‘Honderd procent circulair door grenzen tussen organisaties weg te halen’

timer6 min
‘Honderd procent circulair door grenzen tussen organisaties weg te halen’

Circulariteit toepassen in een project doe je vooral samen in een keten. Er liggen dan tal van kansen voor het grijpen, waarbij Cirkelstad Deventer voor de juiste verbindingen kan zorgen.

Ook online kan een Community of Practice de verbinding brengen, waar partners in de bouwsector naar zoeken. Dat werd wel bewezen op dinsdag 18 mei tijdens een digitale bijeenkomst van Cirkelstad Deventer over ‘Circulaire Ketentransformatie en -samenwerking’. In drie presentaties werden veel praktijkvoorbeelden van circulariteit getoond en werd duidelijk wat partijen allemaal voor elkaar kunnen betekenen. En hoe ze elkaar ook nodig hebben. Sterker: al tijdens de presentaties werden nieuwe contacten aangeboord en plannen gesmeed.

‘Honderd procent circulair door grenzen tussen organisaties weg te halen’

Circulaire speelruimte

In de introductie van spinner Eric Kouters en aanjager Carmen Oude Wesselink werden eerst de vier nieuwe partners van Cirkelstad Deventer begroet: OBB, Obimex, Wordlenig en Circle Motion. Vervolgens werd de aftrap verzorgd door speelruimtespecialist Elske Oost-Mulder (OBB ingenieurs), die inging op de waarde van ketensamenwerking in haar werkveld. Na haar prikkelende start over Earth Overshoot Day benadrukte ze het belang van spelen voor kinderen, maar ook voor andere leeftijdsgroepen. De inrichting van speelplekken betreft integrale trajecten, de schaal is erg geschikt voor het buurtniveau en bovendien biedt dit een megakans om het in een samenwerkingsketen circulair uit te voeren.

“Geen vakgroep binnen een gemeente”, stelde Oost-Mulder, “kan er zijn handen vanaf trekken. Het inrichten van een speelruimte gaat over verhardingen, groen, verlichting, meubilair, hekwerken, afwatering. En ook over het sociaal domein, met ontmoetingen en bewegen. Bovendien past de bijbehorende participatie van de buurt mooi bij diverse doelstellingen van een gemeente, ook in het kader van de nieuwe Omgevingswet.”

Oost-Mulder bepleitte een strategie van circulair ontwerpen die uitgaat van deze vijf principes (ontwikkeld door W/E adviseurs):

  1. Benut beschikbaar
  2. Gebruik hernieuwbaar
  3. Minimaliseer milieu impact
  4. Voorwaarden cyclus tijdens levensduur
  5. Voorwaarden cyclus na levensduur

Vervolgens benoemde ze de vele circulaire grondstoffenstromen die er mogelijk zijn. Zoals allerlei soorten circulaire objecten of combinatietoestellen, diverse soorten ondergrond en verhardingen en ook putdeksels.

‘Honderd procent circulair door grenzen tussen organisaties weg te halen’

Verder liggen er goede kansen, zeker in het kader van ketensamenwerking, in het combineren van de inrichting van een speelruimte met de woningbouw op die locatie. Uit die keten komen veel materialen vrij, zoals dat ook geldt voor de biologische kringloop, met boomstammen en snoeiafval. Bijkomend voordeel: die laatste hebben geen veiligheidscertificaat nodig. OBB weet nog veel meer verrassende bronnen aan te boren, zo vertelde Oost-Mulder, van afgekeurde windmolenwieken tot afgedankte kinderbadjes (voor een pannakooi). Volop circulaire kansen, dus.

Bouwteam

Een fraai voorbeeld van ketensamenwerking werd getoond door de combinatie Onderpand Vastgoedbeheer. Daarin bieden tien bedrijven samen alle specialismen aan die nodig zijn op dit gebied. Onderpand trekt steeds op als bouwteam, waarbij de tien partners gezamenlijk inschrijven op aanbestedingen.

‘Honderd procent circulair door grenzen tussen organisaties weg te halen’

Bob Lenferink (Onderpand) lichtte toe dat het vooral zaak is het gezamenlijke doel scherp te houden en dat op elk niveau, strategisch en operationeel. In de praktijk zorgt dat er zelfs voor dat de collega’s op de werkvloer, van de verschillende bedrijven, dezelfde kleding aan hebben. Lenferink: “Zo voelen ze nog beter het gezamenlijke belang.”

Circulariteit is bij Onderpand nog een betrekkelijk nieuw onderwerp, waarbij de ketenpartners elkaar nodig hebben om dit verder vorm te geven, aldus Demi Roelofzen (Onderpand): “We kunnen snel schakelen, samen dingen uitproberen en kennis delen. En omdat we gedurende de hele ontwerpfase niet prijs gedreven zijn, kunnen we goed sparren over de mogelijkheden voor circulariteit. Honderd procent circulariteit in 2050 halen we alleen door de grenzen tussen de organisaties weg te halen. Liever vandaag dan morgen.”

Renovatieprojecten

‘Honderd procent circulair door grenzen tussen organisaties weg te halen’Deze vorm van samenwerking betaalt zich goed uit bij renovatieprojecten van woningcorporaties. Er is dan vaak sprake van een bewoonde situatie, die de nodige overlast veroorzaakt. Mede door de samenwerking met Raab Karcher, de leverancier van bouwmaterialen aan Onderpand, werd de renovatie van een badkamer en een apart toilet ingekort van zeven tot slechts twee dagen. Onderpand en Raab Karcher werken ook aan het verbeteren en circulair maken van dit concept. Daarbij beoordeelt Raab Karcher, aldus Gerhard Hospers, in samenwerking met een recyclingbedrijf welk afval - ingeleverd in grote Take-It Bags - kan worden ingezet als grondstof voor nieuwe producten en hergebruik.

Raab Karcher werkt zelf binnen het merk Greenworks ook samen in een keten van leveranciers van bouw- en installatiematerialen. De diverse producten worden zorgvuldig geselecteerd en samengesteld op basis van de lage milieu-impact. Op basis van tien producteigenschappen wordt ook duidelijk welk product voor een project het meest milieuvriendelijk is. Inclusief vier kenmerken die de circulaire mogelijkheden duiden, zoals de aard van de grondstof, de technische levensduur en de herbruikbaarheid.

Een ander concept van Greenworks op basis van ketensamenwerking betreft Boester: een betaalbaar en integraal renovatieconcept, dat eenvoudig is uit te voeren door aannemers en installateurs. Liefst 22 A-merken werken hierbij samen en leveren alles van zonnepanelen en binnenwanden tot warmtepompen. Ook in dit verband worden overbodige materialen en afval in één keer teruggenomen.

Circulaire afbouw

In de laatste presentatie van de bijeenkomst liet Obimex de radicale switch zien die het bedrijf maakte richting circulariteit. De groothandel in droge afbouwproducten pioniert sinds kort met circulaire afbouw, zo vertelde Maikel Eshuis. Daarvoor moet er volgens hem wel iets veranderen aan de traditionele bouwkolom, waarbij het nog gaat om: ‘u vraagt en wij draaien’. Omdat er nog geen vraag naar circulaire producten is - die vaak ook nog duurder zijn - pakt Obimex zelf de handschoen op. Egbert Rinsma van Wordlenig is daarbij de deskundig adviseur.

“Gebruikte gips- en plafondpanelen, systeemwanden en glazen wanden worden nog niet goed op waarde gewaardeerd”, aldus Eshuis, “maar vormen wel producten die bij uitstek circulair te maken zijn. De besparingen door hergebruik hiervan leveren een enorme CO2-reductie op. Daarom treedt Obimex vanaf dit jaar naar buiten als specialistische, onafhankelijke afbouwpartner, die beweegt tussen vraag en aanbod van duurzame afbouw-oplossingen. De eerste circulaire producten worden nu ontwikkeld en/of getest.”

‘Honderd procent circulair door grenzen tussen organisaties weg te halen’

Ketensamenwerking is bij dit alles essentieel, vervolgde Eshuis. Steun en hulp van diverse partijen is gewenst en/of nodig, en deels ook al gevonden. “De uitdaging is nu om ervoor te zorgen dat gebruikte materialen ook terugkomen en vervolgens om bewustzijn en marktvraag voor de circulaire afbouw te creëren. Obimex zit vooral aan het einde van de keten, wanneer we worden ingeschakeld door onderaannemers, en daarom willen we juist aan het begin van de bouwkolom meer bekendheid gaan creëren”, aldus Eshuis. Gezien de positieve reacties in de onlinebijeenkomst belandde die boodschap bij de juiste personen uit de sector.

Op 14 september gaat de volgende Community of Practice van Cirkelstad Deventer over ‘Businessmodellen en waardecreatie’.

Meer informatie: Cirkelstad Deventer & LinkedIn

Eric Kouters, eric@versnellingnl.nl, 06-3022 7685

Carmen Oude Wesselink, carmen@versnellingnl.nl, 06-4045 8019

Zoek verder binnen deze onderwerpen

Gerelateerde artikelen, events & downloads

c21 c225 c283
Speelruimte in bouwprojecten (3)

Speelruimte in bouwprojecten (3)

10 jun om 11:01 uur
timer 7 min

Wat je ook in een contract vastlegt, bespreek aan het begin duidelijk elkaars verwachtingen. Wat wordt er precies ...

Lees verder »

c21 c225 c283
Wat zijn jouw vragen over het Bouwteam DG 2020?

Wat zijn jouw vragen over het Bouwteam DG 2020?

19 mei om 10:25 uur
timer 1 min

Een jaar geleden werd de nieuwe Modelovereenkomst Bouwteam DG 2020 gelanceerd. Een sterk staaltje van individuele ...

Lees verder »

c21 c225 c283
Antea Group en Significant gaan vaker samen optrekken

Antea Group en Significant gaan vaker samen ...

19 mei om 10:01 uur
timer 1 min

Antea Group en Significant zijn een samenwerking aangegaan op het terrein van duurzaam inkopen en aanbesteden. ...

Lees verder »

c223 c283
Whitepaper: 'Naar een integrale oplossing voor bouweconomische vraagstukken'

Whitepaper: 'Naar een integrale oplossing voor ...

De groeiende inzet op duurzaamheid en circulariteit brengt complexe financiële vraagstukken met zich ...
c21 c136 c225 c261 c283
Wie wint de DigiDare Award 2021?

Wie wint de DigiDare Award 2021?

16 apr om 14:01 uur
timer 1 min

Ben jij ook bezig met het versnellen van digitaal werken in de bouw- en technieksector? Doe dan mee met de prijsvraag ...

Lees verder »

c21 c225 c283
Speelruimte in bouwprojecten (2)

Speelruimte in bouwprojecten (2)

13 apr om 13:01 uur
timer 6 min

In een contract kun je van alles vastleggen, maar het vergt veel meer zaken om goed met elkaar samen te werken ...

Lees verder »

c21 c225 c283
Nieuw perspectief: samenwerkingspatronen voor de toekomst

Nieuw perspectief: samenwerkingspatronen voor ...

29 mrt om 13:01 uur
timer 6 min

Corona heeft ons een nieuw perspectief op samenwerken gebracht. Wat zijn vanuit de opgebouwde ervaringen van het ...

Lees verder »

c21 c225 c243 c244 c283
Volledig fysieke MBA in Sustainable Leadership

Volledig fysieke MBA in Sustainable Leadership

25 mrt om 15:01 uur
timer 2 min

De Business School Nederland (BSN) start een tweejarige opleiding MBA in Sustainable Leadership. Deze opleiding ...

Lees verder »

c21 c225 c283
Advies: kies voor selectieve toepassing DBFM-contract

Advies: kies voor selectieve toepassing DBFM-contract

15 mrt om 10:01 uur
timer 2 min

Vijftien jaar ervaring met Design en Construct (D&C) of Design-Build-Finance-Maintain (DBFM) contracten is ...

Lees verder »

c21 c185 c225 c283
Levensduurkosten: denk vooruit, reken vooruit

Levensduurkosten: denk vooruit, reken vooruit

23 feb om 10:01 uur
timer 1 min

Ondanks het doordacht ontwerpen van toekomstbestendige gebouwen zijn er toch gebouwen die binnen tien jaar aan ...

Lees verder »

c21 c135 c225 c283
Borging en monitoring van MVI

Borging en monitoring van MVI

22 feb om 10:01 uur
timer 5 min

Tijdens het grote, recent gehouden MVI-congres was er veel aandacht voor het blijvend borgen van Maatschappelijk ...

Lees verder »

c21 c135 c225 c283
MVI: toekomstbestendig inkopen

MVI: toekomstbestendig inkopen

19 feb om 08:01 uur
timer 1 min

“Een circulaire economie zonder verspilling van grondstoffen is onmisbaar. MVI is echter nog geen 100% gemeengoed ...

Lees verder »

Reactie plaatsen

keyboard_arrow_up