Damp-open constructie geeft boerderij Gombault gewenste comfort

timer5 min
Damp-open constructie geeft boerderij Gombault gewenste comfort

Om hun boerderij en bijpassende schuur in Breukelen te verduurzamen, kregen Robert en Pauline Gombault (zie foto boven) hulp van Ben van Huisstede van Klimaatraad en ‘energiearchitect’ Ron Stet. 

“Vanuit Klimaatraad zorg ik niet alleen voor installaties, maar ook voor duurzaam klimaatadvies”, vertelt Van Huisstede. “Voor Robert en Pauline heb ik beide zaken gedaan.”

Warmtepomp in schuur en boerderij

Het begon in 2010, toen Gombault hem belde met een paar vragen over warmtepompen. “Hij zocht een goede installatie voor het bijgebouw, dat hij naast zijn boerderij ging bouwen. Hij vroeg me of ik voor hem een warmteverliesberekening wilde maken. Deze schuur kreeg de uitstraling alsof hij er al ruim 100 jaar stond, maar werd binnen van alle gemakken voorzien. Het pand werd gebouwd met een houtskelet als basis en vlas als isolatie.”

Schuur in aanbouw

Met de gegevens over de opbouw van de schil en de ruimte-indeling maakte Van Huisstede een warmteverliesberekening. “Hiermee kon ik de capaciteit van de warmtepomp en de bron bepalen.” De keuze viel op een combi-warmtepomp met een bodemwisselaar. “Deze zorgt voor warm tapwater en koelt en verwarmt het gebouw. Een groot voordeel van dit type warmtepomp is dat je er ook mee kunt koelen en dat het geen omgevingsgeluid produceert.” Hij is blij dat Gombault hem vroeg bij het project betrok. “Zo kon ik nog invloed uitoefenen op de dikte en de kwaliteit van de isolatie. Bovendien heb ik ervoor kunnen zorgen dat de installaties optimaal zijn ingepast.”

Met een warmteverliesberekening kon ik de capaciteit van de warmtepomp en de bron bepalen.

Ben van Huisstede, Klimaatraad

Voor de boerderij was de aanpak iets anders, omdat het een bestaand gebouw betrof. “Normaal gesproken zou je aan de buitenkant isoleren. Maar door de karakteristieke gevels van dit monumentale pand kon dit niet. Om de isolatiewaarde te verhogen, moest er extra isolatiemateriaal aan de binnenkant van de buitenmuren komen”, verklaart Van Huisstede. “Condensatie van vocht in de constructie was wel een risico. Robert had al bedacht dat hij daarom damp-open materialen wilde gebruiken. Een betere kierdichting vergroot het belang van goed ventileren. Ook op dit vlak heb ik hem mogen adviseren. Zo ontstaat een gebouw met het gewenste comfort.”

Boerderij met oude kozijnen en dakkapellen

Voor beide gebouwen is ook een energieprestatieberekening gemaakt weergegeven in een indexgetal. Dit is een statische berekening, die een inschatting maakt van het uiteindelijke energieverbruik. Daarnaast is een gebouwsimulatie gemaakt, een dynamische berekening. Deze simuleert de werkelijkheid door een klimaatbestand (NEN5060) te gebruiken om per uur van elk vlak in de constructie de energiestromen te berekenen. Deze methode stelt de temperatuuroverschrijdingen, -onderschrijdingen, comfort en energieverbruik vast. Daarnaast kan je op deze manier verschillende installatieconcepten vergelijken.

Energiearchitect brengt extra inzichten

Voor het juiste advies over de goede isolatiematerialen kwam Ron Stet in beeld, expert op het gebied van duurzame energiebesparing. Dat betekende echter niet dat de rol van Van Huisstede was uitgespeeld. “Ik heb gefungeerd als tweede adviseur. Dat doe ik vaker. Met name bij particulieren, want bij hen ligt voor mij de uitdaging.”

Twee soorten isolatiemateriaal in het dak beschermen tegen zomerhitte en winterkou.

Energiearchitect Stet sprak Gombault voor het eerst in 2014 op de Renovatiebeurs in ’s-Hertogenbosch. “Ik had daar een stand met ons Adembouwconcept. Robert zocht destijds de juiste route om zijn boerderij op de goede wijze te verduurzamen. Hierbij beschikte hij wel over de kennis, maar hij wilde overleggen over de te nemen stappen.”

Bij een damp-openconcept speelt de schil een belangrijke rol.

Ron Stet

Als energiearchitect maakt hij een ontwerp van een woning op basis van de wensen van de klant. “Op basis van hun wensen op het gebied van comfort en energie, maak ik een ontwerp”, vertelt Stet. Hierbij neem ik de opbouw van de isolatie en de thermische schil mee, maar ook de consequenties van comfort ten opzichte van energiekosten. We hebben eerst de ‘wonen-wie-je-bent’-scan gedaan. Daar rolden de drijfveren en de woondromen van Pauline en Robert uit.”

Ademend binnenklimaat dankzij damp-open concept

Het voornaamste aspect van het Adembouwconcept is dat het damp-open is. “Hierbij speelt de schil een belangrijke rol. Deze zorgt namelijk zowel voor een buffer naar buiten toe, maar geldt ook als verbinding tussen het binnen- en het buitenklimaat. Door isolatiematerialen met vochtregulerende eigenschappen voor de schil te gebruiken, zorgen deze voor een ademend binnenklimaat met een natuurlijke vocht- en warmteregeling.”

De opbouw van het damp-open hybride dak in beeld: dakbeschot, houtvezelplaten, resolschuimplaten, waterdichte damp-open folie en tengels.

Gombault zet zijn boerderij inmiddels in als testruimte, ook voor dit Adembouwconcept. “Het is een mooi, maar ook een boeiend proces”, vindt Stet. “Energie- en comfortaspecten wisselen elkaar af: een comfortabele woonomgeving kost namelijk minder energie. Daarnaast kan er geen schimmel ontstaan als de relatief warme, vochtige lucht condenseert in de koudere constructie, het materiaal ademt, buffert en omarmt de waterdamp.” Gombault heeft nu in zijn boerderij een veilige en duurzame isolatie van duurzame en natuurlijke materialen, zo luidt Stets overtuiging. “Dat is te danken aan de circulaire en natuurlijke materialen in zijn boerderij.”

Eind 2013 verhuisden Robert en Pauline van de boerderij naar de schuur. In die winter gebruikten ze nog gas om de boerderij te verwarmen. Bij de start van de renovatie van de boerderij in juli 2014 werd de gaskraan definitief gesloten. 

Dit verhaal bestaat uit drie artikelen. 

In Duurzaam Gebouwd Magazine #40 komt een overzichtsverhaal.

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c40 c120 c162 c225
Renovatie zonder spijt, het kan!
mrt21

Renovatie zonder spijt, het kan!

Duurzaam Gebouwd organiseert een webinar waarin je leert hoe je kunt renoveren zonder spijt. Experts praten je bij over een toekomstbestendige renovatieaanpak en ...

Lees verder

c21 c120 c225 c243
Soorten Management Plan voor natuurinclusief isoleren

Soorten Management Plan voor natuurinclusief ...

Over minder dan een maand staat het symposium ‘Innovatief Isoleren’ op de rol, op 28 november in Oss. Je leert alles over biobased en circulaire innovaties ...

Lees verder

c120 c136 c223
Whitepaper: Kostenneutraal renoveren kan nu al met conceptmatig bouwen

Whitepaper: Kostenneutraal renoveren kan nu ...

De verduurzamingsvraag is enorm: 8 miljoen woningen krijgen de komende jaren een opknapbeurt om ze weer toekomstbestendig te maken. Waar het draagvlak voor verduurzaming ...
c21 c120 c225
<span>‘Transformatie vraagt ontwerp van multifunctionele gebouwen’</span>

‘Transformatie vraagt ontwerp van multifunctionele ...

Een veelgehoorde oplossing om de woningnood op korte termijn (gedeeltelijk) op te lossen is transformatie van bestaand vastgoed. Denk bijvoorbeeld aan leegstaande ...

Lees verder

c21 c120 c185 c225 c260
Stadswinkel Tilburg wijst weg naar circulair renoveren

Stadswinkel Tilburg wijst weg naar circulair ...

Het voormalige Stadskantoor 2 en bibliotheek - ooit een ‘anonieme beige moloch’ - zijn de afgelopen jaren gerenoveerd en omgetoverd in de Stadswinkel. ...

Lees verder

c21 c120 c225 c280 c286 c298
Talkshow: slimme aanpak om sneller woningen te renoveren

Talkshow: slimme aanpak om sneller woningen ...

Studio Uptempo! breidt uit! Naast de Talkshow-video zijn de programma’s van Peter Linders en Niels Rood nu ook als podcast te beluisteren. Met ‘Renovatiestromen’ ...

Lees verder

c20 c26 c120 c225 c277
Het minst inspirerende het meest bestendig maken

Het minst inspirerende het meest bestendig maken

Het is tijd dat we renovatieprojecten serieuzer gaan nemen in de transitie naar een regeneratieve leefomgeving. Dat zegt Karin Dorrepaal, partner bij DOOR architecten. ...

Lees verder

c21 c120 c185 c225 c280
Circulariteit corporatie: milieu-impact en ketensamenwerking

Circulariteit corporatie: milieu-impact en ketensamenwerking

De klimaatverandering vraagt om hergebruik van bestaande grondstoffen en materialen. Maar hoe kunnen woningcorporaties dat adequaat oppakken? Merel Stolker liet ...

Lees verder

c21 c120 c225 c280
Data en AI spelen cruciale rol bij renovatieaanpak

Data en AI spelen cruciale rol bij renovatieaanpak

Woningen kennen grote onderlinge verschillen en dat aspect is vaak een sta in de weg bij het verduurzamen van die huizen met uniforme maatregelen. Die specifieke ...

Lees verder

c21 c120 c140 c225
Hergebruik modulaire klaslokalen als flexwoningen Oekraïners

Hergebruik modulaire klaslokalen als flexwoningen ...

In twaalf weken tijd is in Yerseke iets bijzonders gerealiseerd. Daar worden 102 Oekraïense vluchtelingen ondergebracht in een nieuw complex van flexwoningen. ...

Lees verder

c21 c120 c225 c265
Programma Verbouwstromen wil duurzame renovaties versnellen

Programma Verbouwstromen wil duurzame renovaties ...

Vier partijen die actief zijn in de verduurzaming van de woningbouw bundelen hun krachten in het nieuwe programma Verbouwstromen. De Bouwcampus, Stroomversnelling, ...

Lees verder

c21 c120 c135 c185 c225 c260
Rijksvastgoedbedrijf: strengere eisen circulariteit en MPG

Rijksvastgoedbedrijf: strengere eisen circulariteit ...

Wie vanaf 2023 wil bouwen voor het Rijksvastgoedbedrijf moet voldoen aan strengere circulariteitseisen. Dit geldt bij aanbestedingen van alle nieuwbouw-, onderhouds- ...

Lees verder

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up