Asbestdakenverbod 2024: Een papieren-tijgeroplossing!

timer3 min
Asbestdakenverbod 2024: Een papieren-tijgeroplossing!

Op 1 januari 2024 is het verboden om asbestdaken te hebben. Dit moet een einde maken aan de risico's van de kankerverwekkende asbestvezels. Maar het verbod van staatssecretaris Sharon Dijksma (Infrastructuur en Milieu) is niet volledig doordacht. Het kabinet doet nog te weinig om de daken daadwerkelijk te saneren.

De volgende vragen hebben wij daarom op een rij gezet:

  1. Wat is asbest en waarom worden asbestdaken verboden?
  2. Wat houdt het asbestdakenverbod vanaf 2024 in?
  3. Wat zou een duurzame oplossingsrichting voor het asbestdakenverbod zijn?

Wat is asbest en waarom worden asbestdaken verboden?

Asbest is een verzamelnaam voor een groep natuurlijke mineralen, die bestaan uit microscopisch kleine, naaldachtige vezels. Asbestvezels dringen diep in de longen door. Wie deze vezels inademt, kan ziektes als longkanker, longvlies- of buikvlieskanker of stoflongen krijgen. Sinds juli 1993 mogen bedrijven geen asbest meer gebruiken, omdat elk jaar ongeveer 1.000 mensen in Nederland aan de gevolgen van asbest overlijden. Grofweg 2 keer het aantal verkeersdoden in 2014 in Nederland

Asbestdaken die voor juli 1993 gebouwd zijn, zijn door de jaren heen aangetast door weer en wind. Hierdoor komen deze vezels ook vrij. Net zo gevaarlijk voor de gezondheid als wanneer je een zaag erinzet. Het verbod op asbestdaken is vanuit  volksgezondheid en milieu meer dan 100% legitiem, want het kabinet wil in 2040 geen nieuwe asbestslachtoffers meer.

Wat houdt het asbestdakenverbod vanaf 2024 in?

Vanaf 2024 mogen particulieren, bedrijven en (overheids-)instellingen geen asbestdaken meer bezitten om deze gezondheids- en milieuproblemen door asbest te voorkomen. In de meeste gevallen moet een gespecialiseerd asbestverwijderingsbedrijf het asbestdak verwijderen. De eigenaar van asbestdaken is echter zelf verantwoordelijk voor de asbestverwijdering, inclusief kosten. Gemeenten moeten vanaf 2024 dit asbestdakenverbod handhaven.

De volgende 5 praktische problemen doen zich voor bij dit verbod:

  1. Met de huidige saneringsvraag zullen met een zeer optimistische raming in 2040 alle asbestdaken verwijderd zijn.
  2. Er is een chronisch tekort aan gecertificeerde asbestsaneerders.
  3. Bij vele eigenaren zijn de kosten een groot probleem. De subsidieregeling van € 10 miljoen in 2016 is niet toereikend om 120 miljoen m2 aan asbestdaken te saneren.
  4. Handhaving is in het Nederlandse poldermodel geen kernkwaliteit. Dit komt bovenop het extra beslag op de gemeentelijke capaciteit, kwaliteit en de financiën.
  5. De kosten van opruimwerkzaamheden bij branden met asbestdaken starten direct in de 100.000-en euro’s. Verzekeraars sluiten in nieuwe polissen daarom het verzekeren van de schade van een asbestbrand bij onroerend goed uit.

Het huidige Asbestdakenverbod 2024 is gelet op deze praktische uitvoeringsproblemen een ‘papieren-tijgeroplossing’. Daarbovenop adviseert de Raad van State voor het verbod een meer solide wettelijke grondslag in de Wet Milieubeheer.

Wat zou een duurzame oplossingsrichting voor het asbestdakenverbod zijn?  

Een eerste stap in de goede richting is een duidelijke strakke regierol voor provincies om de uitvoering van het Asbestdakenverbod concreet vorm te geven. Tot op heden zijn alleen de provincies Limburg en Overijssel voorzichtig gestart om de regie te pakken. Gedeputeerde van de provincie Limburg Daan Prevoo geeft ook aan dat de subsidieregeling van het kabinet slechts een druppel op een gloeiende plaat is.

De volgende stap is dat provincies gemeenten uitdagen en financieel ondersteunen. Gemeenten kunnen het Asbestdakenverbod omzetten naar de dagelijkse gemeentelijke praktijk in de geest van de nieuwe Omgevingswet. Met maatschappelijke initiatieven vanuit de samenleving en het bedrijfsleven om Asbestdakenverbod 2024 uit te voeren met gemeenten. De position paper asbestdakenverbod van de brancheverenigingen is een goede eerste aanzet.

Duurzame oplossingen

Het huidige Asbestdakenverbod 2024 is een ‘papieren-tijgeroplossing’ en niet duurzaam op basis van praktische uitvoeringsproblemen, want het moet: “Eenvoudig Beter”.

Een oplossingsrichting is:

  1. provinciale regie met een gemeentelijke aanpak in de geest van de nieuwe Omgevingswet
  2. gebruikmaken van maatschappelijke initiatieven uit de participatiesamenleving

Auteurs: Arno Kleine Staarman en ir. André Hagendijk. Duurzaam Gebouwd-expert Arno Kleine Staarman is projectmanager ruimtelijke ontwikkeling van Aranto. André Hagendijk is strategisch samenwerkingspartner van Aranto.

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c122 c225 c244
BZW Holland is nieuwe partner van Duurzaam Gebouwd

BZW Holland is nieuwe partner van Duurzaam Gebouwd

18 feb om 16:00 uur
timer 3 min

BZW Holland is vers aangesloten bij het netwerk van Duurzaam Gebouwd als partner. In dit artikel spreken we Jan ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c243 c244
Nieuw: digitaal magazine Gebouwschil

Nieuw: digitaal magazine Gebouwschil

1 feb om 06:30 uur
timer 1 min

Vers van de pers: het nieuwe digitale magazine over het thema Gebouwschil. In dit magazine krijg je nieuwe inzichten ...

Lees verder »

c21 c122 c225
Gebouwschil biedt veel kansen voor verduurzaming en circulariteit

Gebouwschil biedt veel kansen voor verduurzaming ...

28 jan om 13:01 uur
timer 6 min

Tijdens het eerste webinar van Duurzaam Gebouwd in 2021 kwam een grote verscheidenheid aan kansen voor de gebouwschil ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c243 c244
Webinar gebouwschil: duurzaamheidsambities halen met een toekomstbestendige schil

Webinar gebouwschil: duurzaamheidsambities halen ...

8 jan om 07:00 uur
timer 1 min

Last call! Op 21 januari besteden we tijdens een webinar aandacht aan innovaites in de gevel en belichten we de ...

Lees verder »

c21 c26 c122 c134 c278
Het Platform – mixed-use gebouw in het stationsgebied van Utrecht

Het Platform – mixed-use gebouw in het ...

26-11-2020 om 09:04 uur
timer 3 min

Direct naast station Utrecht Centraal is een nieuw gebouw in gebruik genomen: Het Platform. In het gebouw wordt ...

Lees verder »

c21 c122 c186 c225
Vacuümisolatie voor de kritische plaatsen

Vacuümisolatie voor de kritische plaatsen

16-10-2020 om 13:01 uur
timer 3 min

Met de nieuwe BENG-normen wordt het steeds belangrijker om isolatiemateriaal zodanig aan te brengen dat het voldoet ...

Lees verder »

c21 c120 c122 c127 c184 c225 c243
Eind jaren 60 wijk gaat #VanGasLos

Eind jaren 60 wijk gaat #VanGasLos

12-10-2020 om 17:00 uur
timer 1 min

In een eind jaren 60 wijk in Terborg, dichtbij Doetinchem, worden woningen van het gas af gehaald. Daarvoor wordt ...

Lees verder »

c21 c122 c190 c225
Primeur in Schiedam: eerste houten parkeergarage van Nederland

Primeur in Schiedam: eerste houten parkeergarage ...

15-09-2020 om 15:01 uur
timer 3 min

Continental Car Parks ontwikkelt volgend jaar de eerste houten parkeergarage van Nederland in Schiedam. Daarnaast ...

Lees verder »

c21 c54 c122 c244
Circulariteit anno 2020: dakdekkersbranche onder de loep

Circulariteit anno 2020: dakdekkersbranche onder ...

27-08-2020 om 15:30 uur
timer 5 min

Erik Steegman: Dakbedekkingsmaterialen worden met enige regelmaat op het voetstuk geplaatst als het gaat om de duurzaamheid. ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c244
Hogeschool Windesheim krijgt circulaire gevelrenovatie

Hogeschool Windesheim krijgt circulaire gevelrenovatie

18-08-2020 om 09:00 uur

Gebouwen B+C van de Hogeschool Windesheim in Zwolle krijgen een vernieuwde gevel, waarin de installatietechniek ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c244
Circulaire gevelvernieuwing Albert Heijn verhoogt winkelcomfort

Circulaire gevelvernieuwing Albert Heijn verhoogt ...

17-08-2020 om 07:00 uur
timer 2 min

Het nieuwe ontwerp van de Albert Heijn XL aan de Sint Jacobslaan in Nijmegen blaast nieuw leven in een voormalig ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c244
Fraeyelemaborg in Slochteren straks weer klaar voor de toekomst

Fraeyelemaborg in Slochteren straks weer klaar ...

10-07-2020 om 07:00 uur

Op een landgoed van ruim 23 hectare staat het pareltje Fraeylemaborg, vanaf de middeleeuwen bewoond en in de 20e ...

Lees verder »

Reacties

Geheel mee eens. Het is waarschijnlijk nodig om flink druk op de diverse overheden uit te oefenen om deze zaak in beweging te krijgen. Daarom moeten eigenaren van woningen met een asbestdak zich inschrijven bij de Contactgroep Eigenaren Asbestwoningen via de site www.asbestwoning.nl.

Er zijn heel goede redenen om asbestdaken te verwijderen. Het gaat echter niet als eerste om acute gezondheidsrisico's. Die zijn relatief laag. Men vergeet te zeggen dat de 1000 asbestdoden per jaar in overgrote meerderheid vallen onder de mensen die voor 1994 professioneel met grote hoeveelheden asbest hebben gewerkt, en niet onder bewoners of gebruikers van panden met een asbesttoepassing. In die zin is het artikel tendentieus. De kans dat mensen zeer grote hoeveelheden asbestvezel inademen van een bestaand dak is niet heel groot. De risico's van inpandige (niet hechtgebonden) asbesttoepassingen zoals amosietplaat of leidingisolatie zijn waarschijnlijk groter. Primaire reden om afscheid te nemen van asbestdaken zijn de grote kosten van asbestbranden en van de bodemverontreinigingen in de druipzone. Daarnaast gaat het natuurlijk om een grote diffuse bron die nu ook weer niet geheel zonder risico is. Ik zou wel eens wetenschappelijk onderzoek willen zien mbt het aantal slachtoffers puur door het aanwezig zijn (dus niet de bouw) van asbestdaken. Dat ligt waarschijnlijk dichter bij de tien per jaar dan bij de duizend. Nogmaals, geen reden om niks te doen, maar wel een ander verhaal.

Geachte heer Ekkers, beste Rob, Dank voor uw reactie namens de Contactgroep Eigenaren Asbestwoningen. Ik wens u veel succes toe! Met vriendelijke groet, Arno Kleine Staarman

Geacht E. Kovacsek, Dank voor uw reactie. De aantasting van oude asbestdaken door weer en wind zal per jaar groter worden, waardoor meer asbestvezels vrij zullen komen. Gelet op de incubatietijd van asbest zullen er op dit moment door de aantasting van oude daken relatief gezien minder slachtoffers zijn, dan slachtoffers, die met asbest gewerkt hebben. Op een bepaald moment zal die verhouding omgekeerd zijn. Ik deel uw mening, dat nader wetenschappelijk vereist is. Met vriendelijke groet, Arno Kleine Staarman

Persoonlijk vind ik het al heel wat dat er een asbestdakenverbod is per 2024. Er is gewoon een enorme hoeveelheid asbest gebruikt in de Bouw. Om dat eruit te krijgen is een enorme uitdaging. Niet alleen in daken zit het, maar overal. Dit wordt al specialistisch aangepakt middels asbestinventarisaties bij saneringen, verwijderd en gecontroleerd door specialisten. Hiermee vind een geleidelijke verwijdering plaats en geen piek. Wel zou het een stimulans zijn als eigenaren van panden gewezen worden op het gevaar van aanwezigheid van asbest en mogelijk een extra pot geld beschikbaar moeten worden gesteld als er toch al vervangen moet worden of de wens daartoe en daarbij ook gebruik wordt gemaakt van duurzame oplossingen. Persoonlijk vind ik ook dat deze initiatieven vanuit de overheid moeten worden geïnitieerd en niet iedereen apart van elkaar er tijd en energie in gaat stoppen. Al is het alleen al omdat dit niet (kosten)efficiënt is. Met vriendelijke groeten, Rick Pattipeilohy

Dank voor uw aanvulling en mening @Rick Pattipeilohy. Met vriendelijke groet, Arno Kleine Staarman

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up