Dashboard voor duurzame stedelijke regio's

timer3 min
Dashboard voor duurzame stedelijke regio's

Bestuurders van gemeenten staan voor nieuwe maatschappelijke uitdagingen. De energietransitie, ontwikkeling naar duurzame mobiliteit en circulaire economie vragen om integrale afwegingen tussen met elkaar samenhangende dossiers. Deze opgaven hebben vergaande implicaties voor de fysieke leefomgeving en voor het economische en sociale domein. 

Om invulling te geven aan deze uitdagingen is samenwerking noodzakelijk tussen gemeenten onderling en met bedrijven, maatschappelijke partners en provincie binnen de regio.  Een dashboard kan daarbij fungeren als kompas voor bestuurders die integrale afwegingen moeten maken over met elkaar samenhangende transitieopgaven.

Energietransitie

De energietransitie vraagt om vernieuwing van de bestaande woningvoorraad. Ook zijn een verregaande elektrificatie van industriële processen en slimme toepassingen van energieopslag nodig. Het elektrisch rijden en het rijden op groen gas en waterstof vergen aanpassingen van de infrastructuur. Het streven naar een circulaire economie en duurzame mobiliteit zijn onderdeel van de energietransitie. Elk van deze transitieopgaven heeft bredere implicaties voor het economische, sociale en ecologische domein.

Zo heeft het vergroten van de duurzame energiecapaciteit gevolgen voor de inrichting van het buitengebied, waarbij afwegingen moeten worden gemaakt over recreatieve en natuur- en landschapswaarden. Afwegingen en besluiten hierover, van lokaal naar (inter)nationaal, behoren afgestemd te worden. De stedelijke regio is daarbij een cruciale actor. Weliswaar ontbreekt het veel stadsregio’s aan een eigen regionale autoriteit, maar elke regio heeft wel haar eigen kenmerkende economische sleutelactiviteiten, haar eigen stedelijk-regionale (infra)structuur, haar eigen interactie met het achterland, met eigen landbouw, natuur en landschap. Afwegingen en besluiten over de energietransitie dienen op die structuur en dynamiek te zijn afgestemd.

Dashboard voor duurzame stedelijke regio's

Kompas en monitor

Voor het beoordelen van de voortgang van de energietransitie, duurzame mobiliteit en circulaire economie in een stedelijke regio is inzicht en onderscheid in voorraden en stromen, én hun samenhang essentieel. Alleen dan kunnen bestuurders transparante afwegingen maken tussen het investeren in strategische voorraden (duurzame energiecapaciteit, energieopslag), het benutten van waardevolle reststromen en/of ingrijpen in (ongewenste) stromen (gas- en elektriciteitsverbruik). Het dashboard brengt die informatie op overzichtelijke wijze bij elkaar.

Het dashboard bestaat uit drie aparte delen, elk deel met een beperkte set van tien tot vijftien indicatoren uitgedrukt in fysieke grootheden. Elk deel bevat indicatoren die strategische voorraden meten en ontwikkelingen die gevolgen hebben voor die voorraden. Deze drie delen zijn:

  • economisch vestigingsklimaat: opgesteld vermogen zon en wind, capaciteit energieopslag, infrastructuur (o.a. warmtenet, smart grids), verkeersstromen, gas- en elektriciteitsverbruik;
  • kwaliteit van leven: betaalbare energiezuinige woningen, gezonde leefbare wijken (luchtkwaliteit, geluidshinder, groen);
  • ecologische draagkracht: samenhangende bijzondere natuurgebieden en landschappen, stikstofdepositie.

Visualisatie van de sets van indicatoren is mogelijk met een spindiagram. Per indicator is een maatlat te ontwerpen door een concreet doel en ondergrens vast te stellen. Het dashboard met de drie spindiagrammen geeft een integraal overzicht van de mate waarin het economisch vestigingsklimaat, kwaliteit van leven en ecologische draagkracht zich vernieuwen en bewegen in een duurzame richting. De keuze van de indicatoren komt tot stand in een maatschappelijke dialoog. Per gemeente kunnen de sets van indicatoren variëren. Het spindiagram biedt die ruimte en flexibiliteit.

Dashboard voor duurzame stedelijke regio's

Met het dashboard is de voortgang van de energietransitie en samenhangende transitieopgaven te monitoren. Ook biedt het dashboard de mogelijkheid om de ambities en doelen voor de transitieopgaven concreet te maken en te vertalen naar een afwegingskader voor het omgevingsplan. Het dashboard ondersteunt daarmee de besluitvorming over de energietransitie, circulaire economie en duurzame ontwikkeling van de mobiliteit.

Auteur: Peter van de Laak, Beeld: Erwin Zijlstra

Het boekje ‘Dashboard voor stedelijke regio’s, kompas voor duurzame ontwikkeling’ is te bestellen voor € 24,95 (inclusief btw en verzendkosten) door een mail te sturen.

Gerelateerde artikelen, events & downloads

Met de groengasrevolutie van Bareau hoef je niet #VanGasLos

Met de groengasrevolutie van Bareau hoef je ...

11 okt om 16:00 uur
timer 4 min

Behoud alle gasleidingen en ga niet #VanGasLos, stelt Kirsten Zagt. En vervang het ‘normale’, opgewaardeerde ...

Lees verder »

Luchtdicht en brandveilig dakelement direct geschikt voor afwerking

Luchtdicht en brandveilig dakelement direct ...

11 okt om 14:00 uur
timer 1 min

Unidek Aero DeLuxe is toegevoegd aan het productportfolio van Kingspan Unidek. Het dakelment isoleert en is door ...

Lees verder »

Ebook Energieneutrale Gebouwen

Ebook Energieneutrale Gebouwen

In de gratis Ebook Alles wat je moet weten over BENG schetsen we de stand van zaken rondom energieneutrale gebouwen. ...
Puzzel compleet voor bewijslast gezonde gebouwen

Puzzel compleet voor bewijslast gezonde gebouwen

9 okt om 08:00 uur

Ze zijn er nog: gebouweigenaren die zich bij nieuwbouw of renovatie alleen richten op het beperken van energieverbruik. ...

Lees verder »

Pelletketel verwarmt nieuwe Bossche kastelen

Pelletketel verwarmt nieuwe Bossche kastelen

8 okt om 16:00 uur
timer 6 min

Hoe ga je #vangaslos in een ‘Frans burchtdorpje en Windsor Castle’? Een bodemwarmtepomp en pelletketels ...

Lees verder »

LEED Gold-kantoor als basis voor industriële automatiseringsactiviteiten

LEED Gold-kantoor als basis voor industriële automatiseringsactiviteiten

8 okt om 10:00 uur
timer 3 min

Delta hield een feestelijke ceremonie voor de start van de bouw van een gloednieuw kantoor op de Automotive Campus ...

Lees verder »

Energy-Up 2019: ‘De verhuurdersheffing heeft zijn langste tijd gehad’

Energy-Up 2019: ‘De verhuurdersheffing ...

8 okt om 08:00 uur
timer 6 min

Nul op de Meter en #VanGasLos zijn ‘Het Nieuwe Normaal’, met inmiddels meer dan 10.000 NoM-woningen ...

Lees verder »

“De stad zou moeten werken als een soort schoonmaakmachine”

“De stad zou moeten werken als een soort schoonmaakmachine”

7 okt om 16:00 uur
timer 7 min

Wetenschapsactivisme en de wederkerige stad zijn woensdag belangrijke ingrediënten van de inauguratierede ...

Lees verder »

140 appartementen in Den Haag van label G naar B

140 appartementen in Den Haag van label G naar ...

7 okt om 10:00 uur
timer 2 min

CBRE Global Investors heeft de grootschalige verduurzaming van 140 appartementen in de wijk Waldeck in Den Haag ...

Lees verder »

Verduurzamen van scholen: van ambitie naar actie

Verduurzamen van scholen: van ambitie naar actie

4 okt om 07:00 uur

Niet alleen de woningbouw krijgt de komende tijd een impuls. In de utiliteitsbouw zien we in 10.000 onderwijsgebouwen ...

Lees verder »

Flexibel en duurzaam kantoor in Kampen

Flexibel en duurzaam kantoor in Kampen

3 okt om 15:30 uur
timer 3 min

Het is een spannende tijd voor Duurzaam Gebouwd-partner WOLF Energiesystemen. Na een forse groei betrekt de ontwikkelaar ...

Lees verder »

Inschrijving geopend voor Duurzaam Bouwen Awards 2019

Inschrijving geopend voor Duurzaam Bouwen Awards ...

3 okt om 09:00 uur
timer 1 min

Staat uw duurzame project of organisatie op 6 februari volop in de schijnwerpers? Op 6 februari 2020 is het ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up