Kulturhus De Spil vormt duurzame ontmoetingsplek

timer4 min
Kulturhus De Spil vormt duurzame ontmoetingsplek

In Nieuwleusen is het kersverse Kulturhus De Spil geopend, een duurzaam middelpunt voor de gemeente.

Diverse functies en gebruikers komen voortaan bij elkaar in een toekomstbestendig gebouw, waar ontmoeting en sociale cohesie centraal staan. Duurzaam Gebouwd sprak diverse ketenpartners om de duurzaamheidsambities van het project scherp te krijgen.

“In het voortraject van de gebiedsontwikkeling onderzochten we wat de mogelijkheden waren voor functies en bouwvolumes in het gebied”, illustreert architect Ronald Olthof van LKSVDD architecten. “Er waren onder andere een parkeerterrein, school, kinderopvang, sporthal en een kantoor van Rabobank in de directe nabijheid. Een aantal van die functies wilden we onderbrengen in een nieuwe multifunctionele accommodatie: een Kulturhus.”

Uitgangspunt voor De Spil was het realiseren van een compact gebouw met diverse gebruikersmogelijkheden. Aan het gebouw, waar eerst de Rabobank zitting had, zijn twee sporthallen toegevoegd. In de voormalige Rabobank zelf zijn onder andere de bibliotheek en buurtkamer ondergebracht. Het Agnietencollege is gehuisvest in een extra toevoeging aan het gebouw.

Optimale ontwikkeling

Om dit concept te realiseren werd abcnova aangesteld voor het projectmanagement, die van de definiëring van het programma van eisen tot de ingebruikname aan de slag ging. Simon de Jong weet dan ook de ins en outs van de verduurzaming. “We hebben gezorgd voor een duurzame en energetische optimale ontwikkeling”, vertelt De Jong.

“De bestaande Rabobank is hergebruikt in de nieuwbouw en we hebben diverse elementen uit het oorspronkelijke gebouw kunnen gebruiken.” “We hebben kozijnen, een deel van de installaties voor de luchtbehandeling en hekwerk opnieuw kunnen inzetten”, licht De Jong toe.

“Het Rabobank-kantoor had al een modulair systeem voor de kozijnen en dat hebben we gedemonteerd en op een andere plek gemonteerd. Ook het hout kan later hergebruikt worden door leverancier Foreco.” Gebruikers in contact brengen met elkaar, dat was een speerpunt voor dit project. Vanaf het begin van het proces betrok het projectteam zowel regionale en lokale bedrijven.

“Dit waren vooral bedrijven die uitblinken in duurzaamheid”, schetst De Jong. “Zo heeft Foreco de gevelbekleding geleverd en heeft Panelprint akoestische voorwanden in de sporthallen aangebracht, gemaakt van gerecyclede petflessen.”

Minerale steenstrips

Voor het onderwijsgedeelte van het gebouw met het Agnietencollege is houtskeletbouw ingezet. “De gevel hebben we voorzien van Sto Ecoshapes. Dit zijn minerale steenstrips met een bijzonder patroon. Er zit een soort vlechtverband in, net als allerlei andere diverse materiaalpatronen in het gebouw, symbool staat voor de verbindingen die we willen leggen tussen de gebruikers onderling en het gebouw”, aldus Olthof.

Om dit te stimuleren kwam het projectteam tot een ontwerp waarbij gebruikers ruimtes delen. “Overdag kan een gebouwfunctie anders zijn dan in de avonduren”, geeft projectleider Piet la Roi van gemeente Dalfsen aan.

“Die trend, van bezit naar gebruik, proberen we hier goed onder te brengen. De jonge generatie heeft dit al goed in de vingers. Met accommodaties is dit ook prima mogelijk, als de bereidheid er maar is.” Een ander uitgangspunt bij de verduurzaming is (bijna) energieneutraliteit. “We hebben die ambitie onder andere gerealiseerd door het complete dak vol te leggen met pv-panelen”, licht De Jong toe.

“Daarnaast hebben we een verwarmingssysteem op basis van luchtverwarming”, vult Olthof aan. De onderwijsfunctie hebben we op het noordwesten georiënteerd, waardoor je qua warmtelast lager uitkomt. Het opwekken van warmte is geen issue meer, het gaat erom dat je effectieve manieren hebt om het gebouw te koelen.”

BENG-proof

De herontwikkeling heeft een EPC van -0,3 en voldoet aan BENG. “We passen warmtepompen toe met bodemopslag en een grote hoeveelheid opwekking duurzame energie door pv-panelen”, vertelt De Jong. De eerder genoemde duurzaamheid is ook de proeven bij het hergebruik van het sloopmateriaal.

“Het materiaal van de bestaande sporthal is voor 99% (elders) hergebruikt. Het enige dat niet hergebruikt kan worden zijn de brandmelders en asbest, vanwege de samenstelling van het product. Al het puin van de sporthal is op locatie gebroken, dus we hebben onder andere bespaard op CO2-uitstoot door transportbewegingen te beperken. Daarnaast zijn is er een waterplein aangebracht en wordt hemelwater op het plein vastgehouden. Dit alles hebben we binnen het budget en de planning gerealiseerd, in het relatief kleine tijdsbestek van 2 jaar.”

De hoge ambities voor het Kulturhus passen in de strategie van de gemeente. “Voor onze eigen gebouwen hebben we een voorbeeldfunctie”, gaat La Roi verder. “Ook voor dit project geldt deze rol. In de projectfase legden we het ontwerp voor aan de gemeenteraadscommissie met de vraag hoe ver we konden gaan op het vlak van duurzaamheid.”

De raad bepaalt het budget en moet ook rekening houden met het geld van de belastingbetaler.

“Vanzelfsprekend denk je daar ook goed over na. abcnova kwam met een plan om in een aantal stappen een duurzaam gebouw te realiseren dat de tand des tijds kan weerstaan. Dat is gelukt en we zijn enthousiast over de nieuwe ontmoetingsplek voor iedereen uit de gemeente.”

Middelpunt

Het gebouw heet daarom ‘De Spil’. Een spil tussen de verschillende gebouwfuncties en gebruikers en een gebouw dat als middelpunt fungeert voor Nieuwleusen. “Het is daarnaast een letterlijke spil tussen noord en zuid Nieuwleusen. Ter illustratie: er was altijd een ondernemersvereniging zuid en noord, nu is het er weer één.”

Een ander voordeel van het centrale is de reuring. “Er is één gebruiker altijd aanwezig, de school. Dat, samen met de bibliotheek, maakt dit een energiek centrum en duurzame plek van ontmoetingen voor de komende decennia.” 

Tekst: Marvin van Kempen

Foto De Spil (boven): Marcel Saltbommel, foto Bommel Nieuwleusen.

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c185 c225 c268
Balkons droog aan casco verbinden

Balkons droog aan casco verbinden

16 feb om 10:31 uur
timer 6 min

Schöck Isokorf staat alom bekend om het voorkomen van koudebruggen. Met het nieuwe IQlick-systeem wordt de ...

Lees verder »

c21 c185 c225
Sloop op luchthaven is voor 99% circulair

Sloop op luchthaven is voor 99% circulair

12 feb om 10:01 uur
timer 31 min

Op Schiphol resulteert een forse ambitie in de hoogwaardige circulaire inzet van liefst 99% van de materialen ...

Lees verder »

c21 c54 c185
Decorated shit

Decorated shit

11 feb om 16:01 uur
timer 5 min

“Zolang we heiligverklaarde concepten overeind houden, zoals we het geleerd hebben op de universiteiten, ...

Lees verder »

c185 c223 c251 c269
Whitepaper: Sneller bouwen met hogere kwaliteit kan vandaag al

Whitepaper: Sneller bouwen met hogere kwaliteit ...

Het is tijd om verantwoordelijkheid te nemen, want het aantal nieuw te bouwen én te renoveren woningen ...
c21 c140 c185 c225 c244
‘Van waardeloos vastgoed naar waardevast flexgoed’

‘Van waardeloos vastgoed naar waardevast ...

11 feb om 10:01 uur
timer 8 min

In de Week van de Circulaire Economie trok het webinar Circulair Bouwen ruim 150 bezoekers, die afkwamen op een ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225
Cirkelstad Deventer toont diverse richtingen voor circulaire routes

Cirkelstad Deventer toont diverse richtingen ...

4 feb om 07:01 uur
timer 6 min

Met sterke, verdiepende presentaties over circulair uitvragen en aanbesteden trapte Cirkelstad Deventer 2021 af. ...

Lees verder »

c21 c54 c185 c244
Circulair bouwen als vaccin voor systeemcrises

Circulair bouwen als vaccin voor systeemcrises

3 feb om 15:45 uur
timer 6 min

Marten Valk: We zitten in een bijzondere tijd, er gebeurt veel. Door covid-19 is er acute aandacht voor het thema gezondheid. ...

Lees verder »

c21 c185 c190 c225 c244
Catalogus vol circulaire inspiratie en kennis

Catalogus vol circulaire inspiratie en kennis

1 feb om 17:00 uur
timer 1 min

Van biobased bruggen van Accoya hout tot nieuwe, duurzame en circulaire steenmengsels, je vindt het allemaal in ...

Lees verder »

c21 c135 c185 c225 c244
Cirkelstad Deventer trekt samen op met ambitieuze wethouder Walder

Cirkelstad Deventer trekt samen op met ambitieuze ...

21 jan om 10:01 uur
timer 6 min

Sinds afgelopen najaar is Cirkelstad Deventer actief in een gemeente die al heel wat duurzame stappen zette. Zo ...

Lees verder »

c21 c120 c135 c185 c225
Van gesloten bastion naar transparante en flexibele werkomgeving

Van gesloten bastion naar transparante en flexibele ...

19 jan om 10:01 uur
timer 3 min

De renovatie en verduurzaming van het Rijkskantoor Surinameweg 4 (Haarlem) naar energielabel A+ zal worden uitgevoerd ...

Lees verder »

c21 c127 c185 c225
Een nieuw circulair woningbouwconcept door studenten

Een nieuw circulair woningbouwconcept door studenten

7 jan om 10:01 uur
timer 1 min

Nederland erkent de klimaatproblemen en stelt als doel om CO2-neutraal en circulair te zijn in 2050. Het besef ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c265
Primeur in Eindhoven: 56 woningen in CLT

Primeur in Eindhoven: 56 woningen in CLT

4 jan om 07:01 uur
timer 3 min

Nog niet eerder vertoond in Nederland: in de uitbreidingswijk Meerhoven in Eindhoven worden 56 grondgebonden woningen ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up