Building Holland Digital geeft versnelling aan circulair bouwen

timer1 min
Building Holland Digital geeft versnelling aan circulair bouwen

Na de afgelasting van Building Holland in maart, wachtte de organisatie niet tot de volgende editie, eind oktober. Met een ijzersterk en volgeladen programma op een nieuw, online platform werd vandaag het circulair bouwen veel impulsen gegeven.

Heel actueel en symbolisch - want digitaal - was een gebeurtenis tijdens de eerste presentatie van het plenaire programma, dat voor ruim vierhonderd bezoekers werd gehost door Building Holland, Duurzaam Gebouwd en Cirkelstad. Namens de laatste organisatie werd de green paper Samen Versnellen online aangeboden aan Elphi Nelissen, voorzitter van het Transitieteam Circulaire Bouweconomie. Daarbij riep Gertjan de Werk op om niet met nieuwe spelregels te komen, maar met een nieuw spel.

Eerst ging De Werk echter in op ‘belachelijk veel open deuren’ en fabels die drempels opwerpen. Zoals de aanbestedingswet, die veel meer ruimte biedt dan wordt genomen, aldus De Werk. “Of fouten maken met gemeenschapsgeld. Wees daar niet bang voor en creëer speelruimte om te experimenteren, want we moeten juist door fouten te maken van elkaar leren. Trap de open deuren in, ga aan de slag en dat doe je door samen te werken. Begin niet solo met een project, maar zoek samenwerking. Stap op een van de rijdende treinen die er al zijn en koppel er circulaire ambities aan vast, waar je zelf blij van wordt. Kies ook voor focus en dus voor een specifiek thema, zoals secundaire materialen, biobased bouwen of een extreem lage MPG.”

Drie van de zeven strategieën uit de genoemde paper Samen Versnellen (pdf):

  • Uitvraag van ambitieuzere MPG of MKI dan de huidige normen;
  • Samenwerking; wees niet bang om met de markt te praten;
  • Samen leren en het nieuwe normaal bepalen.

Losmaakbaarheid

Elphi Nelissen stipte vervolgens aan hoe groot de aanslag van de bouwsector is op zaken als grondstoffen en de energievoorraad. Wat we daaraan moeten doen? De strategie van haar transitieteam bestaat uit drie zaken:

  • Gebouwen beter en aanpasbaar bouwen (en zo langer behouden en afval reduceren);
  • Groene materialen gebruiken (biobased);
  • Materialen uit sloop hergebruiken in zelfde sector.

Eén van de voorwaarden op weg naar de door het Rijk gekozen ijkpunten (in 2023, 2030 en 2050) is, volgens Nelissen, wetgeving die niet knelt, maar stimuleert. Voor een alomvattend materialenpaspoort is het nog te vroeg, maar er komt wel onderzoek om daarmee aan de slag te kunnen gaan. Verder moeten volgens haar aanvullende indicatoren aan een 'MPG+' worden toegevoegd, met daarbij ook het item losmaakbaarheid. In 2023 wil de overheid zo circulair mogelijk inkopen en daarbij hoort dan ook een vergelijkend meetinstrument, dat nog nader moet worden ingevuld, besloot Nelissen.

Building Holland Digital geeft versnelling aan circulair bouwen

Beeld uit de presentatie van Elphi Nelissen

Grenzen opzoeken

Na deze eerste keynote volgde een vraaggesprek met Rutger Büch (Cirkelstad), Marije Kamphuijs (Van Wijnen) en Jurgen Schoenmakers (Dura Vermeer). Centraal stonden hun eigen ervaringen met circulariteit. Zo zorgde de evaluatie van het project Fijn Wonen ervoor dat er bij Van Wijnen een echte afdeling circulariteit kwam, aldus Kamphuijs. Schoenmakers had een heel andere ervaring, nadat hij vanuit renovatieprojecten allerlei materialen (brandwerende puien, tapijttegels, stoeltjes) wilde hergebruiken in de nieuwe eigen huisvesting. “Wellicht is het echter beter vraaggestuurd te verzamelen, want nu kwamen we materialen te kort of ze bleven juist over. Die inzet heeft echter wel het denken over circulariteit en de inkoop bevorderd.” Ook Kamphuijs leerde veel van projecten en koppelt successen juist aan het maken van veel fouten. “Als dat niet gebeurt, zoek je de grenzen niet voldoende op.”

Innovatieagenda en opschalen

Na deze marktpartijen kwamen ook de opdrachtgevers aan bod, in de persoon van Martine de Vaan (Rijksvastgoedbedrijf). Zij presenteerde de nieuwe Innovatieagenda van het RVB. Meer nog dan voorheen wil het RVB daarmee explicieter en uitnodigender aan de slag gaan. En dan niet per project pionieren, maar ook echt opschalen. Die vijf belangrijkste aspecten betreffen zaken als een productieve werkomgeving (met aandacht voor gezondheid en aanpasbaarheid), verduurzaming (energietransitie, circulariteit en grondstofgebruik) en de digitale transformatie. Dat laatste aspect heeft ook effect op de relatie met technologische dienstverleners, waarbij ze verwees naar de dag van vandaag en het houden van een webinar.

Natuurlijk hamerde De Vaan namens het RVB ook op het samenwerken à la de Marktvisie. Hoe je een goede samenwerking kunt borgen? Begin daar al mee in de aanbestedingsfase, aldus De Vaan, door bijvoorbeeld een crisissituatie te simuleren en te bekijken of er een goede match mogelijk is. Alle genoemde aspecten komen bovendien samen in Gebiedssamenwerking, betoogde De Vaan. Inclusief klimaatadaptatie en biodiversiteit. Als bijvoorbeeld (nieuwe) bomen met warmtenetten moeten worden verweven, is gebiedssamenwerking onontbeerlijk.

Building Holland Digital geeft versnelling aan circulair bouwen

Bouwwaardemodel

In de laatste keynote liet architect Jack van der Palen zien hoe je, vóór het circulair bouwen, eerst circulair moet ontwerpen. Hij nam de betonsector als voorbeeld. Bij het ontwerpen van gebouwen wordt een hele reeks van keuzes gemaakt, zoals materiaal- en grondstoffenkeuzes, de keuze voor modulebouw en voor adaptief ontwerpen. Je kunt hiervoor het circulaire Bouwwaardemodel gebruiken, ontwikkeld met de partners van het Betonakkoord, maar ook toepasbaar in andere sectoren. Het Bouwwaardemodel maakt op uiterst systematische wijze duidelijk hoe je in de bouw waarde kunt toevoegen en behouden. En dat alles met als uitgangspunt: het optimaal gebruikmaken van de eigenschappen van materialen, aldus Van der Palen.

Er is hierbij geen sprake van een rekenmodule, maar wel van een handleiding voor de ontwikkel-, gebruiks- en hergebruiksfase. De bouwlagen-methodiek van Stewart Brand is hiervoor een belangrijk handvat, terwijl als vanzelf alle ketenpartners aan bod komen en samenwerken wordt gestimuleerd. De vele getoonde sheets gaven een fascinerend beeld van het model, met tal van dwarsverbanden en koppelkansen.
“Ontwerp een gebouw zodanig dat er na het eerste gebruik ook andere functies mogelijk zijn. Bouw simpeler en functievrij, met bijvoorbeeld een kolommenstructuur, dan kan een gebouw jaren blijven staan. Sloop een gebouw pas als je er totaal geen functies meer in kunt onderbrengen”, aldus Van der Palen, tijdens zijn uiterst gedetailleerde presentatie op het hoofdpodium van deze eerste, geslaagde editie van Building Holland Digital.

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c225 c244
Circulariteit centraal op RVO stage op Verbindingsfestival

Circulariteit centraal op RVO stage op Verbindingsfestival

16 sep om 06:30 uur

De Rijksdienst voor Ondernemend Nederland zorgt voor een inhoudelijk programma op de RVO Stage tijdens het Verbindingsfestival ...

Lees verder »

c21 c190 c225 c243 c244
Ultiem duurzaam asfalt stapje dichterbij

Ultiem duurzaam asfalt stapje dichterbij

10 sep om 10:01 uur
timer 2 min

Op de A12 nabij Nootdorp bracht BAM Infra Nederland vorige week in een demonstratievak het meest duurzame asfalt ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c244
Eerste kennisbijeenkomst Expeditie ’t Veen bron van inspiratie

Eerste kennisbijeenkomst Expeditie ’t ...

4 sep om 07:30 uur
timer 4 min

’t Veen in Hattem, een ontwikkelingsgebied dat grenst aan zowel de droge Veluwe als de waterrijke IJsseldelta, ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c244
Nieuw: digitaal magazine Circulair Bouwen

Nieuw: digitaal magazine Circulair Bouwen

2 sep om 06:00 uur

Vers van de pers: ons nieuwe digitale magazine Circulair Bouwen. Ontdek in dit magazine hoe leveranciers een terugname ...

Lees verder »

c21 c190 c225 c244
De duurzaamheid van kalkzandsteen

De duurzaamheid van kalkzandsteen

1 sep om 12:31 uur
timer 2 min

Met een hele reeks van ontwikkelingen en initiatieven loopt Calduran voorop in milieubewustzijn. De prominente ...

Lees verder »

c21 c54 c122 c244
Circulariteit anno 2020: dakdekkersbranche onder de loep

Circulariteit anno 2020: dakdekkersbranche onder ...

27 aug om 15:30 uur
timer 5 min

Erik Steegman: Dakbedekkingsmaterialen worden met enige regelmaat op het voetstuk geplaatst als het gaat om de duurzaamheid. ...

Lees verder »

c21 c190 c225 c243 c244
CO2-uitstoot energiezuinige baksteenoven kwart lager

CO2-uitstoot energiezuinige baksteenoven kwart ...

24 aug om 15:30 uur
timer 2 min

Baksteenproducent Vandersanden gebruikt sinds kort een nieuwe, milieuvriendelijke baksteenoven. Tijdens de productie ...

Lees verder »

c21 c225 c244
Gasholders Londen pakt uit met duurzaamheidsmaatregelen

Gasholders Londen pakt uit met duurzaamheidsmaatregelen

20 aug om 10:00 uur
timer 2 min

In Londen zien we een duurzaam project gestalte krijgen: Gasholder Triplets. Met een veelvoud aan duurzaamheidsmaatregelen ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c244
Brainstorm duurzame scholen voor marktpartijen

Brainstorm duurzame scholen voor marktpartijen

18 aug om 13:01 uur
timer 2 min

Op woensdag 9 september organiseert PIANOo samen met Cirkelstad een online bijeenkomst (buyer group), waar marktpartijen ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c244
Hogeschool Windesheim krijgt circulaire gevelrenovatie

Hogeschool Windesheim krijgt circulaire gevelrenovatie

18 aug om 09:00 uur

Gebouwen B+C van de Hogeschool Windesheim in Zwolle krijgen een vernieuwde gevel, waarin de installatietechniek ...

Lees verder »

c21 c227 c244 c249 c250
Training Contracteren van circulariteit en CO2-reductie in de bouw en infra

Training Contracteren van circulariteit en CO2-reductie ...

Wat verstaan we precies onder circulariteit? Wat is een MKI-score? Hoe kan concrete toepassing van deze begrippen ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c244
Circulaire gevelvernieuwing Albert Heijn verhoogt winkelcomfort

Circulaire gevelvernieuwing Albert Heijn verhoogt ...

17 aug om 07:00 uur
timer 2 min

Het nieuwe ontwerp van de Albert Heijn XL aan de Sint Jacobslaan in Nijmegen blaast nieuw leven in een voormalig ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up