Duurzaamheid succesvol in de Gelderse weginfrastructuur

Duurzaamheid succesvol in de Gelderse weginfrastructuur

Hoe stuur je effectief op duurzaamheid in het beheer en onderhoud van weginfrastructuur? Deze vraag werd gesteld in het programma Robuuste Investeringen van de Provincie Gelderland. In het Gelderse investeringsprogramma worden diverse civiele kunstwerken (bruggen, viaducten en onderdoorgangen) die op leeftijd zijn versterkt of vervangen.

Duurzaamheid speelt daarin een prominente rol. De Provincie Gelderland heeft zich in 2013 namelijk gecommitteerd aan het samenwerkingsverband Duurzaam GWW (www.duurzaamgww.nl). Dit is een samenwerkingsverband van overheden, marktpartijen en kennisinstelllingen die actief zijn in de Grond-, Weg- en Waterbouw (GWW). Doel van Duurzaam GWW is onderling concrete afspraken maken over verduurzaming van infrastructurele projecten en het delen van de best practices. De toetreding van Provincie Gelderland tot het Duurzaam GWW samenwerkingsverband heeft ertoe geleid dat in een aantal Gelderse weginfraprojecten meer dan gebruikelijk aandacht is geweest voor duurzaamheid. Voorbeelden hiervan zijn de Traverse Dieren en Verbetering N309.

De Rijksoverheid maakt door middel van Green Deals afspraken met organisaties over verduurzaming en innovatie. In de GWW zijn deze afspraken belangrijke aanjagers om de nationale doelstellingen te realiseren op het gebied van energie- en grondstoffenverbruik, leefbaarheid en welzijn. We zien daarbij grote uitdagingen in het overbruggen van de kloof tussen beleidsambities en de praktische bouwwereld.

De provincie en Royal HaskoningDHV hebben beiden de ervaring dat duurzaamheidsambities in de GWW maar mondjesmaat concreet worden gemaakt. Er sneuvelen helaas veel duurzaamheidsambities rond de contractvorming en aanbesteding van projecten. Als belangrijkste oorzaak daarvan zie ik dat doelstellingen voor duurzaamheid vaak niet goed worden geborgd in het organisatieproces. Hier zijn commitment en slimme maatwerktools bij nodig. Voor de Provincie Gelderland ondervangen we dit door duurzaamheidsmodules met topeisen voor wegen en civiele kunstwerken te ontwikkelen.

Modules met topeisen voor duurzaamheid

Vanuit de gezamenlijke wens om duurzaamheidsambities beter te kunnen borgen, heeft de provincie aan de adviseurs van Royal HaskoningDHV opgedragen een zo breed mogelijk duurzaamheidsperspectief te specificeren voor wegen en civiele kunstwerken. Hiervoor is een analyse uitgevoerd van een aantal complementaire beoordelingsrichtlijnen voor duurzame infrastructuur, zoals bijvoorbeeld Greenroads, Envision en INVEST. Ook de Omgevingswijzer en het Ambitieweb uit het samenwerkingsverband Duurzaam GWW zijn tegen het licht gehouden.

Op basis van de analyse van deze instrumenten is een raamwerk met duurzaamheidsmodules opgesteld. Deze modules beschrijven generieke duurzaamheidsambities en oplossingsvrije topeisen op vijf prestatieniveaus. Dit raamwerk faciliteert in het organisatieproces de dialoog tussen beleidsmakers, assetowners, assetmanagers, inkopers en projectmanagers. De duurzaamheidsmodules zijn goed te gebruiken om op voorhand zwaartepunten en voorkeuren in maatregelen aan te brengen. De modules met topeisen worden vroegtijdig in het project samengesteld, afgestemd op de overkoepelende beleidsdoelen van de organisatie, de specifieke omgevingskenmerken en de aard van het project. De in de modules voorgeschreven verificatiemethodes borgen de duurzaamheid in de engineering en maken het mogelijk om op elk gewenst moment een vinger aan de pols te houden. De duurzaamheid kan hiermee in elke projectfase worden verantwoord en bijgestuurd.

Bekijk de afbeelding op volledige grootte

Inmiddels is de eerste opzet van de duurzaamheidsmodules getest in de voorbereiding van twee vervanginsprojecten: onderdoorgang De Worp in Deventer en Lingebrug in Tiel. We hebben in een vroegtijdig stadium de duurzaamheid van deze projecten getoetst aan de generieke duurzaamheidsambities. Daarbij hebben we ook gemeten wat in de nieuw te realiseren situaties maximaal haalbaar is op de verschillende duurzaamheidsthema’s. Daar zat opvallend veel verschil in. De assetmanager kon met dit beeld en de duurzaamheidsmodules direct bijsturen naar de wensen van de assetowner. De verificatie van de opgegeven topeisen borgt vervolgens de gewenste duurzaamheidsprestaties.

Doorontwikkeling

Inmiddels heeft Royal HaskoningDHV van de provincie een vervolgopdracht gekregen voor het koppelen van de duurzaamheidsmodules aan de functie- en aspecteisen van wegen en civiele kunstwerken. Hiermee kan meetbaar worden aangetoond hoe bepaalde beheeraspecten zich verhouden tot de duurzaamheid van infrastructuur, vice versa. Bijvoorbeeld onderhoudbaarheid versus milieu-impact. De duurzaamheidsmodules en de koppeling daarvan aan functie- en aspecteisen, worden ontwikkeld om de assetowners en assetmanagers van de provincie te faciliteren in duurzamer en beleidsmatiger beheer en onderhoud. In de huidige opdracht is dit gericht op het Gelderse areaal wegen civiele kunstwerken. Mijn verwachting is dat toepassing ook mogelijk is in een breder beheerareaal, zoals bijvoorbeeld vaarwegen, groenvoorzieningen en utiliteitsgebouwen. Interessante gedachte bij deze systematische benadering van duurzaamheid is de mogelijkheid om duurzaamheidseisen te koppelen aan informatiesystemen zoals BIM en Relatics.

Auteur: Peter Gosselink, Royal HaskoningDHV

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c225
De toekomst van duurzame en circulaire gebiedsontwikkeling op Building Holland 2020

De toekomst van duurzame en circulaire gebiedsontwikkeling ...

Vandaag om 07:30 uur
timer 2 min

Op Building Holland beklimmen topexperts het podium, binnen actuele en urgente thema’s als Energietransitie, ...

Lees verder »

c21 c225
Workshops van Duurzaam Gebouwd Congres 2020 uitgelicht: deel 3

Workshops van Duurzaam Gebouwd Congres 2020 ...

Vandaag om 07:15 uur
timer 1 min

Benieuwd naar de interactiemomenten tijdens het Duurzaam Gebouwd Congres? Naast het netwerken brengen we graag ...

Lees verder »

c21 c225
Green Tie Gala 2020: Silver, Gold, Green!

Green Tie Gala 2020: Silver, Gold, Green!

Vandaag om 07:00 uur
timer 3 min

Nederland als slechtste jongetje van de duurzaamheidsklas. Een berichtgeving waar we met zijn allen zat van zijn. ...

Lees verder »

c21 c225
5 redenen waarom je het Duurzaam Gebouwd Congres niet mag missen

5 redenen waarom je het Duurzaam Gebouwd Congres ...

Vandaag om 06:30 uur

Kom op 6 februari naar het Duurzaam Gebouwd Congres in de Bonte Wever te Assen. Wij geven jou 5 goede redenen ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c244
Nieuws uit Vlaanderen: elektriciteitswijk van de toekomst en eerste circulaire bedrijfsgebouw

Nieuws uit Vlaanderen: elektriciteitswijk van ...

Gisteren om 10:01 uur
timer 3 min

Benieuwd naar de elektriciteitswijk van de toekomst? Ontdek het tijdens de tentoonstelling ‘La Pile’ ...

Lees verder »

c21 c142 c225 c263
Doekzonwering viert vijftiende verjaardag met steeds meer duurzaamheid

Doekzonwering viert vijftiende verjaardag met ...

22 jan om 13:01 uur
timer 4 min

De viering van de vijftiende verjaardag van Fixscreen doekzonwering is meteen een goede gelegenheid om te vragen: ...

Lees verder »

c21 c135 c184 c225 c243
Verduurzamen van gemeentelijk vastgoed in ’s-Hertogenbosch: ‘Gewoon beginnen!’

Verduurzamen van gemeentelijk vastgoed in ’s-Hertogenbosch: ...

22 jan om 10:01 uur
timer 7 min

Nederlandse gemeenten buigen zich as we speak over een gigantische opgave: het invullen van een visie voor een ...

Lees verder »

c21 c225 c246
Wil jij starten met een bouwteam?

Wil jij starten met een bouwteam?

22 jan om 07:00 uur

De volgende cursus ‘Starten met Bouwteam’ begint op 26 maart 2020. Wanneer is de contractvorm geschikt ...

Lees verder »

c21 c225
Volledige programma bekend van Duurzaam Gebouwd Congres 2020

Volledige programma bekend van Duurzaam Gebouwd ...

22 jan om 06:30 uur

Kennisdeling, nieuwe samenwerkingen en inspiratie op het vlak van onder andere gedragsverandering. In dit artikel ...

Lees verder »

c21 c225
Eerste Side Events voor Building Holland

Eerste Side Events voor Building Holland

22 jan om 06:15 uur
timer 1 min

De eerste side events voor Building Holland 2020 zijn bekend. In dit artikel geven we je een impressie van de ...

Lees verder »

c21 c134 c135 c184 c225
Rotterdam verkent 12 wijken voor aardgasvrije gebiedsaanpak

Rotterdam verkent 12 wijken voor aardgasvrije ...

21 jan om 16:01 uur
timer 1 min

Rotterdam zet een volgende stap naar een aardgasvrije stad met een verkenning van twaalf wijken. Hierin wordt ...

Lees verder »

c21 c135 c225 c243 c244
De genomineerden van de Nederlandse Duurzaam Bouwen Awards zijn bekend

De genomineerden van de Nederlandse Duurzaam ...

21 jan om 13:01 uur
timer 3 min

Vandaag zijn de genomineerden voor de Nederlandse Duurzaam Bouwen Awards 2020 bekendgemaakt. Wie wint op 6 februari ...

Lees verder »

Reacties

goed te lezen.

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up