Circulair en energieneutraal kunnen ook samen

timer4 min
Circulair en energieneutraal kunnen ook samen

Circulair en energieneutraal bouwen zijn beiden hot. Overal in het land komen nieuwe initiatieven op en we discussiëren ons wat af op interessante bijeenkomsten. Mooi, maar circulaire bouwers ontmoeten elkaar geregeld in andere circuits dan de pleitbezorgers van energieneutraal. Hoe kunnen we in Nederland de klimaatdoelstellingen (die zich meer richten op energieneutraal) verenigen met circulariteitsdoelstellingen in de bouw?

Het klimaatakkoord staat in Nederland prominent op de politieke agenda. Voor de bouw wordt dit thema al vrij snel vertaald naar het idee dat we van ons geliefde, maar oprakende gas af moeten, dat we onze gebouwen beter moeten isoleren en bovendien energie moeten gaan opwekken door middel van zonnepanelen en warmteboilers op onze daken. Over materialen wordt niet tot nauwelijks gesproken. Wie zijn huis bijvoorbeeld wil laten isoleren, komt terecht op vergelijkingswebsites met de voor- en nadelen van diverse isolatiematerialen, maar verneemt niets over de duurzaamheid van de materiaalkeuze. Laat staan of deze materialen een recyclingswaarde hebben.

Tegelijkertijd geeft staatssecretaris Stientje van Velthoven aan dat het klimaatakkoord mede kan worden gerealiseerd door circulariteitsdoelstellingen te behalen. Als er minder nieuwe materialen nodig zijn, wordt de CO2-uitstoot immers vanzelf gereduceerd. De vraag is of dit altijd helemaal juist is, maar om niet al te veel af te dwalen: laten we er vanuit gaan dat deze veronderstelling klopt. Wanneer je de circulariteitsambities (dus het verminderen van onze afhankelijkheid van nieuwe grondstoffen) van de rijksoverheid vrij vertaalt naar de bouw, komen je vaak terecht in gesprekken over materialenpaspoorten, modulair bouwen en de recycling van bouwmaterialen. 

Bij het begrip circulariteit is er overigens een belangrijke toevoeging te maken. Nu circulair het woord ‘duurzaam’ langzaam aan het vervangen is in de politieke arena, blijft het van belang om goed in de gaten te houden of de juiste zaken worden gestimuleerd door slim gebruik te maken van meetinstrumenten als LCA’s (Life Cycle Analyses). Dit om te analyseren of de maatregelen die we nemen daadwerkelijk milieuwinst opleveren. Circulair behoort geen doel op zich te zijn, maar is een middel om ervoor te zorgen dat we als samenleving een lagere milieu-impact hebben op onze vitale ecosystemen. Het is dan ook belangrijk foute prikkels te voorkomen: een gemeente die zich bijvoorbeeld blind staart op een circulair product (vaak vertaalt als een goed te recyclen product), maar daarmee een product aanschaft dat het al na een korte periode moet vervangen, is niet goed bezig. Het meest circulaire product blijft natuurlijk het product dat het minste materiaal gebruikt, het langste meegaat en de laagste milieu-impact heeft!

Auteur Marjolein van Gelder

Hoe kunnen deze circulaire en energieneutrale uitgangspunten voor de bouw worden verenigd? Dit kan door in het geval van bijvoorbeeld isolatie en warmtepompen ook te kijken wat een duurzame variant is met een lage milieu-impact, een product dat lang meegaat én aan het einde van zijn of haar leven te recyclen is. Kijk bijvoorbeeld in het geval van de warmtepomp of deze gemaakt is van duurzame materialen. Bovendien is een warmtepomp een uitstekend product om te gaan leasen zodat deze eigendom blijft van de fabrikant. Dit daagt de fabrikant uit om een product te produceren dat lang meegaat, te investeren in goede schoonmaak en onderhoudscontracten en het op te halen en te recyclen aan het einde van het leven. Daarnaast zijn warmtepompen duur en is het voor consumenten interessant zo’n enorme uitgave niet in één keer te hoeven doen.

Tegelijkertijd kun je ervoor kiezen om materialen toe te passen in een gebouw die én een lage CO2-footprint hebben én goed te recyclen of te composteren zijn aan het einde van het leven. Denk bijvoorbeeld aan het toepassen van (gecertificeerd) hout in de constructie wat een veel lagere CO2-uitstoot heeft dan het gebruik van beton. Maar ook gerecyclede materialen hebben over het algemeen een lagere CO2-uitstoot dan de virgin tegenhanger.

Hoog tijd dus dat kamp energieneutraal gaat nadenken over hoe en welke materialen worden toegepast in de verduurzaming van de gebouwde omgeving! Daarnaast is het noodzakelijk dat de pleitbezorgers van circulair bouwen inzichtelijk maken wat de CO2-impact is van circulaire oplossingen. En beiden zullen zich blijvend moeten inzetten om ook werkelijk meetbare oplossingen te bedenken die onze aarde leefbaar houden.

Ga je ook aan de slag met circulariteit en duurzame materialen in vloeren? Neem dan gerust contact met mij op.

Tekst: Marjolein van Gelder

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

FSC pleit voor meer gebruik tropisch hout

FSC pleit voor meer gebruik tropisch hout

22 mrt om 08:00 uur
timer 4 min

Met de Bosberekentool wil FSC Nederland ervoor zorgen dat bouwbedrijven meer tropisch hout in bouwprojecten verwerken. ...

Lees verder »

Milieustraten met een materialenpaspoort

Milieustraten met een materialenpaspoort

18 mrt om 11:00 uur
timer 1 min

Milieustraten met een materialenpaspoort zijn geen vergezicht meer. Modulo Milieustraten levert ze vanaf nu om ...

Lees verder »

Gameontwikkelaars printen vergadercentrum in Teuge

Gameontwikkelaars printen vergadercentrum in ...

14 mrt om 15:30 uur
timer 4 min

Europa’s eerste commerciële, 3D-geprinte gebouw verschijnt in het Gelderse Teuge. Niet bouwvakkers maar ...

Lees verder »

Innovatiebijeenkomst Slim Circulair
apr18

Innovatiebijeenkomst Slim Circulair

18 april aanstaande vindt de vierde editie van de BouwCirculair Innovatiebijeenkomst: Slim Circulair plaats! Een ...

Dit betreft een extern evenement uit het netwerk van Duurzaam Gebouwd

Lees verder »

Innovation Award beloont betekenis

Innovation Award beloont betekenis

12 mrt om 08:00 uur
timer 1 min

Met de Rabobank Innovation Challenge bieden Building Holland en Rabobank een podium voor vernieuwing in de bouwketen. 

Lees verder »

Biobased vloer als dienst

Biobased vloer als dienst

26 feb om 11:00 uur
timer 1 min

Forbo Flooring komt met biocomposiet waarin gebruikte marmoleumvloeren zijn verwerkt. De innovatie kan voor een ...

Lees verder »

Duurzaamheid gaat niet over een nacht ijs

Duurzaamheid gaat niet over een nacht ijs

11 feb om 11:00 uur
timer 5 min

Moeilijk hoeft circulair aanbesteden niet te zijn, aldus Lukas Pepping (Antea Group Nederland). Als je in de aanbesteding ...

Lees verder »

Circulair aanbesteden in de praktijk: workshops van het DGC

Circulair aanbesteden in de praktijk: workshops ...

1 feb om 08:00 uur
timer 1 min

Eerder lieten we je al weten dat we grote namen op het programma hebben staan voor Duurzaam Gebouwd Congres. Ook ...

Lees verder »

Circulariteit en energieneutraliteit centraal bij GWW-project provincie Utrecht

Circulariteit en energieneutraliteit centraal ...

25 jan om 13:00 uur
timer 1 min

Provincie Utrecht gaf de opdracht om de doorstroming, veiligheid en leefbaarheid op en langs de Arnhemseweg te ...

Lees verder »

Merosch wint Ondernemersprijs Midden-Holland

Merosch wint Ondernemersprijs Midden-Holland

25 jan om 10:00 uur
timer 1 min

Adviesbureau maakt van gebouw uit de jaren vijftig een modern, gasloos en energieneutraal kantoor.

Lees verder »

Circulair denken: van TCO naar TBO

Circulair denken: van TCO naar TBO

11 jan om 15:30 uur
timer 3 min

De circulaire economie begint op gang te komen. Ook in 2018 zijn fantastische ontwikkelingen opgestart in de gebouwde ...

Lees verder »

'Circulariteit is een kwestie van niet zeuren maar gewoon doen'

'Circulariteit is een kwestie van niet zeuren ...

10 jan om 11:00 uur

Een interview met Houkje Rijpstra, directeur Vereniging Circulair Friesland en spreker tijdens het Duurzaam Gebouwd ...

Lees verder »

Reacties

Hetzelfde geldt voor gezonde gebouwen (WELL) en klimaatadaptatie. Je zou niet OF maar EN moeten willen. Een gezond én circulair én energieneutraal én klimaatadaptief gebouw. Kom je toch weer op duurzaamheid in brede zin aanpakken. Met soms even extra focus op de aspecten die achterblijven (zoals circulariteit nu doet voor het materiaalgebruik).

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up