Bestaande wijken energieneutraal zónder externe warmtebron

timer3 min
Bestaande wijken energieneutraal zónder externe warmtebron

Een zonnewarmtenet blijkt technisch en financieel haalbaar om bestaande wijken te verduurzamen en aardgasvrij te maken. Dat blijkt uit onderzoek van een consortium van wetenschappers en bedrijven onder leiding van de TU Delft.

Om de doelen uit het klimaatakkoord te behalen, wordt hard gezocht naar manieren om bestaande wijken en gebouwen te verduurzamen en van het aardgas te ontkoppelen. Het zonnewarmtenet is een van de mogelijke oplossingen die het afgelopen jaar is ontwikkeld en getest.

Het consortium heeft dit concept technisch uitgewerkt en voor een bestaande Haarlemse jarendertigwijk technisch en financieel doorgerekend. Daarnaast is in een proefopstelling in The Green Village in Delft aangetoond dat het systeem werkt. Hiermee ligt er een ontwerp klaar voor het duurzaam verwarmen van huizen van een hele wijk, zónder dat een externe warmtebron nodig is.

Het zonnewarmtenet bestaat uit PVT-panelen (zonnepanelen die zowel warmte als elektriciteit opwekken) op het dak, een zeer lage temperatuur warmtenet gekoppeld aan een warmte/koudeopslag (WKO) onder de grond en een warmtepomp in iedere woning. Op deze manier worden de woningen op een energieneutrale manier voorzien van warm water, verwarming in de winter en verkoeling in de zomer. 

Slimme verdeling warmte

Een speciale afleverset, een kastje met leidingen, pompjes en kleppen, zorgt ervoor dat de warmte van het warmtenet en de PVT-panelen optimaal benut wordt. In de zomer wordt alle overtollige PVT-warmte via het netwerk in de ondergrondse opslag opgeslagen. In de tussenseizoenen wordt de warmte zowel geleverd door de PVT-panelen als door het netwerk vanuit de WKO.

In de winter wordt de warmte hoofdzakelijk uit de WKO geleverd, waardoor de warmtepomp een hoog rendement kan halen. Een proefopstelling van het zonnewarmtenet is gebouwd en succesvol getest op The Green Village op de TU Delft.

Ontwerp klaar

Bestaande wijken energieneutraal zónder externe warmtebronDe resultaten van de studie in Haarlem en de proefopstelling in Delft zijn overtuigend. Het ontwerp van het zonnewarmtenet is volledig uitgewerkt. Zo is het benodigde aantal PVT-panelen per woning vastgesteld, maar ook de benodigde temperatuurniveaus voor warmteopslag en warmtedistributie. Daarnaast is getoetst hoe alle regelingen stabiel met elkaar kunnen functioneren. Aan de hand daarvan is geconcludeerd dat het systeem technisch werkt en de huizen in de wijk het hele jaar rond, met behulp van de panelen en het zonnewarmtenet, van genoeg warmte worden voorzien. De opgewekte elektriciteit uit de panelen is voldoende voor het functioneren van de warmtepomp.

Het systeem is daarmee energieneutraal voor de warmtelevering. Ivo Pothof, onderzoeker bij de TU Delft en Deltares, is enthousiast over het zonnewarmtenet: “Het is de duurzaamste wijkoplossing voor de bestaande bouw die ik ken, omdat er via de PVT-panelen maximaal gebruik wordt gemaakt van lokale energie. Het concept is uitgebreid vergeleken met andere oplossingen voor bestaande woonwijken en komt in al die vergelijkingen naar boven drijven.”

Financiën

Ook op financieel gebied blijkt het zonnewarmtenet een interessant concept. Aan het begin moet een forse investering gedaan worden, daarna zijn er geen variabele energiekosten meer. Hierdoor is het zonnewarmtenet na enkele jaren goedkoper dan gas en de meeste andere alternatieven. De jaarlijkse kosten bestaan dan alleen uit onderhoud en aflossing van de gedane investering.

De eigen elektriciteitsbehoefte van de warmtepomp wordt door de PVT-panelen opgewekt én het elektriciteitsnet hoeft niet te worden verzwaard, omdat er geen piekverbruik is in de winter. Met voldoende participatie uit de wijk en bij een laag rentepercentage is het zonnewarmtenet dus ook financieel een interessante oplossing.

Implementatie

Het consortium, bestaande uit de TU Delft, Deltares, Greenvis,  Stichting SpaarGas, Triple Solar, Fortes Energy Systems, de WarmteTransitieMakers en ENGIE hoopt dat het zonnewarmtenet een gangbare methode wordt om bestaande wijken te verduurzamen.

Op de website www.zonnewarmtenet.nl worden de resultaten van het onderzoek beschreven en kunnen bestuurders en andere instanties meer informatie vinden over het zonnewarmtenet. Ivo Pothof: “Nu de effectiviteit van het zonnewarmtenet bewezen is, is het zaak om geïnteresseerden hier zo goed mogelijk over te informeren. Op die manier kunnen nog meer bestaande wijken energieneutraal worden gemaakt.”

Dit project is mede mogelijk gemaakt met Topsector Energiesubsidie, TKI Urban Energy, van het Ministerie van Economische Zaken en Klimaat.

Foto's: Triple Solar

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c225 c243
Rijksmuseum behaalt hoogste BREEAM-NL In-Use score

Rijksmuseum behaalt hoogste BREEAM-NL In-Use ...

22 feb om 10:25 uur

Het Rijksmuseum heeft als eerste museum ter wereld een BREEAM-NL In-Use duurzaamheidscertificaat met vijf sterren ...

Lees verder »

c21 c225 c243
Meer gebouwen met GPR Gebouw Certificaat

Meer gebouwen met GPR Gebouw Certificaat

15 feb om 13:36 uur
timer 1 min

In 2020 is het aantal vierkante meter gebouwen dat is voorzien van een GPR Gebouw Certificaat met bijna 20% toegenomen ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c280
Expertsysteem helpt woningcorporaties met blokverwarming

Expertsysteem helpt woningcorporaties met blokverwarming

9 feb om 13:01 uur
timer 2 min

Bij het aardgasvrij maken van bestaande gebouwen zijn de woningcorporaties als eerste aan zet. Via haar nieuwe ...

Lees verder »

c223 c243
Whitepaper: Toenemende elektrificatie woonhuisinstallatie vereist extra aandacht voor veiligheid

Whitepaper: Toenemende elektrificatie woonhuisinstallatie ...

Onze leefomgeving staat onder druk en klimaatadaptaties vergen daarom veel aanpassingen. Uit de verschillende ...
c21 c127 c225 c243
‘Kundige professionals zijn het vliegwiel voor verduurzaming’

‘Kundige professionals zijn het vliegwiel ...

8 feb om 07:01 uur
timer 3 min

Om de maatschappelijke opgaves rondom de energietransitie, circulariteit en gezondheid in te vullen, is kennisdeling ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c244
Nieuw kantoor Liander is gericht op de toekomst

Nieuw kantoor Liander is gericht op de toekomst

3 feb om 08:00 uur
timer 4 min

Netwerkbedrijf Alliander heeft De Zwarte Hond uitgenodigd een ontwerp te maken voor het nieuwe onderkomen van ...

Lees verder »

c21 c225 c243
Investeringen beschikbaar voor innoveren in energie

Investeringen beschikbaar voor innoveren in ...

2 feb om 13:00 uur
timer 4 min

Bedrijven die innovaties hebben aan te bieden op energiegebied, opgelet. InnoEnergy is weer bezig aan een nieuwe ...

Lees verder »

c21 c120 c225 c243
Nul op de meter: een volledig energieneutraal gemeentehuis

Nul op de meter: een volledig energieneutraal ...

2 feb om 08:00 uur

Hoe maak je van een verouderd gemeentehuis een toonbeeld van grootschalige verduurzaming? In Dronten koos de gemeenteraad ...

Lees verder »

c21 c122 c225 c243 c244
Nieuw: digitaal magazine Gebouwschil

Nieuw: digitaal magazine Gebouwschil

1 feb om 06:30 uur
timer 1 min

Vers van de pers: het nieuwe digitale magazine over het thema Gebouwschil. In dit magazine krijg je nieuwe inzichten ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c244 c245
Symbiose

Symbiose

1 feb om 06:00 uur
timer 8 min

Met het slotstuk van de Duurzaam Gebouwd Expeditie 't Veen bereikten de expeditieleden de top van de berg. ‘Symbiose’ ...

Lees verder »

c21 c125 c127 c225 c243
Duurzame energie én warm water uit zonnepanelen

Duurzame energie én warm water uit zonnepanelen

26 jan om 15:01 uur
timer 5 min

Solarus Smart Energy Solutions ontwikkelde een innovatief zonne-energiesysteem voor het produceren van duurzame ...

Lees verder »

c21 c125 c225 c243
Ziekenhuis levert duurzame restwarmte aan naastgelegen nieuwbouw

Ziekenhuis levert duurzame restwarmte aan naastgelegen ...

26 jan om 10:01 uur
timer 2 min

Het Reinier de Graaf Gasthuis in Delft is het eerste ziekenhuis in Nederland dat haar restwarmte gaat doorleveren ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up