie Gezonde Scholen

Doe mee aan de expeditie Gezonde Scholen

19-11-2020 om 08:00 uur

De opgave voor gezonde en duurzame schoolgebouwen is nog nooit zo urgent geweest. Een groot deel van de onderwijsruimten ...

Lees verder »

c21 c160 c225 c245 c282
EDGE kondigt derde ontwikkeling aan in Eindhoven

EDGE kondigt derde ontwikkeling aan in Eindhoven

17-11-2020 om 16:29 uur

Na de ontwikkelingen voor Rabobank en het Rijksvastgoedbedrijf start EDGE met een derde ontwikkeling naast Eindhoven ...

Lees verder »

c21 c143 c160 c225 c263
Ontwikkelingen in de scholenbouw

Ontwikkelingen in de scholenbouw

06-11-2020 om 09:01 uur
timer 3 min

"Door covid-19 zet de overheid grootschalig in op betere ventilatie in scholen. Daarvoor stond de verduurzaming ...

Lees verder »

c21 c127 c160 c225 c243 c263
Respectvol rentmeesterschap

Respectvol rentmeesterschap

03-11-2020 om 09:01 uur
timer 2 min

"Onze kinderen verdienen de beste plek om onderwijs te krijgen. Het is van groot belang dat ze in een gezonde ...

Lees verder »

c21 c120 c160 c184 c225 c263
Uitkomsten innovatieprogramma Aardgasvrije en frisse basisscholen

Uitkomsten innovatieprogramma Aardgasvrije en ...

28-10-2020 om 09:32 uur

Het is alweer een tijdje terug dat ik voor Margrittes kunstwerk ‘Ceci n’est pas une pipe’ stond. ...

Lees verder »

c21 c26 c160 c245
The Flow: méér dan een gezond kantoorgebouw

The Flow: méér dan een gezond ...

12-10-2020 om 10:00 uur
timer 8 min

De deuren van The Flow in de wijk Houthavens in Amsterdam zijn open en het WELL Core V2 Platinum-certificaat is ...

Lees verder »

c21 c127 c160 c225 c259 c266
Meer gezondheid en liefde in tijden van woningnood

Meer gezondheid en liefde in tijden van woningnood

02-10-2020 om 07:01 uur
timer 7 min

Meer dan ooit ligt het thema ‘gezonde omgeving’ in het verlengde van de ‘gebouwde omgeving’. ...

Lees verder »

c21 c160 c225 c245
Verbindingsfestival: innovaties voor lucht en licht in gezonde gebouwen

Verbindingsfestival: innovaties voor lucht en ...

01-10-2020 om 16:15 uur
timer 5 min

Het tweede Verbindingsfestival gaf experts op het gebied van het thema Gezonde Gebouwen de ruimte om aandacht ...

Lees verder »

c21 c120 c127 c143 c160 c225 c263
Kabinet stelt 360 miljoen beschikbaar voor niet-coronaproof scholen

Kabinet stelt 360 miljoen beschikbaar voor niet-coronaproof ...

01-10-2020 om 14:55 uur
timer 2 min

Alle schoolgebouwen in Nederland hadden tot 1 oktober te tijd om te laten weten of het ventilatiesystem in ...

Lees verder »

c21 c160 c225 c249 c250 c252
Meer bewegingsvrijheid voor verduurzaming Radboud-campus

Meer bewegingsvrijheid voor verduurzaming Radboud-campus

30-09-2020 om 10:01 uur
timer 6 min

Minder beperkende kaders en meer ruimte voor samenwerking en kwaliteit zijn de uitgangspunten van een innovatief ...

Lees verder »

c21 c127 c160 c225 c263
TVVL meet luchtkwaliteit kantoor met SAM Air

TVVL meet luchtkwaliteit kantoor met SAM Air

30-09-2020 om 09:01 uur

Sinds enkele weken meten de sensoren van SAM Air de luchtkwaliteit op het kantoor van TVVL in Woerden. Arjen Raue ...

Lees verder »

c21 c148 c160 c225 c263
Ventilatie cruciaal bij tegengaan verspreiding covid-19

Ventilatie cruciaal bij tegengaan verspreiding ...

07-08-2020 om 13:01 uur
timer 3 min

Al eerder werd op Duurzaam Gebouwd gewezen op de rol van ventilatie bij de verspreiding van covid-19 in gebouwen. ...

Lees verder »

Reacties

Uitstekende benadering, en zo simpel. "De gebruiker centraal stellen". Het wordt vaker gezegd, maar nog te weinig gedaan. Met moderne en minimalistische inrichting verdient de akoestiek ook de nodige aandacht.

Mooi om oplossingsgerecht te denken. Dat doen wij ook met ons 1mm dunne elektirsche vloerverwarmingssysteem. Wij luisteren naar de klant en hun wensen. Vermogens worden desgewenst op maat gefabriceerd vanaf 40 - 250W/m2 afhankelijk van de warmtebehoefte.

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up