Niet omdat het beton opraakt

timer3 min
Niet omdat het beton opraakt

Net zomin als dat het stenen tijdperk eindigde omdat de stenen opraakten, zal de huidige lineaire bouweconomie eindigen omdat het beton opraakt. Sterker nog, in de nieuwe, circulaire bouweconomie zal er volop beton worden gebruikt. Want anders dan nogal wat partijen beweren, is niet het opraken van grondstoffen voor de bouw het probleem. Evenmin als teveel bouwafval. De werkelijke drivers voor een bouweconomie die in 2050 volledig circulair moet zijn, liggen elders.

Foto boven: Hans Korbee, schrijver van deze expertpost

Acute problemen

Het grootste probleem van de huidige lineaire bouweconomie is de uitstoot van gassen die zeer schadelijk zijn voor ons milieu. CO2 en andere broeikasgassen staan daarbij met stip op 1, direct gevolgd door gassen die de biodiversiteit verder aantasten. Dit inzicht is van essentieel belang omdat beide vragen om maatregelen op de kortst mogelijke termijn. Onze bedenktijd is op.

In steeds bredere kring dringt het besef door dat circulair bouwen niet een doel is, maar een middel. Een middel om de schadelijke effecten van de huidige lineaire bouweconomie zo sterk te reduceren, dat deze het draagvlak van de aarde niet meer overschrijden. En dat we snel moeten handelen om onherstelbare schade te voorkomen.

Niet omdat het beton opraakt

Triodos Bank, foto door Hans Korbee

In principe gaat het hierbij om de milieuschade door aantasting, verontreiniging en uitputting. In de Transitieagenda voor de Maakindustrie krijgt het laatste effect ‘uitputting’ volop aandacht, omdat in delen van de industrie relatief veel schaarse aardmetalen worden gebruikt. In de bouw is hiervan nauwelijks sprake. In de Transitieagenda voor Consumenten speelt het reduceren van het gebruik van plastic een dominante rol. Niet zozeer omdat de grondstof olie op zou raken, maar vanwege de desastreuze effecten van zwerfafval, dat zich in onze oceanen ophoopt tot een plastic soep. Ook hiervan is in de bouw nauwelijks sprake. In de bouw is het met name de uitstoot van schadelijke gassen bij fabricage, transport, op de bouw en tijdens het gebruik die voor acute problemen zorgt: CO2 vanwege het broeikaseffect en stikstof vanwege de aantasting van natuurgebieden. Problemen waarvoor koplopers oplossingen hebben bedacht en beproefd, maar waar de verantwoordelijken liever voor weglopen onder het motto ‘Nu even niet’. 

Niet omdat het beton opraakt

Floating Office Rotterdam, foto Sebastian van Damme

Alle zeilen nu bijzetten

Ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan van het vakblad De Architect verscheen onlangs het zeer lezenswaardige boek Manifest / architecten over klimaat en ongelijkheid. In het boek vertelt een twintigtal architecten hoe zij in hun praktijk werken aan de diverse aspecten van dit vraagstuk, geïllustreerd met inspirerende voorbeelden.

Op het titelblad van het boek staan twee citaten. Het eerste is welbekend: ‘Sustainable development is development that meets the needs of the present without compromising the ability of future generations to meet their own needs’. [Our common future 1987] In het tweede citaat komt die toekomstige generatie zelf aan het woord en klinkt het een stuk dreigender: ‘The eyes of all future generations are upon you. And if you choose to fail us, I say- we will never forgive you’. [Greta Thunberg UN Climate Summit 2019].

Intussen moet het PBL in het ICER-rapport [2021] concluderen dat er vier jaar na de start van de transitieagenda’s voor een circulaire economie meer drang en dwang nodig is, blijft de split incentive tussen EPG en MPG intact, blijkt BENG neer te komen op lang-niet-energieneutraal, is de aanscherping van de MPG aangekondigd voor, let wel, 2030, loopt het tekort aan geschoold personeel in de bouw verder op, wil de FNV oudere werknemers vroeger met pensioen sturen en sluit vier jaar Bouwagenda af met een droomuitgave ‘wat wij willen is nog nooit gedaan – de kracht van integraal bouwen’. Zelden was een sector zo verdeeld en machteloos.

We weten het allemaal wel, we kunnen het ook al in vergaande mate – energieneutraal en circulair bouwen-, maar we kiezen er niet voor. Weet u een volhoudbaar antwoord waarom niet?

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c225 c244
Kijkje in de keuken: Circulair Waterschap Vallei en Veluwe

Kijkje in de keuken: Circulair Waterschap Vallei ...

4 jul om 07:00 uur
timer 7 min

Het netwerk van Cirkelstad Apeldoorn en Deventer was op 20 juni te gast bij het Waterschap Vallei en Veluwe. Cirkelstad ...

Lees verder »

c21 c225 c244
'Circulariteit moeten we omarmen, willen we het maximale eruit halen'

'Circulariteit moeten we omarmen, willen we ...

28 jun om 14:00 uur
timer 2 min

De publicatie ‘Het Rijksvastgoedbedrijf – Bouwen aan een circulaire toekomst’ licht de strategie ...

Lees verder »

c223 c244 c263
Whitepaper: Optimaal toepassen van de nieuwe geluidseisen voor warmtepompen

Whitepaper: Optimaal toepassen van de nieuwe ...

Deze whitepaper bevat inhoudelijke informatie over de nieuwe wetgeving, een toelichting op een aantal begrippen, ...
c21 c225 c244
Ontmoet Norbert Schotte, Jetske Thielen en Paul van Doorn op seminar Biobased Bouwen

Ontmoet Norbert Schotte, Jetske Thielen en Paul ...

22 jun om 07:00 uur
timer 1 min

Op 5 juli aanstaande staat er een unieke kans op je te wachten: je ontmoet onder anderen Norbert Schotte, Jetske ...

Lees verder »

c21 c225 c244 c260
Seminar Biobased Bouwen laat je grote stappen zetten

Seminar Biobased Bouwen laat je grote stappen ...

14 jun om 17:00 uur

Op 5 juli aanstaande ga jij in gesprek met experts rondom het onderwerp Biobased Bouwen. Op het podium staan onder ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Haal de MPG en BENG snel door de shredder

Haal de MPG en BENG snel door de shredder

10 jun om 13:00 uur
timer 9 min

Hans Korbee: Iedereen die een tijdje in de bouw rondloopt weet: de minimumeisen in het Bouwbesluit zijn in meer dan 80% van ...

Lees verder »

c21 c225 c244
Houtbouw voorbeeldprojecten tijdens event 'Publieke gebouwen in hout'

Houtbouw voorbeeldprojecten tijdens event 'Publieke ...

10 jun om 07:00 uur

In het webinar Publieke gebouwen in hout op 30 juni aanstaande worden drie houtbouw voorbeeldprojecten in de utiliteitsbouw ...

Lees verder »

c21 c135 c190 c225 c244
Nieuwe tool opent weg voor ruimere inzet duurzaam beton

Nieuwe tool opent weg voor ruimere inzet duurzaam ...

9 jun om 11:01 uur
timer 3 min

TNO heeft een nieuwe aanpak en tool ontwikkeld om de toepassing te verbeteren van duurzamere betonsoorten en secundaire ...

Lees verder »

c21 c225 c244
Nieuwe partner Hydro gaat voor 100% circulariteit

Nieuwe partner Hydro gaat voor 100% circulariteit

25 mei om 08:01 uur
timer 4 min

Wij verwelkomen Hydro Building Systems als partner bij Duurzaam Gebouwd. In een interview met Roger Cremer, Country ...

Lees verder »

c21 c54 c243 c244
Duurzaam Gebouwd-expert Lizzy Butink: ‘Verduurzamen begint bij gedragsverandering’

Duurzaam Gebouwd-expert Lizzy Butink: ‘Verduurzamen ...

26 apr om 11:00 uur
timer 3 min

Lizzy Butink: Lizzy Butink startte begin 2022 als manager duurzaamheid bij Dura Vermeer en treedt toe tot het expertpanel van ...

Lees verder »

c21 c225 c244
Amvest en Dura Vermeer gaan Asterweg in Amsterdam herontwikkelen

Amvest en Dura Vermeer gaan Asterweg in Amsterdam ...

11 apr om 08:01 uur

Amvest en Dura Vermeer Bouw Midden West hebben vorige week een positie verworven aan de Asterweg in Amsterdam. ...

Lees verder »

c21 c225 c244
Circulaire toekomst: milieukosten naar nul

Circulaire toekomst: milieukosten naar nul

31 mrt om 12:01 uur
timer 3 min

De circulaire beweging in Nederland heeft last van enige spraakverwarring. Hoe lossen we dat op en hoe krijgen ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up